Czternaście punktów Wilsona - Google

Czternaście punktów Wilsona

Z Wikipedii

(Przekierowano z 14 punktów Wilsona)
Skocz do: nawigacji, szukaj

Nazwą 14 punktów Wilsona określa się program pokojowy, który przedstawił 8 stycznia 1918 roku w orędziu do Kongresu prezydent Thomas Woodrow Wilson. Postulował w nim podjęcie działań, które należałoby przedsięwziąć, by świat po I wojnie światowej był sprawiedliwszy. Wprowadzenie ich w życie miałoby też zapobiec kolejnej wojnie światowej. Dla Polski ważny był 13 punkt mówiący o utworzeniu niepodległego państwa polskiego z dostępem do morza na terenach zamieszkałych w większości przez ludność polską.

1.Porozumienia pokojowe będą jawnie zawierane, nie będzie już porozumień tajnych. Dyplomacja ma działać jawnie i publicznie.

2.Całkowita wolność żeglugi na morzach, poza wodami terytorialnymi, zarówno w czasie pokoju, jak i w czasie wojny, poza przypadkami, kiedy morza te będą zamknięte całkowicie lub częściowo przez działania międzynarodowe, mające na celu wykonanie międzynarodowych porozumień.

3.Zniesienie barier gospodarczych i ustalenie warunków handlu równych dla wszystkich narodów akceptujących pokój i stowarzyszonych dla jego utrzymania.

4.Wzajemna wymiana wystarczających gwarancji, tak aby zbrojenia narodowe zostały zredukowane do minimum.

5.Rozstrzygnięcie sporów kolonialnych w atmosferze swobodnej, otwartej i całkowicie bezstronnej, ale przestrzegając zasady, że interesy ludności zainteresowanej mają równą wagę co interesy Rządów.

6.Ewakuacja wszystkich rosyjskich terytoriów i uregulowanie stosunków z Rosją, Rosja ma prawo do samookreślenia swojego ustroju politycznego. Przyjęcie Rosji do Ligii Narodów.

7.Belgia musi być ewakuowana i stać się w pełni suwerennym krajem.

8.Terytorium francuskie zostanie uwolnione i odbudowane. Alzacja i Lotaryngia mają powrócić do Francji.

9.Korekta granicy włoskiej, wzdłuż linii narodowościowej.

10.Stworzenie możliwości autonomicznego rozwoju narodom Austro-Węgier.

11.Rumunia, Serbia i Czarnogóra odzyskają utracone w czasie wojny terytoria, Serbii zostanie przyznany wolny dostęp do morza, stosunki między różnymi państwami bałkańskimi muszą być oparte na przyjacielskich porozumieniach, uwzględniających linie podziału wspólnot i narodowości.

12.Ludności tureckiej Imperium Osmańskiego zapewniona zostanie suwerenność i bezpieczeństwo, innym narodom zamieszkującym Imperium przysługuje prawo do bezpieczeństwa i rozwoju, oraz autonomia. Dardanele zostaną otwarte dla okrętów wojennych i statków handlowych, zabezpieczone gwarancją międzynarodową.

13. Stworzenie niepodległego państwa polskiego na terytoriach zamieszkanych przez ludność polską, z wolnym dostępem do morza, niepodległością polityczną, gospodarczą, integralność terytoriów tego państwa ma być zagwarantowana przez konwencję międzynarodową.

14.Stworzenie Ligi Narodów, której celem będzie zapewnienie gwarancji niepodległości politycznej oraz integralności terytorialnej wszystkich państw.

Powszechnie uważa się jednak, że wbrew zamysłom Wilsona jego plan przyczynił się do wybuchu II wojny światowej, m.in. przez represyjną politykę w stosunku do pokonanych Niemiec.

[edytuj] Linki zewnętrzne


Zalążek artykuÅ‚u To jest tylko zalążek artykuÅ‚u zwiÄ…zanego z I wojnÄ… Å›wiatowÄ…. JeÅ›li potrafisz, rozbuduj go.

Sejm odrzucił prezydencki projekt ustawy o spółdzielniach
Sejm odrzucił w piątek w pierwszym czytaniu prezydencki projekt ustawy o spółdzielniach. Za odrzuceniem projektu było 293 posłów, 162 było za skierowaniem go do dalszych prac, a 2 wstrzymało się od głosu.
"200 tys. baryłek ropy dziennie popłynie do Hiszpanii"
200 tys. baryłek ropy dziennie może popłynąć z Wenezueli do Hiszpanii, która "będzie miała zagwarantowaną ropę na zawsze" - oświadczył w piątek na konferencji prasowej w Madrycie prezydent Wenezueli Hugo Chavez.
Fundusze ING mają mniej niż 5 proc. głosów na WZA PBG
Fundusze zarządzane przez ING Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych zmniejszyły zaangażowanie w PBG do poniżej 5 proc. głosów na WZA - podało PBG w komunikacie.
Kwaśnicki: w KRUS będzie dalsza kontrola resortu rolnictwa i KPRM
Od poniedziałku w Kasie Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego będzie kontynuowana kontrola ministerstwa rolnictwa. Wejdą też kontrolerzy z kancelarii premiera - powiedział w piątek prezes KRUS Roman Kwaśnicki.
Ciech sprzedał udziały spółki Boruta-Kolor za 14,4 mln zł
Spółka Ciech sprzedała Zakładom Chemicznym Zachem, także należącym do grupy, 100% udziałów firmy Boruta-Kolor za 14,4 mln zł, poinformował Ciech w piątek.
Linki: Strona g³ówna