5 grudnia
Z Wikipedii
(Przekierowano z 5 XII)
5 grudnia jest 339. (w latach przestępnych 340.) dniem w kalendarzu gregoriańskim. Do końca roku pozostaje 26 dni.
| Kalendarium dzień po dniu |
| << | grudzień 2008 | >> | ||||
| Pn | Wt | Śr | Cz | Pt | So | Nd |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 |
| 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 |
| 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 |
| 29 | 30 | 31 | 1 | 2 | 3 | 4 |
Spis treści |
[edytuj] Święta
- imieniny: Anastazy, Bartłomiej, Dalmacjusz, Dalmacy, Feliks, Gerald, Geraldyna, Jan, Juliusz, Kryspin, Kryspina, Krystyna, Mikołaj, Pelin, Pelina, Pęcisława i Sabbas.
- Haiti - Święto Odkrycia Haiti
- Tajlandia - Urodziny Króla
- ONZ - Międzynarodowy Dzień Wolontariuszy Pracujących na Rzecz Gospodarczego i Społecznego Rozwoju (Dzień Wolontariusza)
- Międzynarodowy Dzień Wolontariusza - Dzień Pomocy Cierpiącym
[edytuj] Urodzili się
- 1377 - Jianwen, cesarz Chin (zm. 1402)
- 1389 - Zbigniew Oleśnicki, polski duchowny katolicki, kardynał, biskup krakowski (zm. 1455)
- 1443 - Juliusz II, papież (zm. 1513)
- 1782 - Martin Van Buren, amerykański prawnik, polityk, sekretarz stanu, wiceprezydent i prezydent USA (zm. 1862)
- 1820 - Afanasij Fet, rosyjski poeta (zm. 1892)
- 1830 - Christina Rossetti, angielska poetka pochodzenia włoskiego (zm. 1894)
- 1836 - Walery Antoni Wróblewski, polski generał, uczestnik Komuny Paryskiej (zm. 1908)
- 1839 - George Custer, amerykański generał (zm. 1876)
- 1867 - Józef Piłsudski, polski polityk, marszałek Polski, Naczelnik Państwa, minister spraw wojskowych, premier Polski (zm. 1935)
- 1870 - Vítězslav Novák, czeski kompozytor (zm. 1949)
- 1872 - Wincenty Styczyński, polski działacz narodowy, lekarz (zm. 1922)
- 1879 - Clyde Cessna, amerykański producent samolotów (zm. 1954)
- 1886 - Rose Wilder Lane, amerykańska pisarka, dziennikarka (zm. 1968)
- 1889 - Damia, francuska aktorka, piosenkarka (zm. 1978)
- 1890 - Fritz Lang, austriacki reżyser filmowy (zm. 1976)
- 1892 - Julian Kulski, polski polityk, prezydent Warszawy (zm. 1976)
- 1892 - Ferdinand Schörner, niemiecki feldmarszałek (zm. 1973)
- 1896 - Carl Ferdinand Cori, amerykański biochemik pochodzenia czeskiego, laureat Nagrody Nobla (zm. 1984)
- 1899 - Sonny Boy Williamson II, amerykański muzyk bluesowy (zm. 1965)
- 1899 - Bolesław Woytowicz, polski pianista, kompozytor, pedagog (zm. 1980)
- 1901 - Walt Disney, amerykański reżyser i producent filmowy (zm. 1966)
- 1901 - Werner Karl Heisenberg, niemiecki fizyk, laureat Nagrody Nobla (zm. 1976)
- 1903 - Johannes Heesters, holenderski aktor
- 1903 - Cecil Frank Powell, angielski fizyk (zm. 1969)
- 1904 - Pierre Chenal, francuski reżyser filmowy (zm. 1990)
- 1906 - Otto Preminger, amerykański reżyser pochodzenia austriackiego (zm. 1986)
- 1907 - Alina Centkiewicz, polska pisarka (zm. 1993)
- 1910 - Abraham Polonsky, amerykański reżyser filmowy (zm. 1999)
- 1911 - Władysław Szpilman, polski kompozytor, pianista, dyrygent (zm. 2000)
- 1912 - Keisuke Kinoshita, japoński reżyser filmowy (zm. 1998)
- 1913 - Wanda Karczewska, polska pisarka (zm. 1995)
- 1914 - Stanisław Dygat, polski pisarz, felietonista (zm. 1978)
- 1914 - Hans Hellmut Kirst, niemiecki pisarz (zm. 1989)
- 1916 - Hilary Koprowski, polski biolog, wirusolog
- 1921 - Marian Łącz, polski aktor, piłkarz, reprezentant Polski (zm. 1984)
- 1923 - Władimir Tiendriakow, rosyjski pisarz (zm. 1984)
- 1925 - Anastasio Somoza, nikaraguański polityk, dyktator Nikaragui (zm. 1980)
- 1925 - Anna Świderkówna, polska historyk literatury, papirolog, biblistka (zm. 2008)
- 1926 - Emil Kiszka, polski lekkoatleta, sprinter (zm. 2007)
- 1927 - Rama IX, król Tajlandii
- 1928 - Barbara Krafftówna, polska aktorka
- 1929 - Stanisław Bareja, polski reżyser (zm. 1987)
- 1930 - Władysław Loranc, polski dziennikarz, polityk, minister
- 1932 - Sheldon Lee Glashow, amerykański fizyk
- 1932 - Nadira, indyjska aktorka (zm. 2006)
- 1934 - Art Davis, amerykański basista jazzowy (zm. 2007)
- 1934 - Joan Didion, amerykańska dziennikarka, pisarka
- 1935 - Little Richard, amerykański piosenkarz, pianista
- 1936 - James Lee Burke, amerykański pisarz
- 1936 - Remigiusz Napiórkowski, polski pisarz
- 1937 - Ryszard Czerwiński, polski fotografik
- 1938 - Alois Brandstetter, austriacki pisarz
- 1938 - J.J. Cale, amerykański wokalista
- 1938 - Jacek Waltoś, polski malarz, grafik, rzeźbiarz
- 1945 - Adam Jamróz, polski prawnik, profesor i rektor Uniwersytetu w Białymstoku, sędzia Trybunału Konstytucyjnego, senator RP
- 1945 - Mosze Kacaw, izraelski polityk, prezydent Izraela
- 1946 - Jose Carreras, hiszpański śpiewak operowy (tenor)
- 1946 - Mikołaj Grabowski, polski aktor, reżyser teatralny
- 1946 - Zdzisław Kamiński, polski ekonomista, dziennikarz, popularyzator nauki (zm. 1989)
- 1946 - Tadeusz Sławek, polski poeta, tłumacz, eseista, literaturoznawca
- 1947 - Jim Messina, amerykański muzyk zespołu Buffalo Springfield
- 1947 - Żugderdemidijn Gurragczaa, pierwszy mongolski kosmonauta
- 1948 - Andrzej Łuczak, polski szachista, mistrz międzynarodowy
- 1956 - Krystian Zimerman, polski pianista
- 1962 - José Cura, argentyński śpiewak operowy (tenor)
- 1962 - Antonín Kasper, czeski żużlowiec (zm. 2006)
- 1963 - Eddie Edwards, brytyjski skoczek narciarski
- 1963 - Sławomir Matusz, polski poeta
- 1965 - Johnny Rzeznik, amerykański wokalista i gitarzysta zespołu Goo Goo Dolls
- 1966 - Patricia Kaas, francuska piosenkarka
- 1972 - Boris Kudlička, słowacki scenograf
- 1973 - Krystyna Dąbrowska, polska szachistka, arcymistrzyni
- 1975 - Ronnie O'Sullivan, angielski snookerzysta
- 1977 - Paddy Kelly, irlandzkiego pochodzenia wokalista zespołu The Kelly Family
- 1982 - Ján Mucha, słowacki piłkarz, bramkarz, reprezentant Słowacji
- 1983 - Monika Niedek, polska wokalistka zespołu Queens
- 1990 - Ransford Osei, ghański piłkarz
[edytuj] Zmarli
- 1355 - Jan III, książę Brabancji (ur. 1300)
- 1560 - Franciszek II Walezjusz, król Francji (ur. 1544)
- 1791 - Wolfgang Amadeusz Mozart, austriacki kompozytor (ur. 1756)
- 1860 - Friedrich Christoph Dahlmann, niemiecki historyk, polityk (ur. 1785)
- 1870 - Aleksander Dumas (ojciec), francuski pisarz (ur. 1802)
- 1891 - Piotr II, cesarz Brazylii (ur. 1825)
- 1895 - Pizi, wódz Siuksów (ur. 1840)
- 1913 - Jan Sten, polski chemik, pisarz, krytyk literacki, tłumacz (ur. 1871)
- 1925 - Władysław Reymont, polski pisarz (ur. 1867)
- 1926 - Claude Monet, francuski malarz (ur. 1840)
- 1944 - Julian Grobelny, polski działacz socjalistyczny (ur. 1863)
- 1947 - William Thomas, amerykański socjolog (ur. 1863)
- 1950 - Aurobindo Ghose, indyjski filozof (ur. 1872)
- 1951 - Abanindranath Tagore, indyjski malarz, grafik (ur. 1871)
- 1963 - Huseyn Shaheed Suhrawardy, pakistański polityk, premier Pakistanu (ur. 1892)
- 1964 - Bogusław Sujkowski, polski pisarz (ur. 1900)
- 1965 - Joseph Erlanger, amerykański fizjolog, laureat Nagrody Nobla (ur. 1874)
- 1968 - Ruben Simonow, rosyjski aktor (ur. 1899)
- 1969 - Claudius Dornier, niemiecki konstruktor samolotów, pionier lotnictwa (ur. 1884)
- 1973 - Sir Robert Watson-Watt, szkocki inżynier, wynalazca radaru (ur. 1892)
- 1974 - Pietro Germi, włoski reżyser filmowy, aktor (ur. 1914)
- 1977 - Roland Kirk, amerykański saksofonista i multiinstrumentalista jazzowy (ur. 1936)
- 1979 - Józef Chałasiński, polski socjolog, rektor Uniwersytetu Łódzkiego (ur. 1904)
- 1981 - Charles Barton, amerykański reżyser filmowy (ur. 1902)
- 1982 - Kazimierz Kluz, polski duchowny katolicki, biskup gdański (ur. 1925)
- 1983 - Robert Aldrich, amerykański reżyser filmowy (ur. 1918)
- 1984 - Stanisław Zawadzki, polski generał (ur. 1900)
- 1985 - Aleksja González-Barros y González, hiszpańska kandydatka na ołtarze (ur. 1971)
- 1988 - Teodor Parnicki, polski pisarz (ur. 1908)
- 1993 - Witold Jarosiński, polski polityk, minister (ur. 1909)
- 1999 - Andrzej Kolikowski, polski gangster (ur. 1954)
- 2005 - John Alvheim, norweski polityk (ur. 1930)
- 2005 - Liu Binyan, chiński pisarz (ur. 1925)
- 2005 - Milo Dor, austriacki pisarz pochodzenia serbskiego (ur. 1923)
- 2006 - Cezary Leżeński, polski pisarz, dziennikarz (ur. 1930)
- 2007 - Iosif Dan, rumuński polityk (ur. 1950)
- 2007 - Karlheinz Stockhausen, niemiecki kompozytor muzyczny (ur. 1928)
[edytuj] Wydarzenia w Polsce
- 1830 - Generał Józef Chłopicki został ogłoszony dyktatorem powstania listopadowego.
- 1909 - Konwent Polonia i Korporacja Arkonia podpisały kartel wieczysty.
- 1915 - Powstało Polskie Stronnictwo Ludowe Wyzwolenie.
- 1929 - Został powołany Centrolew.
- 1933 - Odbył się pierwszy lot polskiego samolotu RWD-9.
- 1953 - Pułkownik Józef Światło poprosił o azyl w Berlinie Zachodnim.
- 1975 - W Warszawie oddano do użytku Dworzec Centralny Polskich Kolei Państwowych.
- 1975 - 59 intelektualistów wysłało list do władz przeciwko zmianom w konstytucji PRL.
- 1992 - Powstała pierwsza ogólnopolska telewizja prywatna Polsat.
- 1999 - Powstała pierwsza ogólnopolska platforma cyfrowa Polsatu - Cyfrowy Polsat.
[edytuj] Wydarzenia na świecie
- 1484 - Papież Innocenty VIII wydał potępiającą czary bullę Summis desiderantes affectibus.
- 1492 - Krzysztof Kolumb dotarł do Haiti.
- 1590 - Grzegorz XIV został wybrany papieżem.
- 1757 - Wojna siedmioletnia: Fryderyk II pokonał pod Lutynią (Leuthen) wojska austriackie i zmusił je do ewakuacji ze Śląska.
- 1798 - Miała miejsce bitwa pod Hasselt.
- 1865 - Wojna Chile i Peru z Hiszpanią: Chile i Peru zawarły antyhiszpański sojusz.
- 1906 - Feliksa Kozłowska została jako pierwsza kobieta w historii chrześcijaństwa imiennie ekskomunikowana.
- 1933 - Zniesiono prohibicję w Stanach Zjednoczonych.
- 1941 - II wojna światowa: Wielka Brytania wypowiedziała wojnę Finlandii, Węgrom i Rumunii.
- 1965 - Papież Paweł VI beatyfikował ojca Charbela Makhloufa, maronickiego zakonnika.
- 1965 - Zostało ogłoszone orędzie 42 biskupów niemieckich jako odpowiedź na list polskich biskupów.
- 1990 - Salman Rushdie został skazany na karę śmierci.
- 2001 - Ogłoszenie bankructwa amerykańskiej korporacji Enron.
- 2005 - W Wielkiej Brytanii wszedł w życie Civil Partnership Act i zarejestrowano pierwszy związek partnerski pary homoseksualnej.
styczeń • luty • marzec • kwiecień • maj • czerwiec • lipiec • sierpień • wrzesień • październik • listopad • grudzień
| Odreagowanie na Wall Street |
|
Po dwóch dniach gwałtownej przeceny, w środę na nowojorskiej giełdzie nastąpiło niewielkie odreagowanie, choć sesja charakteryzowała się znaczną zmiennością nastrojów.
|
| DJ Navistar, GM Let Deal For Medium-Duty Truck Ops Expire |
|
Navistar International Corp. (NAV) and General Motors Corp. (GM) are letting expire a non-binding deal for engine producer to buy the auto maker's medium-duty truck business, citing "significant marketplace and economic changes."
|
| USA: ekologiczne samochody muszą być głośniejsze |
|
Samochody z napędem elektrycznym lub hybrydowym, przyjazne dla środowiska, muszą być głośniejsze. Przynajmniej w Kalifornii.
|
| USA: fundusze na budowę tarczy w Polsce na razie niepewne |
|
Sądząc z reakcji Kongresu USA na polsko- amerykańską umowę o tarczy antyrakietowej, uzyskanie funduszy na jej budowę będzie jeszcze przedmiotem sporów na Kapitolu, ponieważ dominujący tam Demokraci nadal mają wątpliwości, czy projektowany system będzie technicznie sprawny.
|
| Pociągi w Polsce przyspieszą do 300 km/h |
|
Koszty budowy szybkiej kolei z Wrocławia i Poznania do Warszawy są szacowane na około 26 mld zł, a prace budowlane mogą rozpocząć się w 2014 r. - poinformował w środę wiceminister infrastruktury Juliusz Engelhardt na konferencji prasowej.
|