Alfabet hebrajski
Z Wikipedii
Alfabet hebrajski – alfabet stosowany do zapisu języka hebrajskiego, jidysz i ladino (historycznie również jęz. aramejskiego), wywodzący się z alfabetu aramejskiego, a pośrednio z fenickiego i egipskich hieroglifów. Składa się z 22 znaków, a w przeciwieństwie do alfabetu łacińskiego nie rozróżnia się w nim liter małych i wielkich.
Kierunek pisma: od prawej do lewej.
Litery alfabetu hebrajskiego (litera – nazwa litery (wartość litery w Kabale) – wymowa):
![]() |
- א – alef[1] (1) – nieme lub któraś z samogłosek,
- ב – bet[1] (2) – [b], [v]
- ג – gimel[1] (3) – [ɡ]
- ד – dalet[1] (4) – [d]
- ה – hej/he[1] (5) – [h], [a]
- ו – waw[1] (6) – [v], [ɔ̝], [u]
- ז – zajin/zain[1] (7) – [z]
- ח – chet[1] (8) – [χ] lub [ħ] (języczkowe lub gardłowe ch)
- ט – tet[1] (9) – [t],
- י – jud/jod[1] (10) – [j], [i], [ɛ̝]
- כך – kaf[1] (20) – [k],[χ]
- ל – lamed[1] (30) – [l],
- מם – mem[1] (40) – [m]
- נן – nun[1] (50) – [n]
- ס – samech/samek[1] (60) – [s]
- ע – 'ajin/ain[1] (70) – [ʕ] (spółgłoska gardłowa), nieme lub [a], [ɛ̝], [ɔ̝], [i]
- פף – pe[1] (80) – [p],[f]
- צץ – cade/sade[1] (90) – [ʦ] (polskie c)
- ק – kuf/kof[1] (100) – [k], [q]
- ר – resz[1] (200) – w starożytności [r], współcześnie [ʁ] (jak francuskie r)
- ש – szin[1]/sin (300) – [ʃ] (polskie sz), [s]
- ת – taw[1] (400) – [t], [θ] (angielskie thought)
Pięć liter (kaf, mem, nun, pe, cade) przyjmuje na końcu wyrazu inną graficznie formę, zwaną końcową (kaf finale, mem finale itd.). Są to tak zwane "litery królewskie" (sofit).
Kształt liter "pisanych" (kursywy) różni się dość znacznie od pierwowzorów drukowanych.
Niektóre litery zmieniają swoją wymowę (i nazwę) po umieszczeniu wewnątrz kropeczki, tzw. dageszu. Są to np. bet (wymowa – b) → wet (w), chaf (ch) → kaf (k), fej(f) → pej(p), saw (s) → taw(t). W przypadku dodania dageszu do innej litery wzmacniamy ją tylko. Litera szin ma kropkę nad prawym "ramieniem" (lecz nie jest to dagesz) i wtedy wymawiana jest jako "sz". Kropka nad "ramieniem" lewym zmienia nazwę na sin i wymowę na "s".
Judaizm uznaje graficzną formę alfabetu za świętą; mistycy żydowscy uważali je za nośniki duchowych mocy, a ich znajomość za sposób przybliżania się do Boga.
Przypisy
Alfabetyczne: Arabskie • Aramejskie • Braille'a • Cirth • Cyrylica • Dewanagari • Etiopskie • Fenickie • Głagolica • Gockie • Greckie • Gruzińskie • Hebrajskie • Łacińskie • Ormiańskie • Rowasz • Runiczne • Tengwar • Tifinagh
Sylabowe: Bopomofo • Czirokeskie • Dewanagari • Gurmukhi • Hangyl • Hiragana • Kanadyjskie • Katakana • Laotańskie • Sojombo • Tajskie • Tamilskie • Tybetańskie
Obrazkowe: Hieroglify • Pismo pierwotne
Chińskie: Pismo chińskie (tradycyjne i uproszczone) • Hancha • Kanji
Zobacz też: Alfabet • Systemy pisma CJK • Alfabet flagowy • Alfabet Morse'a
| Knol - nowa konkurencja dla Wikipedii |
|
Amerykański gigant informatyczny Google uruchomił serwis Knol, w którym internauci będą mogli publikować swoje artykuły i czerpać zyski z reklam - poinformował "Wall Street Journal".
|
| Mały Tarbosaurus odnaleziony na pustyni Gobi |
|
Japońscy i mongolscy uczeni odkryli kompletny szkielet młodego dinozaura sprzed 70 milionów lat - podało w czwartek japońskie muzeum przyrodnicze.
|
| Paliwo lepsze od benzyny |
|
Niewiele osób ma świadomość, iż borek wanadu może zdetronizować paliwa stosowane do napędu aut. Wynika to z faktu, iż związek ten gromadzi w sobie więcej energii niż popularne paliwa produkowane z ropy naftowej, informuje "Chemical Communications".
|
| Internet i alkohol wrogami szczupłej dziewczyny |
|
Dziewczęta i młode kobiety, które spędzają dużo czasu w internecie, za mało śpią lub regularnie pija alkohol są bardziej narażone na tycie niż ich rówieśniczki - informuje pismo "Journal of Pediatrics".
|
| Autystyczne człowiekożabie hybrydy |
|
Łącząc komórki jajowe żaby i komórki nerwowe pacjentów z autyzmem, naukowcy chcą lepiej poznać tę chorobę - informuje "New Scientist".
|
