Andrew Bonar Law
Z Wikipedii
| Andrew Bonar Law | |
 |
|
| Data i miejsce urodzenia | ur. 16 września 1858 Kingston |
| Data i miejsce śmierci | 30 października 1923 Londyn |
 Premier Wielkiej Brytanii |
|
| Okres urzędowania | od 23 października 1922 do 22 maja 1923 |
| Przynależność polityczna | Partia Konserwatywna |
| Poprzednik | David Lloyd George |
| Następca | Stanley Baldwin |
 Kolekcja cytatów w Wikicytatach |
|
Andrew Bonar Law (ur. 16 września 1858 w Kingston w Nowym Brunszwiku, zm. 30 października 1923 w Londynie), premier Wielkiej Brytanii w latach 1922-1923. Law, z pochodzenia Kanadyjczyk, został premierem z ramienia Partii Konserwatywnej, lecz zły stan zdrowia zmusił go do złożenia urzędu.
Spis treści |
[edytuj] Wczesne lata życia i początki kariery politycznej
Był synem wielebnego Jamesa Lawa z Portrush z irlandzkiego hrabstwa Antrim oraz Annie Kidston, pochodzącą z Glasgow. W 1860 r. matka przyszłego premiera zmarła podczas porodu. Przez kilka następnych lat znajdował się pod opieką swojej ciotki, Janet Kidston, która mieszkała u szwagra do czasu swego powtórego zamążpójścia. W wieku 12 lat wyjechał wraz z nią do Szkocji. Kształcił się tam w Gilbertfield School w Hamilton w latach 1870-1873 oraz w Glasgow High School w latach 1873-1875.
W wieku 16 lat Bonar Law rozpoczął pracę w banku rodziny Kidstonów. Uczęszczał również na wieczorowe zajęcia organizowane przez Uniwersytet Glasgow. Następnie rozpoczął karierę biznesmena. W 1885 r. został partnerem w William Jacks & Co., firmie zajmującej się finansowaniem handlu żelazem. W 1890 r. zaręczył się z Annie Robley, którą poślubił 24 marca 1891 r. w Helensburgh w hrabstwie Dunbartonshire.
Andrew i Annie mieli razem siedmioro dzieci. Pierwsze z nich urodziło się martwe. Jedna z córek, Isabel, poślubiła sir Fredericka Sykesa. Najmłodszy syn Bonar Lawa, Richard, został 1. baronem Coleraine. Dwóch synów późniejszego premiera zginęło podczas I wojny światowej. Charles zginął walcząc w szeregach King's Own Scottish Borderers w bitwie o Gazę w 1917 r. James, członek Royal Flying Corps, został w 1917 r. zestrzelony na froncie zachodnim.
[edytuj] Na czele Partii Konserwatywnej
W 1900 r. Bonar Law został wybrany do Izby Gmin jako reprezentant okręgu Glasgow Blackfriars and Hutchesontown. W 1902 r. został parlamentarnym sekretarzem przy Zarządzie Handlu. Sprawował ten urząd do upadku konserwatywnego rządu Balfoura w 1905 r. Rok później przegrał wybory parlamentarne w swoim okręgu. Do Izby Gmin powrócił jeszcze w 1906 r. po wyborach uzupełniających w okręgu Dulwich. Ponownie przegrał wybory w 1910 r. i ponownie powrócił po wyborach uzupełniających, tym razem w okręgu Bootle w 1911 r.
Również w 1911 r. Arthur Balfour zrezygnował ze stanowiska lidera Partii Konserwatywnej. Nowym liderem został Bonar Law, który był kompromisowym kandydatem wysuniętym gdy Austen Chamberlain i Walter Long nie mogli uzyskać wystarczającego poparcia. W następnych latach w obszarze zainteresowania Bonar Lawa znajdowały się sprawy ceł oraz autonomii Irlandii.
W 1915 r. Bonar Law wszedł w skład gabinetu wojennego Herberta Henryego Asquitha jako minister ds. kolonii. Kiedy w 1916 r. nowym premierem został David Lloyd George, Bonar Law został Kanclerzem Skarbu i przewodniczącym Izby Gmin. W 1918 r. zmienił okręg wyborczy na Glasgow Central. W 1919 r. został Lordem Tajnej Pieczęci, pozostając jednocześnie przewodniczącym Izby Gmin. W 1921 r. zrezygnował ze stanowisk rządowych i partyjnych z powodu złego stanu zdrowia.
[edytuj] Premier Wielkiej Brytanii
Bonar Law ponownie stanął na czele Partii Konserwatywnej w 1922 r., kiedy dotychczasowym lider, Austen Chamberlain, zrezygnował z powodu wystąpienia partii z koalicji rządowej. Bonar Law stanął również na czele nowego rządu. Wybory 1922 r. zakończyły się zwycięstwem konserwatystów, którzy uzyskali większość w Izbie Gmin.
Nowy premier nie pozostał jednak długo na swoim stanowisku. W 1923 r. zdiagnozowano u niego raka gardła. W maju Bonar Law zrezygnował ze stanowiska premiera. Zmarł jeszcze w tym samym roku w Londynie.
[edytuj] Gabinet Andrew Bonar Lawa, październik 1922 - maj 1923
Zobacz więcej w osobnym artykule: Rząd Andrew Bonar Lawa.- premier: Andrew Bonar Law
- Lord Kanclerz: George Cave, 1. wicehrabia Cave
- Lord Przewodniczący Rady, Kanclerz Księstwa Lancaster: James Gascoyne-Cecil, 4. markiz Salisbury
- Kanclerz Skarbu: Stanley Baldwin
- minister spraw wewnętrznych: William Bridgeman
- minister spraw zagranicznych: George Curzon, 1. markiz Curzon of Kedleston
- minister kolonii: Victor Cavendish, 9. książę Devonshire
- minister wojny: Edward Stanley, 17. hrabia Derby
- minister ds. Indii: William Peel, 2. wicehrabia Peel
- minister ds. Szkocji: Ronald Munro-Ferguson, 1. wicehrabia Novar
- pierwszy lord Admiralicji: Leo Amery
- przewodniczący Zarządu Handlu: Philip Lloyd-Greame
- minister rolnictwa i rybołówstwa: Robert Sanders
- przewodniczący Komitetu Edukacji: Edward Wood
- minister pracy: Anderson Montague-Barlow
- minister zdrowia: Arthur Griffith-Boscawen
Zmiany
- kwiecień 1923 r. - Neville Chamberlain zastępuje Arthura Griffitha-Boscawena na stanowisku ministra zdrowia
[edytuj] Bibliografia
- R.J.Q. Adams, Bonar Law, John Murray, Londyn, 1999, ISBN 0-7195-5422-5
- Robert Blake, The Unknown Prime Minister: The Life and Times of Andrew Bonar Law, 1858-1923, Londyn, 1955
[edytuj] Linki zewnętrzne
Arthur Balfour • Joseph Chamberlain • Arthur Balfour • Andrew Bonar Law • Edward Carson • Herbert Henry Asquith • Donald Maclean • Herbert Henry Asquith • Ramsay MacDonald • Stanley Baldwin • Ramsay MacDonald • Stanley Baldwin • Arthur Henderson • George Lansbury • Clement Attlee • Hastings Lees-Smith • Frederick Pethick-Lawrence • Arthur Greenwood • Clement Attlee • Winston Churchill • Clement Attlee • Hugh Gaitskell • George Brown • Harold Wilson • Alec Douglas-Home • Edward Heath • Harold Wilson • Edward Heath • Margaret Thatcher • James Callaghan • Michael Foot • Neil Kinnock • John Smith • Margaret Beckett • Tony Blair • John Major • William Hague • Iain Duncan Smith • Michael Howard • David Cameron
Lord Hillsborough • Lord Dartmouth • George Germain • Welborne Ellis • George Grey • Sidney Herbert • John Russell • William Molesworth • Henry Labouchere • Lord Stanley • Edward Bulwet-Lytton • Książę Newcastle • Edward Cardwell • Lord Carnarvon • Książę Buckingham i Chandos • Lord Granville • Lord Kimberley • Lord Carnarvon • Michael Hicks-Beach • Lord Kimberley • Lord Derby • Frederick Stanley • Lord Granville • Edward Stanhope • Lord Knutsford • Lord Ripon • Joseph Chamberlain • Alfred Lyttelton • Lord Elgin • Lord Crewe • Lewis Harcourt • Andrew Bonar Law • Walter Long • Lord Milner • Winston Churchill • Książę Devonshire • James Henry Thomas • Leo Amery • Lord Passfield • James Henry Thomas • Philip Cunliffe-Lister • Malcolm MacDonald • James Henry Thomas • William Ormsby-Gore • Malcolm MacDonald • Lord Lloyd • Lord Moyne • Lord Cranborne • Oliver Stanley • George Hall • Arthur Creech Jones • Jim Griffiths • Oliver Lyttelton • Alan Lennox-Boyd • Iain Macleod • Reginald Maudling • Duncan Sandys • Anthony Greenwood • Lord Longford • Frederick Lee
John Baker • Walter Mildmay • John Fortescue • Lord Dunbar • Julius Caesar • Fulke Greville • Richard Weston • Lord Barrett • Lord Cottington • Lord Culpepper • Edward Hyde • Lord Shaftesbury • John Duncombe • John Ernle • Lord Delamere • Richard Hampden • Charles Montagu • John Smith • Lord Carleton • John Smith • Robert Harley • Robert Benson • William Wyndham • Richard Onslow • Robert Walpole • Lord Stanhope • John Aislabie • John Pratt • Robert Walpole • Samuel Sandys • Henry Pelham • William Lee • Henry Bilson Legge • George Lyttelton • Henry Bilson Legge • Lord Mansfield • Henry Bilson Legge • Lord Barrington • Francis Dashwood • George Grenville • William Dowdeswell • Charles Townshend • Lord North • John Cavendish • William Pitt Młodszy • John Cavendish • William Pitt Młodszy • Henry Addington • William Pitt Młodszy • Henry Petty • Spencer Perceval • Nicholas Vansittart • Frederick Robinson • George Canning • Lord Tenterden • John Charles Herries • Henry Goulburn • Lord Althorp • Lord Denman • Robert Peel • Thomas Rice • Francis Baring • Henry Goulburn • Charles Wood • Benjamin Disraeli • William Ewart Gladstone • George Cornewall Lewis • Benjamin Disraeli • William Ewart Gladstone • Benjamin Disraeli • George Ward Hunt • Robert Lowe • William Ewart Gladstone • Stafford Northcote • William Ewart Gladstone • Hugh Childers • Michael Hicks-Beach • William Vernon Harcourt • Randolph Churchill • George Goschen • William Vernon Harcourt • Michael Hicks-Beach • Charles Ritchie • Austen Chamberlain • Herbert Henry Asquith • David Lloyd George • Reginald McKenna • Andrew Bonar Law • Austen Chamberlain • Robert Horne • Stanley Baldwin • Neville Chamberlain • Philip Snowden • Winston Churchill • Philip Snowden • Neville Chamberlain • John Simon • Kingsley Wood • John Anderson • Hugh Dalton • Stafford Cripps • Hugh Gaitskell • Rab Butler • Harold Macmillan • Peter Thorneycroft • Derick Heathcoat-Amory • Selwyn Lloyd • Reginald Maudling • James Callaghan • Roy Jenkins • Iain Macleod • Anthony Barber • Denis Healey • Geoffrey Howe • Nigel Lawson • John Major • Norman Lamont • Kenneth Clarke • Gordon Brown • Alistair Darling
Robert Walpole • Samuel Sandys • Henry Pelham • Thomas Robinson • Henry Fox • William Pitt Starszy • George Grenville • Henry Fox • George Grenville • Henry Seymour Conway • Lord North • Charles James Fox • Thomas Townshend • Charles James Fox • Lord North • William Pitt Młodszy • Henry Addington • William Pitt Młodszy • Charles James Fox • Lord Howick • Spencer Perceval • Lord Castlereagh • George Canning • William Huskisson • Robert Peel • Lord Althorp • John Russell • Robert Peel • John Russell • Robert Peel • John Russell • Benjamin Disraeli • John Russell • Lord Palmerston • Benjamin Disraeli • Lord Palmerston • William Ewart Gladstone • Benjamin Disraeli • William Ewart Gladstone • Benjamin Disraeli • Stafford Northcote • William Ewart Gladstone • Michael Hicks-Beach • William Ewart Gladstone • Randolph Churchill • William Henry Smith • Arthur Balfour • William Ewart Gladstone • William Vernon Harcourt • Arthur Balfour • Henry Campbell-Bannerman • Herbert Henry Asquith • Andrew Bonar Law • Austen Chamberlain • Andrew Bonar Law • Stanley Baldwin • Ramsay MacDonald • Stanley Baldwin • Ramsay MacDonald • Stanley Baldwin • Neville Chamberlain • Winston Churchill • Stafford Cripps • Anthony Eden • Herbert Morrison • James Chuter Ede • Harry Crookshank • Rab Butler • Iain Macleod • Selwyn Lloyd • Herbert Bowden • Richard Crossman • Fred Peart • William Whitelaw • Robert Carr • James Prior • Edward Short • Michael Foot • Norman St John-Stevas • Francis Pym • John Biffen • John Wakeham • Geoffrey Howe • John MacGregor • Tony Newton • Ann Taylor • Margaret Beckett • Robin Cook • John Reid • Peter Hain • Geoff Hoon • Jack Straw • Harriet Harman
William Melton • Robert Northburgh • Thomas Charlton • Robert Baldock • Robert Wodehouse • Robert Ayleston • William Airmyn • Henry Cliff • William Herlaston • Robert Wyvell • Richard Airmyn • Adam Lymbergh • Richard Bury • Robert Ayleston • Robert Tawton • William de la Zouch • Richard Bintworth • William Kilsby • John Offord • Thomas Hatfield • John Thoresby • Simon Islip • Michael Northburgh • Thomas Branber • John Winwick • John Buckingham • William of Wykeham • Peter Lacy • Nicholas Carew • John Fordham • William Dighton • William Skirclaw • John Waltham • Edmund Stafford • Guy Mone • Richard Clifford • Thomas Langley • Nicholas Bubwith • John Prophet • John Wakering • Henry Ware • John Kemp • John Stafford • William Alnwick • William Lyndwood • Thomas Beckinghton • Adam Moleyns • Andrew Holes • Thomas Lisieux • Laurence Booth • Robert Stillington • Thomas Rotheram • John Hales • Thomas Rotheram • John Russell • John Gunthorp • Peter Courtenay • Richard Fox • Thomas Ruthall • Lord Marney • Cuthbert Tunstall • Lord Wiltsire • Thomas Cromwell • Lord Southampton • Lord Bedford • Lord Paget • Lord Burghley • Lord Howard of Effingham • Thomas Smith • Francis Walsingham • Lord Burghley • Lord Salisbury • Lord Northampton • Lord Somerset • Lord Worcester • John Coke • Robert Naunton • Lord Manchester • Lord Falkland • Edward Nicholas • Lord • Lord Robartes • Lord Anglesey • Lord Halifax • Lord Clarendon • Lord Arundell of Wardour • Lord Halifax • Lord Pembroke • Lord Lonsdale • Lord Tankerville • Książę Buckingham i Normanby • Książę Newcastle • John Robinson • Lord Dartmouth • Lord Wharton • Lord Sunderland • Książę Kingston-upon-Hull • Książę Kentu • Książę Kingston-upon-Hull • Lord Trevor • Lord Wilmington • Książę Devonshire • Lord Lonsdale • Lord Godolphin • Lord Hervey of Ickworth • Lord Gower • Lord Cholmondeley • Lord Gower • Książę Marlborough • Lord Gower • Lord Temple • Książę Bedford • Książę Marlborough • Książę Newcastle • Lord Chatham • Lord Bristol • Lord Halifax • Lord Suffolk • Książę Grafton • Lord Dartmouth • Książę Grafton • Lord Carlisle • Książę Rutland • Lord Stafford • Lord Spencer • Lord Chatham • Lord Westmorland • Lord Sidmouth • Lord Holland • Lord Westmorland • Książę Portland • Lord Carlisle • Lord Ellenbourgh • Lord Rosslyn • Lord Durham • Lord Ripon • Lord Carlisle • Lord Mulgrave • Lord Wharncliffe • Lord Duncannon • Lord Clarendon • Książę Buckingham i Chandos • Książę Buccleuch • Lord Haddington • Lord Minto • Lord Salisbury • Książę Argyll • Lord Harrowby • Lord Clanricarde • Lord Hardwicke • Książę Argyll • Lord Malmesbury • Lord Kimberley • Lord Halifax • Lord Malmesbury • Lord Beauconsfield • Książę Northumberland • Książę Argyll • Lord Carlingford • Lord Rosebery • Lord Harrowby • William Ewart Gladstone • Lord Cadogan • William Ewart Gladstone • Lord Tweedmouth • Lord Cross • Lord Salisbury • Arthur Balfour • Lord Salisbury • Lord Ripon • Lord Crewe • Lord Carrington • Lord Crewe • Lord Curzon • Lord Crawford • Andrew Bonar Law • Austen Chamberlain • Lord Cecil of Chelwood • John Robert Clynes • Lord Salisbury • James Henry Thomas • Vernon Hartshorn • Thomas Johnston • Lord Peel • Lord Snowden • Stanley Baldwin • Anthony Eden • Lord Londonderry • Lord Halifax • Lord De La Warr • John Anderson • Samuel Hoare • Kingsley Wood • Clement Attlee • Stafford Cripps • Lord Cranborne • Lord Beauverbrook • Arthur Greenwood • Lord Inman • Lord Addison • Ernest Bevin • Richard Stokes • Lord Salisbury • Harry Crookshank • Rab Butler • Lord Hailsham • Edward Heath • Selwyn Lloyd • Lord Longford • Frank Soskice • Lord Longford • Lord Shackleton • Fred Peart • Lord Shackleton • Lord Jellicoe • Lord Windlesham • Lord Shepherd • Lord Peart • Ian Gilmour • Humphrey Atkins • Lady Young • John Biffen • John Wakeham • Lord Belstead • Lord Waddington • Lord Wakeham • Lord Cranborne • Lord Richard • Lady Jay of Paddington • Lord Williams of Mostyn • Peter Hain • Geoff Hoon • Jack Straw • Harriet Harman
Robert Walpole • Lord Wilmington • Henry Pelham • Książę Newcastle • Książę Devonshire • Książę Newcastle • Lord Bute • George Grenville • Lord Rockingham • Lord Chatham • Książę Grafton • Lord North • Lord Rockingham • Lord Shelburne • Książę Portland • William Pitt Młodszy • Lord Sidmouth • William Pitt Młodszy • Lord Grenville • Książę Portland • Spencer Perceval • Lord Liverpool • George Canning • Lord Goderich • Książę Wellington • Lord Grey • Lord Melbourne • Książę Wellington • Robert Peel • Lord Melbourne • Robert Peel • John Russell • Lord Derby • Lord Aberdeen • Lord Palmerston • Lord Derby • Lord Palmerston • Lord Russell • Lord Derby • Benjamin Disraeli • William Ewart Gladstone • Lord Beaconsfield • William Ewart Gladstone • Lord Salisbury • William Ewart Gladstone • Lord Salisbury • William Ewart Gladstone • Lord Rosebery • Lord Salisbury • Arthur Balfour • Henry Campbell-Bannerman • Herbert Henry Asquith • David Lloyd George • Andrew Bonar Law • Stanley Baldwin • Ramsay MacDonald • Stanley Baldwin • Ramsay MacDonald • Stanley Baldwin • Neville Chamberlain • Winston Churchill • Clement Attlee • Winston Churchill • Anthony Eden • Harold Macmillan • Alec Douglas-Home • Harold Wilson • Edward Heath • Harold Wilson • James Callaghan • Margaret Thatcher • John Major • Tony Blair • Gordon Brown
W Izbie Lordów: Książę Wellington • Lord Derby • Lord Malmesbury • Lord Cairns • Książę Richmond • Lord Beaconsfield • Lord Salisbury • Książę Devonshire • Lord Lansdowne • Lord Curzon • Lord Salisbury • Lord Hailsham • Lord Londonderry • Lord Halifax • Lord Stanhope • Lord Caldecote • Lord Halifax • Lord Lloyd • Lord Moyne • Lord Salisbury • Lord Home • Lord Hailsham • Lord Carrington • Lord Jellicoe • Lord Windlesham • Lord Carrington • Lord Soames • Lady Young • Lord Whitelaw • Lord Belstead • Lord Waddington • Lord Wakeham • Lord Cranborne • Lord Strathclyde
W Izbie Gmin: Robert Peel • George Bentinck • Lord Granby • Benjamin Disraeli • John Herries •