Araukanie
Z Wikipedii
Indianie Araukanie - (Araucanian, pol. Mapuczowie), których nazwa pochodzi od słowa „auco” - czyli wolny. Sami Araukanie mówią o sobie Mapucze, co w dosłownym tłumaczeniu znaczy Ludzie Ziemi. Plemiona te żyły w czasach pre- kolumbijskich na południe od Inków w dzisiejszych Chile.
Spis treści |
[edytuj] Historia
Araukanie nigdy nie zostali ujarzmieni przez Inków jak i Hiszpańskich konkwistadorów dzięki czemu ich państwo istniało obok potęgi hiszpańskiej, a później niepodległego Chile aż do roku 1871, kiedy to armia chilijska pokonała wojska Araukanów. To z ich plemienia wywodzi się słowo Lautaro, będące pierwotnie imieniem narodowego bohatera o wolność, a później było hasłem powstań przeciwko Hiszpanom.
Araukanie tworzyli małe, rodzinne grupy. Na czas wojen łączyły się ze sobą, a tuż po ich zakończeniu przymierza z powrotem się rozpadały. Obok wodza- ojca rodu najważniejszą osobą w grupie był czarownik.
[edytuj] Mitologia
[edytuj] Bóstwa najwyższe
Wszyscy Araukanie byli ludźmi zabobonnymi, obawiali się złych znaków, wierzyli w najwyższą istotę, Guinechena –„ Pana Ludzi”, oraz w stwórcę ziemi Mapu (Maipe). Ich bogiem najwyższym był także Elchen – stwórca ludzi i Nenechen „Pan Ludzi”. Zaliczany był do bogów rolnictwa. Podczas obrzędów rolniczej płodności był proszony o wszystkie związane z nią rzeczy a także o zdrowie. Innym bardzo ważnym bogiem był Pillan. Był on panem wojny, gromu, sprawcą błyskawic, trzęsień ziemi i erupcji wulkanów. Odpowiedzialny był za epidemie, niszczenie plonów, powstawanie sztormów i wybuchaniu wojen. Według wierzeń, Pillan wywoływał tornada wówczas, gdy przemierzał pampy i Andy na swym czarnym ogierze o złotej grzywie. Innym jego wariantem był bóg Tralkan fucha, którego łaskawość i aktywność była pozyskiwana poprzez ofiary. Bezpośrednio Pillanowi podlegały złe duchy Huecuva ( Huecuway, Huecuva, Huecuvas), Cherruves i bóg zła Huecuvoe.
Kolejnym ważnym bogiem Araukanów był Toquichen i Raninhuenu. Do nich wznoszono modły podczas ceremonii związanej z zimowym przesileniem. Błagano ich o pomyślność na cały nadchodzący rok.
[edytuj] Bóstw pomniejsze
- Ngurvilu - bóg rzek i jezior. Polował on nad brzegiem wód w kształcie dzikiego kota. Koniec ogonu zakończony miał ogromnym pazurem, którym złośliwie atakował ludzi.
- Anchimallen (Auchimalgen) – łaskawa i opiekuńcza bogini księżyca, żona boga słońca. W mitologii Araukanów tylko ona była boginią pozytywną, troszczącą się o losy rasy ludzkiej, gdy pozostali bogowie posiadali złośliwą naturę. Anchimallen chroniła przed złymi duchami i odganiała je, gdy jakaś ważna osoba była bliska śmierci.
[edytuj] Bóstwa pluwialne
- Ngurvilu - bóstwo rzek i jezior
- Sompallwe – bóg wody, duch jezior.
- Lafken-che - bóg morza. Niektóre odłamy plemienia Araukanówza za bóstwa mórz uważali parę Lafken-fucha i Lafken-kushe.
Z morzem wiąże się jeszcze jedna osoba będąca raczej postacią mitologiczną- bohaterem kultowym niż bogiem. Chodzi tu o rybaka o imieniu Manquian. Kiedyś jego stopy uwięzły w szczelinie między dwiema skałami. Pomimo usilnych starań i szamańskich zabiegów stopniowo zamienił się w kamień. Dziś, Mapucze, uważają go za rybaka dusz i władcę morza a swoje pochodzenie kierują właśnie od niego. Do Manquian wznoszą modły o pomyślny i obfity połów. Araukanie, mając tylu bogów, musieli się z nimi kontaktować. W tej roli występował święty orzeł przynoszący ludziom wieści, Namcu...
[edytuj] Araukamie dziś
Obecnie Araukanie żyją w rezerwatach indiańskich w środkowo- południowym Chile, gdzie do dziś zachowali swoje obrzędy religijne, sztukę tkactwa, oraz zamiłowanie do wygłaszania przemówień na zebraniach publicznych. Do dziś są dumni, że zachowali swą odrębność kulturalną. Ich populację szacuje się na 300 tys.
[edytuj] Zobacz też
| Knol - nowa konkurencja dla Wikipedii |
|
Amerykański gigant informatyczny Google uruchomił serwis Knol, w którym internauci będą mogli publikować swoje artykuły i czerpać zyski z reklam - poinformował "Wall Street Journal".
|
| Mały Tarbosaurus odnaleziony na pustyni Gobi |
|
Japońscy i mongolscy uczeni odkryli kompletny szkielet młodego dinozaura sprzed 70 milionów lat - podało w czwartek japońskie muzeum przyrodnicze.
|
| Paliwo lepsze od benzyny |
|
Niewiele osób ma świadomość, iż borek wanadu może zdetronizować paliwa stosowane do napędu aut. Wynika to z faktu, iż związek ten gromadzi w sobie więcej energii niż popularne paliwa produkowane z ropy naftowej, informuje "Chemical Communications".
|
| Internet i alkohol wrogami szczupłej dziewczyny |
|
Dziewczęta i młode kobiety, które spędzają dużo czasu w internecie, za mało śpią lub regularnie pija alkohol są bardziej narażone na tycie niż ich rówieśniczki - informuje pismo "Journal of Pediatrics".
|
| Autystyczne człowiekożabie hybrydy |
|
Łącząc komórki jajowe żaby i komórki nerwowe pacjentów z autyzmem, naukowcy chcą lepiej poznać tę chorobę - informuje "New Scientist".
|