Z Wikipedii

Współrzędne: 53°15' N 19°24' E53.25 19.4 (Brodnica)

Brodnica
Herb Brodnicy
Województwo	kujawsko-pomorskie
Powiat	brodnicki
Gmina  - rodzaj	Brodnica miejska
Prawa miejskie	1298
Burmistrz	Wacław Bronisław Derlicki
Powierzchnia	23,15 km²
Położenie	53° 15' N 19° 24' E
Liczba mieszkańców (2007)  - liczba ludności  - gęstość	32 588 1189 os./km²
Strefa numeracyjna (do 2005)	56
Kod pocztowy	87-300 do 87-302
Tablice rejestracyjne	CBR
Położenie na mapie Polski Brodnica
TERC10 (TERYT)	6040602011
Miasta partnerskie	Strasburg Brørup Kedainiai Kristinehamn
Urząd miejski3 ul. Kamionka 23 87-300 Brodnica tel. 56 493-03-05; faks 56 498-26-26 (e-mail)
Strona internetowa miasta

Brodnica (niem. Strasburg) to miasto i gmina w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie brodnickim obecnie położone po obu stronach rzeki Drwęcy. Historyczne centrum miasta leży na prawym (zachodnim) brzegu rzeki, w ziemi chełmińskiej. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do województwa toruńskiego.

Według danych z 30 czerwca 2004², miasto miało 32 589 mieszkańców.

Spis treści 1 Struktura powierzchni 2 Demografia 3 Historia 4 Religia 5 Zabytki 6 Gospodarka 7 Komunikacja 8 Edukacja 9 Znani brodniczanie 10 Zobacz też 11 Sąsiednie gminy 12 Bibliografia 13 Linki zewnętrzne

[edytuj] Struktura powierzchni

Według danych z roku 2006⁶, Brodnica ma obszar 23,15 km², w tym:

• użytki rolne: 38%
• użytki leśne: 8%

Miasto stanowi 2,2% powierzchni powiatu.

[edytuj] Demografia

Dane z 30 czerwca 2004²:

Opis	Ogółem		Kobiety		Mężczyźni
jednostka	osób	%	osób	%	osób	%
populacja	32 588	100	17 449	52,3	15 139	47,7
gęstość zaludnienia (mieszk./km²)	1205,1		630,6		574,5

Według danych z roku 2002⁶, średni dochód na mieszkańca wynosił 1336,06 zł.

[edytuj] Historia

Pierwszy zapis dotyczący spalenia grodu Straisberg przez Jaćwingów odnotowany został w kronice Piotra z Dusburga w 1263 r. Drugi zapis o ataku Litwinów na osadę Brodnicę pochodzi z 1298 r. Zdaniem historyków pierwsza wzmianka dotyczy raczej strażnicy zakonnej nad jeziorem Strażym a drugi umocnień w rejonie Żmijewa, zatem niekoniecznie muszą odnosić się do osad na terenie dzisiejszego miasta. Ziemie na lewym brzegu Drwęcy, ziemia michałowska, stała się własnością zakonu krzyżackiego w 1303 r. (książę kujawski Leszek oddał ziemie michałowskie Krzyżakom w zastaw za uzyskaną pożyczkę, Krzyżacy ostatecznie wykupili je od książąt kujawskich w 1317). Budowa zamku w Brodnicy rozpoczęła się w 1305 r.

Prawa miejskie Brodnica uzyskała na prawach chełmińskich. Pierwszy zapis dotyczący miasta Brodnicy pochodzi z 1298 r., pod datą 29 IX 1298 r. kronikarz Krzyżacki Piotr z Dusburga zanotował, iż oddział 140 Litwinów zaatakował osadę Brodnica. Natomiast pierwsza wzmianka dotycząca budowy kościoła św. Katarzyny pochodzi z 1310 r. Po raz pierwszy jako "civitas" - a więc miasto, lokowane na prawie niemieckim - Brodnica była wzmiankowana w 1317 r. W 1320 r. rozpoczęto budowę podwójnego pasa murów otaczających miasto, realizacja ich została zakończona wraz z budową głównych bram miejskich: Mazurskiej i Chełmińskiej (zwanej również Kamienną), w 1370 r. Najprawdopodobniej w roku 1305 rozpoczęto budowę zamku krzyżackiego, pierwszą fazę budowy zamku zakończono około 1339 r. W 1415 r. budowniczy Mikołaj Fellenstein dokonał przebudowy fortyfikacji zamku. Początkowo władzę w mieście sprawował wójt. Około 1343 r. powołana została rada miejska wraz z burmistrzem. Rozwój miasta był pomyślny. W 1380 zbudowano szpital i kościół św. Ducha w pobliżu bramy Grudziądzkiej, a pod koniec wieku ratusz, częściowo rozebrany w 1868, którego pozostałości przy trójkątnym rynku zachowały się do dzisiaj. Miasto zostało zniszczone podczas pożarów w 1553 i 1661 r. Od roku 1772 Brodnica leżała w granicach Prus, w latach 1806-1815 należała do Księstwa Warszawskiego, następnie znów do Prus i (od 1817) Prus Zachodnich. Do Polski powróciła po okresie zaborów w 1920 r. na mocy traktatu wersalskiego.

[edytuj] Religia

• cztery parafie rzymskokatolickie: Niepokalanego Poczęcia NMP (przy klasztorze franciszkańskim - sanktuarium św. Antoniego), MB Fatimskiej, Jezusa Miłosiernego i św. Katarzyny,
• dwa zbory Świadków Jehowy. Miejscem ich spotkań jest Sala Królestwa przy ulicy Wczasowej 2 b.

[edytuj] Zabytki

• gotycki kościół św. Katarzyny budowany od ok. 1285, budowa prezbiterium ukończona w 1320, do ok. 1370 budowa korpusu nawowego i zasklepienie wnętrza; z zewnątrz wyróżnia się bogato opracowany architektonicznie wschodni szczyt prezbiterium; wewnątrz przy filarach drewniane figury 12 apostołów, wyposażenie wnętrza głównie barokowe i późnobarokowe, poza tym kilka gotyckich rzeźb (głowa św. Jana Chrzciciela na misie, grupy Ukrzyżowania)
• ruiny zamku krzyżackiego z 1-2 ćwierci XIV w., rozbudowywanego w 4 ćw. XIV w. i 1415 i rozbieranego od 1785 do 1842 r.; zachowała się wysoka ośmioboczna wieża i dolne partie murów
• fragment ratusza z końca XIV w.
• na przedzamczu pałac Anny Wazówny z ok. 1565, przebudowywany w XVII w.
• fragmenty średniowiecznych murów miejskich z XIV i XV w., w tym Brama Chełmińska i wieża Bramy Mazurskiej
• spichlerze barokowe z XVII w.
• barokowy zespół poreformacki: kościół NMP z lat 1752-61 i klasztor
• dawny kościół ewangelicki z lat 1827-30, wg proj. S. Hebanowski (obecnie tzw kościół szkolny)
• rynek o nietypowym, zbliżonym do trójkąta kształcie jako osobliwość układu przestrzennego Brodnicy
• wieża ciśnień z roku 1905, w 2006 częściowo rozebrana
• dewastowana na bieżąco linia wąskotorowa do Ostrowitego

[edytuj] Gospodarka

Największym obiektem przemysłowym na terenie Brodnicy są Zakłady Sprzętu Motoryzacyjnego Polmo, produkujące tłumiki i filtry do samochodów. Przemysł spożywczy reprezentuje Fabryka Żelatyny, zakłady mięsne Polmeat(w stanie upadłości), mleczarnia Bromilk, Vobro i młyn. Miasto jest także ośrodkiem przemysłu odzieżowego - działają tu takie firmy jak Henri Llyod, Spin i Merkury. Rozwija się przemysł drzewny, meblarski (Cimir Poland) i papierniczy (Wytwórnia Opakowań Kartonowych, Samindruk), znajdują się tu firmy takie jak Saminex, Bella. W mieście jest również firma z branży spożywczej DLS. Znajdują się również zakłady branży tworzyw sztucznych, materiałów opatrunkowych i przemysłu maszynowego.

[edytuj] Komunikacja

Przez Brodnicę przebiega droga krajowa:

• 15 (Olsztyn)-Ostróda-Brodnica-Toruń-Gniezno-Krotoszyn-Trzebnica-(Wrocław).

Miasto ma również połączenia drogowe z Rypinem, Jabłonowem Pomorskim i Lidzbarkiem. Kursują pociągi do Grudziądza, Działdowa, Jabłonowa Pomorskiego, Bydgoszczy i Laskowic Pomorskich oraz Warszawy i Krakowa.

[edytuj] Edukacja

• Wydział zamiejscowy Społecznej Wyższej Szkoły Przedsiębiorczości i Zarządzania w Łodzi
• Szkoła Podstawowa nr 7
• Szkoła Podstawowa nr 1 im. Henryka Sienkiewicza
• Szkoła Podstawowa nr 2
• Szkoła Podstawowa nr 4 im. 700-lecia Brodnicy
• Zespół Szkół nr 1 im. Karola Wojtyły - Jana Pawła II
• Gimnazjum nr 1
• Gimnazjum nr 2
• I Liceum Ogólnokształcące im. Filomatów Ziemi Michałowskiej
• III Liceum Ogólnokształcące
• Zespół Szkół Zawodowych
• Zespół Szkół Rolniczych
• Liceum Ekonomiczne
• Liceum Handlowe
• Liceum Profilowane
• Technikum Informatyczne
• Technikum Budowlane
• Technikum Mechaniczne
• Technikum Logistyczne
• Technikum Żywienia i Gospodarstwa Domowego
• Społeczna Szkoła Podstawowa
• Społeczne Gimnazjum

[edytuj] Znani brodniczanie

• Stefan Smoczyński
• Jan Zumbach
• Jan Doering
• Jerzy Sikorski
• Antoni Orlewicz

[edytuj] Zobacz też

• Zamek w Brodnicy
• Szlaki turystyczne Brodnicy i okolic
• Brodnicki Park Krajobrazowy
• Miejska wieża ciśnień w Brodnicy
• Kolejowa wieża ciśnień w Brodnicy
• Synagoga w Brodnicy
• Klub Piłkarski "Sparta" Brodnica

[edytuj] Sąsiednie gminy

Brodnica, Bobrowo, Zbiczno Osiek

[edytuj] Bibliografia

• Brodnica. Siedem wieków miasta, red. J. Dygdała, Brodnica 1998 [1] ISBN 83-907835-0-9

[edytuj] Linki zewnętrzne

• Mapy: Autopilot • Google Maps • Szukacz • Targeo • Zumi

• Zdjęcia satelitarne: Google Maps • Wikimapia • Zumi

Pierwsza ofiara powodzi na Podkarpaciu

35-letni mieszkaniec Jabłonki w powiecie brzozowskim jest prawdopodobnie pierwszą ofiarą powodzi na Podkarpaciu. Ciało Grzegorza P. wyłowiono po południu z potoku Dydnianka, który wpada do Sanu.

Ukraina: rocznica chrztu pod hasłem uniezależnienia od Moskwy

Prezydent Ukrainy Wiktor Juszczenko skorzystał z obchodów 1020-lecia chrztu Rusi Kijowskiej, aby zwrócić się do patriarchy ekumenicznego Konstantynopola o pomoc w utworzeniu jedynego, niezależnego Kościoła prawosławnego na Ukrainie.

Szymanek-Deresz proponuje ponadpartyjne prace nad ustawą medialną

Jolanta Szymanek-Deresz (SLD) oceniła - dzień po tym jak Sejm podtrzymał weto prezydenta do ustawy medialnej - że obecnie jest dobry moment, aby rozpocząć prace nad ustawą medialną w układzie ponadpartyjnym, z uwzględnieniem postulatów Sojuszu.

"Niektóre wyroki ws. dziennikarzy mają charakter przypadkowy"

Zdaniem medioznawcy, profesora Wiesława Godzica, niektóre wyroki zapadające w Polsce w sprawach dotyczących dziennikarzy mają charakter przypadkowy, i są efektem braku wiedzy sędziów o zasadach działania wolnych mediów.

Szef SLD: "palikotyzacja" PO z siłą huraganu

- Szef klubu PO, Zbigniew Chlebowski najwyraźniej bierze przykład ze swojego kolegi, posła Janusza Palikota (...). W polityce jednak warto zachować umiar i nie licytować się z posłem Palikotem - pisze na swoim blogu w Onet.pl Grzegorz Napieralski, przewodniczący Sojuszu Lewicy Demokratycznej.

Linki: Strona g��wna