Burkina Faso
Z Wikipedii
| Le Burkina Faso Burkina Faso |
|||||
|
|||||
| Dewiza: (fr.) Unité, Progrés, Justice (Jedność, Postęp, Sprawiedliwość) |
|||||
| Hymn: Une Seule Nuit | |||||
 |
|||||
| Język urzędowy | francuski | ||||
| Stolica | Wagadugu | ||||
| Ustrój polityczny | republika | ||||
| Głowa państwa | prezydent Blaise Compaoré | ||||
| Szef rządu | premier Tertius Zongo |
||||
| Powierzchnia • całkowita • wody śródlądowe |
72. na świecie 274 200 km² 0,1% |
||||
| Liczba ludności (2007) • całkowita • gęstość zaludnienia |
64. na świecie 14 350 000 52,3 osób/km² |
||||
| Niepodległość | od Francji 5 sierpnia 1960 |
||||
| Religia dominująca | Chrześcijaństwo i Islam | ||||
| Jednostka monetarna | Frank CFA (XOF) | ||||
| Strefa czasowa | UTC ±0 | ||||
| Domena internetowa | .bf | ||||
| Kod samochodowy | BF | ||||
| Kod telefoniczny | +226 | ||||
 |
|||||
Burkina Faso (fr. (le) Burkina Faso) – państwo w Afryce Zachodniej bez dostępu do morza. Dawniej nazywało się Górną Woltą (Republique du Haute-Volta), lecz w 1984 prezydent Thomas Sankara nadał mu nową nazwę, która oznacza "kraj prawych ludzi" w językach mossi i diula, będących głównymi rdzennymi językami kraju.
Burkina Faso uzyskała niepodległość od Francji w 1960 r. Destabilizacja państwa w latach 70. i 80. XX w. poprzedziła wielopartyjne wybory we wczesnych latach 90.
Stolicą kraju jest Wagadugu (Ouagadougou), nazywane przez Burkińczyków Ouaga.
Spis treści |
[edytuj] Geografia
Teren kraju jest przeważnie równinny z lokalnymi fałdowaniami, zwłaszcza w zachodniej części kraju, gdzie sięga Wyżyna Gwinejska - znajduje tu najwyższy szczyt kraju Pic de Nakourou (Tena Kuru) - 749 m n.p.m. przy samej granicy z Mali. Nieco dalej na wschód rozciąga się pasmo Chaîne de Banfora z główną atrakcją turystyczną kraju - wodospadami Cascades de Karfiguéla. Na terenie Burkiny Faso rozpoczynają swój bieg także trzy ważne rzeki regionu: Wolta Czarna, Wolta Czerwona i Wolta Biała, które zlewają się następnie, tworząc rzekę Wolta.
Naturalną szatą roślinną państwa jest sawanna. Na południowym zachodzie przy granicy z Mali oraz Wybrzeżem Kości Słoniowej występuje bujna roślinność sawannowa. Na północy natomiast rozciąga się sawanna sucha z niskimi akacjami i kolczastymi krzewami. Na północnym-wschodzie kraju występuje roślinność pustynna. Często spotykanymi tu przedstawicielami świata zwierząt są żyrafy, słonie, lwy, zebry i sępy.
[edytuj] Historia
Burkina Faso została skolonizowana w latach 90. XIX w. przez Francję, po pokonaniu miejscowych Mossi. Pierwotnie była administrowana jako część kolonii Wybrzeże Kości Słoniowej, ale już w 1919 r. została oddzielną kolonią, by później utracić ten status. Odzyskała go w 1947 r.
Burkina Faso uzyskała samorządność w 1958 r., a pełną niepodległość w 1960 r. Pierwszy przewrót wojskowy miał miejsce w 1966 r. W 1978 r. nastąpiła restauracja administracji cywilnej, ale już w 1980 r. dokonany został kolejny przewrót, pod wodzą Saye Zerbo. Wygaszony został w 1982 r. Zamach stanu w 1983 r. pozwolił kpt. Thomasowi Sankarze przejąć władzę. Sankara został obalony w wyniku kolejnego zamachu stanu w 1987 r., a władzę przejął Blaise Compaoré, który nadal sprawuje władzę.
[edytuj] Gospodarka
Jeden z najbiedniejszych krajów świata. Jest to efekt systematycznego wzrostu liczby ludności i słabej gleby. Rolnictwo stanowi 32% produktu krajowego brutto, a 80% ludności trudni się nim zawodowo. Główną rolę odgrywa hodowla zwierząt, ale również uprawa sorgo, prosa, kukurydzy, orzeszków ziemnych, ryżu, i bawełny. Przemysł słabo rozwinięty. Składa się przede wszystkim z przemysłu tekstylnego i przetwórstwa żywności. Niewielka ilość surowców naturalnych jak miedź, żelazo, rudy manganu i najważniejsze z nich złoto. Kilkaset tysięcy osób co roku migruje do państw sąsiednich w poszukiwaniu pracy, szczególnie do Wybrzeża Kości Słoniowej i Ghany.
[edytuj] Religia
Ok. 6 mln mieszkańców to muzułmanie. 2 mln są wyznania chrześcijańskiego, z czego 1,5 mln to katolicy.
[edytuj] Podział administracyjny
Zobacz więcej w osobnym artykule: Podział administracyjny Burkiny Faso.Burkina Faso podzielona jest na: 13 regionów i 45 prowincji.
[edytuj] Linki zewnętrzne
Regiony
Boucle du Mouhoun • Cascades • Centre • Centre-Est • Centre-Nord • Centre-Ouest • Centre-Sud • Est • Hauts-Bassins •
Nord • Plateau-Central • Sahel • Sud-Ouest
Prowincje
Balé • Bam • Banwa • Bazéga • Bougouriba • Boulgou • Boulkiemdé • Comoé • Ganzourgou • Gnagna • Gourma • Houet • Ioba • Kadiogo • Kénédougou • Komondjari • Kompienga • Kossi • Koulpélogo • Kouritenga • Kourwéogo • Léraba • Loroum • Mouhoun • Nahouri • Namentenga • Nayala • Noumbiel • Oubritenga • Oudalan • Passoré • Poni • Sanguié • Sanmatenga • Séno • Sissili • Soum • Sourou • Tapoa • Tuy • Yagha • Yatenga • Ziro • Zondoma • Zoundwéogo
| Stali członkowie: |
Chiny • Francja • Rosja • Stany Zjednoczone • Wielka Brytania |
 |
| Do 31 grudnia 2008: |
Belgia • Indonezja • Panama • Republika Południowej Afryki • Włochy |
|
| Do 31 grudnia 2009: |
Algieria • Angola • Benin • Botswana • Burkina Faso • Burundi • Czad • Demokratyczna Republika Konga • Dżibuti • Egipt • Erytrea • Etiopia • Gabon • Gambia • Ghana • Gwinea • Gwinea Bissau • Gwinea Równikowa • Kamerun • Kenia • Komory • Kongo • Lesotho • Liberia • Libia • Madagaskar • Malawi • Mali • Maroko • Mauretania • Mauritius • Mozambik • Namibia • Niger • Nigeria • Republika Południowej Afryki • Republika Środkowoafrykańska • Republika Zielonego Przylądka • Rwanda • Senegal • Seszele • Sierra Leone • Somalia • Suazi • Sudan • Tanzania • Togo • Tunezja • Uganda • Wybrzeże Kości Słoniowej • Wyspy Świętego Tomasza i Książęca • Zambia • Zimbabwe
Terytoria zależne
Brytyjskie Terytorium Oceanu Indyjskiego • Majotta • Reunion • Święta Helena
Państwa nieuznawane na arenie międzynarodowej
Sahara Zachodnia • Somaliland
Integralne części państw położonych poza Afryką
Ceuta (część Hiszpanii) • Isla de Alborán (część Hiszpanii) • Isla del Perejil (część Hiszpanii) • Islas Chafarinas (część Hiszpanii) • Madera (część Portugalii) • Melilla (część Hiszpanii) • Peñón de Alhucemas (część Hiszpanii) • Peñón de Vélez de la Gomera (część Hiszpanii) • Sokotra (część Jemenu) • Wyspy Kanaryjskie (część Hiszpanii) • Wyspy Rozproszone (część Francuskich Terytoriów Południowych i Antarktycznych) • Wyspy Selvagens (część Portugalii)
Albania • Angola • Antigua i Barbuda • Argentyna • Armenia • Australia • Bahrajn • Bangladesz • Barbados • Belize • Benin • Boliwia • Botswana • Brazylia • Brunei • Burkina Faso • Birma • Burundi • Kambodża • Kamerun • Kanada • Republika Środkowoafrykańska • Czad • Chile • Chiny • Kolumbia • Demokratyczna Republika Kongo • Kongo • Kostaryka • Wybrzeże Kości Słoniowej • Chorwacja • Kuba • Dżibuti • Dominika • Dominikana • Ekwador • Egipt • Salwador • Macedonia • Fidżi • Gabon • Gambia • Gruzja • Ghana • Grenada • Gwatemala • Gwinea • Gwinea Bissau • Gujana • Haiti • Honduras • Hongkong • Islandia • Indie • Indonezja • Izrael • Jamajka • Japonia • Jordania • Kenia • Korea Południowa • Kuwejt • Kirgistan • Lesotho • Liechtenstein • Makau • Madagaskar • Malawi • Malezja • Malediwy • Mali • Mauretania • Mauritius • Meksyk • Mołdawia • Mongolia • Maroko • Mozambik • Namibia • Nepal • Nowa Zelandia • Nikaragua • Niger • Nigeria • Norwegia • Oman • Pakistan • Panama • Papua-Nowa Gwinea • Paragwaj • Peru • Filipiny • Katar • Rwanda • Saint Kitts i Nevis • Saint Lucia • Saint Vincent i Grenadyny • Arabia Saudyjska • Senegal • Sierra Leone • Singapur • Wyspy Salomona • Republika Południowej Afryki • Sri Lanka • Surinam • Suazi • Szwajcaria • Republika Chińska • Tanzania • Tajlandia • Togo • Tonga • Trynidad i Tobago • Tunezja • Turcja • Uganda • Zjednoczone Emiraty Arabskie • Stany Zjednoczone • Urugwaj • Wenezuela • Wietnam • Zambia • Zimbabwe • Wspólnota Europejska w tym poszczególne kraje członkowskie: Austria • Belgia • Bułgaria • Cypr • Czechy • Dania • Estonia • Finlandia • Francja • Grecja • Hiszpania • Holandia • Irlandia • Litwa • Luksemburg • Łotwa • Malta • Niemcy • Polska • Portugalia • Rumunia • Słowacja • Słowenia • Szwecja • Węgry • Wielka Brytania • Włochy
| L. Kaczyński: Nie udała się próba destabilizacji Gruzji |
 Prezydenci Polski, Litwy, Łotwy i Estonii, którzy spotkali się w Rydze, przyjęli Deklarację Ryską, w której pogratulowali Gruzji demokratycznych wyborów.
|
| Znaleziono zwłoki Polaka, policja szuka rodziny |
 Australijska policja poszukuje rodziny polskiego imigranta Jacka Ch., którego zwłoki znaleziono na zachodzie kraju. Rodzina prawdopodobnie przebywa w Polsce.
|
| Niemcy wydadzą fortunę na mandaty? |
 Ostrzejszy kurs wobec niebezpiecznych kierowców przyjmie prawdopodobnie niemiecki rząd. Nawet trzy tysiące euro będzie trzeba zapłacić za przekroczenie prędkości lub przejechanie na czerwonym świetle. To o 60 proc. więcej niż dotychczas.
|
| Dożywocie za zabójstwo Polki |
 17-letni Brytyjczyk winny jest śmierci 26-letniej Polki Magdaleny P. - uznała ławę przysięgłych londyńskiego sądu. Zbrodnia wydarzyła się w październiku 2007 r.
|
| Miedwiediew o tarczy: sytuacja nie jest beznadziejna |
 Rosja jest gotowa na kontynuowanie z Amerykanami rozmów w sprawie tarczy antyrakietowej, powiedział prezydent Rosji Dimitrij Miedwiediew. Dodał, że z punktu widzenia Moskwy jest jeszcze szansa na modyfikację amerykańskich planów.
|