Car
Z Wikipedii
Car (buł. цар, ros. царь, srb. цар) – tytuł władcy, pochodzący ze starosłowiańskiego zniekształcenia tytułu cesarza (z łac. caesar).
Początkowo słowiański termin używany na określenie cesarzy bizantyjskich. Od IX-X wieku tytuł ten przyjęli władcy bułgarscy, a w latach 1346-1371 mogli się nim poszczycić także serbscy. Od 1910 do 1946 r. król Bułgarii nosił tytuł cara.
W Rosji tytulatura carska, równoznaczna była tytulaturze królewskiej. Natomiast wprowadzona przez Piotra I Wielkiego tytulatura imperatorska, równoznaczna była tytulaturze cesarskiej.
Pierwszym carem rosyjskim był wielki książę moskiewski Iwan IV Groźny, który przyjął ten tytuł w 1547 r., jako wnuk księżniczki Zofii z dynastii Paleologów (rządzącej w Bizancjum w latach 1259-1453). Tytuł cara oznaczał nie tylko pretendowanie do kontynuacji tradycji Cesarstwa Bizantyjskiego i zwierzchnictwa nad światem prawosławnym (doktryna Moskwa – Trzeci Rzym), ale przede wszystkim dążenie do zjednoczenia wszystkich ziem ruskich. Od 1721 r. decyzją cesarza Piotra I tytuły cara i imperatora wobec władców rosyjskich używane są zamiennie. Co ciekawe dyplomacja I Rzeczypospolitej nie uznawała obu rosyjskich tytułów monarszych, aż do 1764 tytułując władców Rosji wielkimi książętami moskiewskimi.
Ostatnim carem Rosji był Mikołaj II, panujący w latach 1894-1917. Ostatnim carem Bułgarii był Symeon II, premier tego państwa do lipca 2005.
Rządzące cesarzowe Rosji, jak również małżonki carów nazywano caryca (ros. цaрицa), syna cara carewicz (ros. цapeвич), następcę tronu cesarzewicz (ros. цесаревич), a córki carewna (ros. цapeвнa).
W języku staropolskim odpowiednikiem "cara" ('cesarza') był carz.
Carem (carzem) prócz wymienionych władców słowiańskich nazywano także władców Gruzji oraz chanów tatarskich (zob. Złota Orda, Wielka Orda, Chanat Krymski, Chanat Kazański, Chanat Syberyjski i in.). Stąd carewiczami określano także synów chana oraz jego potomków w dalszych pokoleniach.
[edytuj] Państwa będące caratami
[edytuj] Zobacz też
| ŚWIAT 24/7 |
 Schwytanie byłego przywódcy Serbów bośniackich Radovana Karadzicia, podróż Baracka Obamy na Bliski Wschód i do Europy oraz Komisja Europejska, która grozi USA w sprawie wiz - to najważniejsze zagraniczne tematy, o których pisaliśmy w ostatnim tygodniu w tvn24.pl.
|
| Piraci porwali 8 obcokrajowców |
 W sobotni poranek piraci porwali 8 pracowników kompanii naftowej w delcie Nigru. W ciągu ostatnich 48 godzin już 16 naftowców znalazło się w rękach porywaczy.
|
| Pijana kobieta wymusiła lądowanie samolotu |
 26-letnia pijana Brytyjka usiłowała wydostać się z lecącego na wysokości 10 tys. metrów samolotu. Próby otwarcia drzwi skończyły się awaryjnym lądowaniem.
|
| Obama dziękuje Wielkiej Brytanii |
 Demokratyczny kandydat na prezydenta USA Barack Obama gości w sobotę w Londynie. Podczas rozmowy z Gordonem Brownem podkreślił "silne i trwałe związki" między USA i Wielką Brytanią.
|
| Karadżić zmieniał tożsamość i podróżował po Europie |
 Ukrywający się przez 13 lat były przywódca bośniackich Serbów Radovan Karadżić, co najmniej sześć razy zmienił tożsamość, bywał we Włoszech pod fałszywym nazwiskiem - pisze w sobotę "Corriere della Sera", powołując się na nieoficjalne doniesienia.
|