Czeczeni
Z Wikipedii
| Czeczeni | |
| Liczebność ogółem | 0,7 - 2 mln |
| Regiony zamieszkania | Rosja (Czeczenia), Turcja, Kazachstan, Syria, Jordania, Gruzja |
| Język | czeczeński, rosyjski, arabski |
| Religie | głównie islam |
| Pokrewne grupy etniczne | Ingusze |
Czeczeni (nazwa własna Noxçi, l.poj. Noxçuo) - naród kaukaski, zamieszkujący głównie Czeczenię, wchodzącą w skład Federacji Rosyjskiej. Poza granicami Czeczenii duże skupiska Czeczenów zamieszkują także Dagestan. Tworzą także duże ośrodki emigracji, wywołanej wojnami czeczeńskimi: szczególnie w miastach Federacji Rosyjskiej (przede wszystkim Moskwa), także m.in. w Turcji, Jordanii i Syrii. Na terenie Gruzji zamieszkują Kistowie, gruzińscy Czeczeni, tworzący własną wspólnotę, uznawaną czasami za odrębny etnos.
Ze względu na zawieruchę wojenną i permanentny brak stabilizacji na obszarze Czeczenii niemożliwe jest przeprowadzenie spisu powszechnego, który ustaliłby faktyczną ilość Czeczenów, zamieszkujących swe pierwotne siedziby. Szacunki są bardzo rozbieżne i mówią o liczba w przedziale 700 tys. do nawet 2 mln (wliczając w to emigrację do krajów bliskowschodnich, której przedstawiciele niejednokrotnie mają już bardzo słabą świadomość swego pochodzenia).
Czeczeni wyznają głównie islam sunnicki szkoły hanafickiej, z dużymi wpływami sufizmu. Współcześnie wzrasta wśród nich popularność wahhabizmu. Ponieważ w głównej masie przyjęli islam stosunkowo późno (XVII w./XVIII w.), do dziś zachowało się wśród nich wiele pogańskich i chrześcijańskich naleciałości, które widoczne są np. w lokalnych kultach św. Jerzego. Śladem chrześcijaństwa w Czeczenii są także pozostałości średniowiecznych świątyń chrześcijańskich.
Czeczeni posługują się językiem czeczeńskim, należącym do północno-wschodniej grupy języków kaukaskich, blisko spokrewnionym z językiem inguskim.
Czeczeni zachowali świadomość bliskiego pokrewieństwa z sąsiednimi Inguszami, wraz z nimi nazywają siebie Wajnachami. Istnieje teoria mówiąca o ich pochodzeniu od starożytnych Hurytów.
| Człowiek-pająk to nie fikcja! |
|
Odpowiednio zsyntetyzowane wielościenne nanorurki węglowe mogą być wykorzystane do produkcji kostiumu o właściwościach zbliżonych do tego, który nosił Człowiek-pająk. Niewielki skrawek nowo opracowanego nanomateriału umożliwia utrzymanie, na pionowej gładkiej ścianie, ciężaru przekraczającego 150 kilogramów, donosi "Science".
|
| Pektyny zapobiegajÄ… nowotworom |
|
Pektyny, substancje zawarte większości warzyw i owoców, mogą zapobiegać nowotworom - informuje "The FASEB Journal".
|
| Mikrokontenery do łapania komórek |
|
Naukowcy opracowali metodę produkcji polimerowo-metalowych mikrokontenerów, miniaturowych kuferków, które samoczynnie zamykają się przy temperaturze powyżej 40 stopni Celsjusza.
|
| Użytkownicy odtwarzaczy mp3 narażają swój słuch |
|
Nawet 10 proc. użytkowników przenośnych odtwarzaczy muzyki ryzykuje trwałe uszkodzenie słuchu - wynika z badań Komitetu Naukowego UE ds. Pojawiających się i Nowo Rozpoznanych Zagrożeń dla Zdrowia (SCENIHR).
|
| Popularne Borygo z trawy |
|
Mieszając ze sobą wodę, celulozę oraz węglik wolframu można bez większych problemów otrzymać glikol etylenowy, który jest głównym składnikiem płynu Borygo zabezpieczającego układ chłodzenia silników przed zniszczeniem w niskiej temperaturze.
|