Z Wikipedii

Daspletozaur
Systematyka
Domena	eukarioty
Królestwo	zwierzęta
Typ	strunowce
Podtyp	kręgowce
Gromada	zauropsydy
Podgromada	diapsydy
NadrzÄ…d	dinozaury
RzÄ…d	dinozaury gadziomiedniczne
PodrzÄ…d	teropody
InfrarzÄ…d	tetanury
Takson	celurozaury
Nadrodzina	tyranozauroidy
Rodzina	tyranozaury
Rodzaj	daspletozaur
Nazwa systematyczna
Daspletosaurus
Systematyka w Wikispecies
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
porównanie rozmiarów Daspletosaurus torosus i człowieka

Daspletozaur (Daspletosaurus) - dwunożny, mięsożerny dinozaur z rzędu dinozaurów gadziomiedniczych. Teropod wyglądem przypominający tyranozaura. Występował na obszarze Ameryki Północnej, w Kanadzie w stanie Alberta.

Znaczenie jego nazwy - przerażający jaszczur.

Obejmuje jeden znany nam gatunek:

• Daspletosaurus torosus Russell, 1970, (dawniej gorgozaur, nastÄ™pnie Tyrannosaurus torosus).

[edytuj] Dane podstawowe

Cechy gatunku:

pokrycie ciała: łuskowata skóra;

głowa: czaszka z licznymi komorami zmniejszającymi jej ciężar, zaopatrzona w ostre zęby, osadzone w silnym aparacie szczękowym, szczęki były wyposażone w specjalny dodatkowy staw zawiasowy, zwiększający elastyczność i chroniący kości czaszki w momencie silnego zderzenia z ofiarą;

uzębienie- długie, ostre, zakrzywione do tyłu, uniemożliwiało oswobodzenie się ofiary z zabójczego uścisku;

szyja: silna - musiała utrzymać potężną głowę, połączona z tylną częścią czaszki;

kończyny przednie: uwstecznione, z dwoma palcami zakończonymi pazurami;

kończyny tylne: masywne, z silnymi biodrami, stanowiły właściwą podporę dla ciała;

ogon: średniej długości, masywny, utrzymywany równolegle do podłoża, pozwalał na utrzymanie równowagi;

cechy szczególne: krępawy, "miniaturka" tyranozaura.

fragment szkieletu daspletozaura (Field Musem, Chicago)

Wymiary średnie:

długość ciała: ok. 9 m;

wysokość: ok. 3 m;

waga: 6-8 ton.

Okres występowania: górna kreda, ok. 76 mln lat temu.

Biotop: brak danych.

Gniazdo: brak danych.

Wysiadywanie: brak danych.

Tryb życia, zachowania społeczne: brak danych.

Pożywienie: mięsożerny, polował na powolne zwierzęta, przystosowany do atakowania zwierząt rogatych, atakował rozwartą paszczą z zaskoczenia i zagryzał.

Znaczenie nazwy: daspletozaur - przerażający/straszliwy.

[edytuj] Opis

Gatunek odkryty przez Charlesa Sternberga w 1921 r. i przypisany przez niego do rodzaju Gorgozaur (pierwszy raz nadał tego typu nazwę). Późniejsze wnikliwe badania i nowe odkrycia dały w 1971 r. podstawę Dale'mu Russelowi do zmiany nazwy i przypisania gatunku do innego rodzaju. Jest on jednym z najwcześniejszych członków rodziny tyranozaurów.

Niektórzy chcieli w nim widzieć albertozaura, badania jednak wyraźnie pokazały, że miał on budowę typową dla tyranozaura, był bowiem bardziej krzepki niż albertozaur. Ustalono również, iż jest to nowy rodzaj. Niebezpieczne uzębienie pozwalało zapewne przegryzać pancerze dinozaurów takich jak ankylozaury.

Próbowano też nieskutecznie forsować nazwę Tyrannosaurus torosus, ze względu na duże podobieństwo do tyranozaura w strukturze czaszki.

Jego budowa pozwalała na atakowanie głównie powolnych zwierząt, m. in. dinozaurów rogatych. Szybsze dinozaury, na przykład z rodziny hadrozaurów, musiał zapewne pozostawić lepszemu w sprincie albertozaurowi.

Ostatnio odkryty w Montanie okaz dinozaura podobnego do tyranozaura, będzie prawdopodobnie kolejnym gatunkiem rodzaju daspletozaur, ponieważ wykazuje pewne różnice w stosunku do czaszek tyranozaura. Przypuszcza się, iż jest to ogniwo pośrednie między tymi dwoma rodzajami.

[edytuj] Muzea

[edytuj] Zobacz też

• przeglÄ…d zagadnieÅ„ z zakresu biologii

[edytuj] Linki zewnętrzne

• Instytut Park Jurajski
• Projekt drzewa hierachii dinozaurów
• Projekt drzewa hierarchii dinozaurów