Dunajec
Z Wikipedii
| Dunajec | |
Dunajec w Pieninach |
|
| Lokalizacja | Europa |
| Źródło | Tatry Zachodnie |
| Ujście | Wisła Opatowiec |
| Długość | 247 km |
| Powierzchnia zlewni | 6804 km² |
| Ważniejsze dopływy | Poprad, Biała |
| Średni roczny przepływ | 84,3 m³/s przy ujściu |
| Rzeki Polski | |
Dunajec (słow. Dunajec, niem. Dunajetz lub Dohnst) – rzeka w południowej Polsce, prawy dopływ Wisły (rzeka II rzędu). Powstaje z połączenia wód Czarnego Dunajca i Białego Dunajca w m. Nowy Targ; za początkowy odcinek uważa się Czarny Dunajec[1]. Długość 247 km (łącznie z Czarnym Dunajcem), z czego 17 km liczy odcinek graniczny między Sromowcami Niżnymi a Szczawnicą. Powierzchnia dorzecza wynosi 6 804 km², z tego w Polsce 4 854,1 km², na Słowacji 1 949,9 km² (z czego 1 594,1 km² przypada na dorzecze Popradu, a 355,8 km² - na zlewnię samego Dunajca).
Po połączeniu potoków źródłowych Dunajec płynie szeroką doliną przez Kotlinę Nowotarską. Następnie zasila spiętrzenie wód przez zapory w Niedzicy (Jezioro Czorsztyńskie) i Sromowcach Wyżnych (Jezioro Sromowce Wyżne). Przepływając przez Pieniny tworzy malowniczy przełom na odcinku między Sromowcami Wyżnymi a Szczawnicą, jednocześnie będąc rzeką graniczną między Polską a Słowacją. Dalej płynie na północ przez Beskidy Zachodnie (przełom między Pasmem Lubania a Pasmem Radziejowej), Kotlinę Sądecką (po połączeniu z największym dopływem Popradem płynie szeroką doliną wielodzielnym korytem) i Pogórze Beskidzkie. Przełamuje się przez wzniesienia Pogórza Rożnowskiego (zapory wodne: w Rożnowie - Jezioro Rożnowskie i Czchowie - Jezioro Czchowskie) wpływa do Kotliny Sandomierskiej, a następnie obwałowanym korytem przez szeroką dolinę na Nizinie Nadwiślańskiej. Uchodzi do Wisły w okolicach Opatowca.
Dunajec charakteryzuje się bardzo dużym, gwałtownymi wahaniami poziomu wody (do 11 m w dolnym biegu) i wielkości przepływu (Nowy Targ min. przepływ 1,60 m³/s, średni 14,3 m³/s, maks. 604 m³/s; przy ujściu średni 84,3 m³/s zaś maksymalny 3500 m³/s), co skutkowało nieraz katastrofalnymi powodziami (1934, 1970). Utworzone zbiorniki wodne służą celom retencyjnym, energetycznym i rekreacyjnym.
Główne dopływy:
- prawe: Białka, Grajcarek, Poprad, Kamienica Nawojowska, Biała
- lewe: Ochotnicki Potok, Kamienica (Gorczańska), Łososina.
Nad Dunajcem leżą:
Nowy Targ, Łopuszna, Dębno, Czorsztyn, Niedzica, Szczawnica, Krościenko, Nowy Sącz, Rożnów, Czchów, Melsztyn, Tropie, Zakliczyn, Kurów, Stary Sącz, Łącko, Maszkowice, Lusławice, Wojnicz, Żabno, Niedomice, Wierzchosławice.
Dunajec ma duże znaczenie dla turystyki i rekreacji - spływ pienińskim przełomem Dunajca to atrakcja turystyczna na skalę europejską, występują dogodne warunki dla uprawiania kajakarstwa górskiego.
Dunajec jest również sporą atrakcją wędkarską. Występują w nim liczne gatunki ryb. W górnym biegu od źródeł po połączenie z Popradem, gdzie Dunajec ma charakter rzeki górskiej, są to: pstrąg potokowy, lipień, kleń, brzana, świnka, ukleja, okoń, jelec, brzanka; rzadziej, okresowo, bądź miejscowo: szczupak, płoć, leszcz, pstrąg tęczowy, głowacica, troć jeziorowa; z ryb niewędkarskich: głowacz pręgopłetwy i białopletwy, strzebla potokowa; sporadycznie inne gatunki.
W zbiornikach zaporowych oraz rzece poniżej zapory Czchowskiej przeważają ryby spokojnego żeru (karpiowate) oraz nizinne drapieżniki (szczupak, sandacz, okoń, sum). Ilość ryb poszczególnych gatunków podlega rokrocznie dynamicznym zmianom, z powodu silnej presji wędkarskiej, kłusownictwa oraz niekorzystnego wpływu zespołu zbiorników Czorsztyn-Niedzica.
Przypisy
| ŚWIAT 24/7 |
Schwytanie byłego przywódcy Serbów bośniackich Radovana Karadzicia, podróż Baracka Obamy na Bliski Wschód i do Europy oraz Komisja Europejska, która grozi USA w sprawie wiz - to najważniejsze zagraniczne tematy, o których pisaliśmy w ostatnim tygodniu w tvn24.pl.
|
| Piraci porwali 8 obcokrajowców |
W sobotni poranek piraci porwali 8 pracowników kompanii naftowej w delcie Nigru. W ciągu ostatnich 48 godzin już 16 naftowców znalazło się w rękach porywaczy.
|
| Pijana kobieta wymusiła lądowanie samolotu |
26-letnia pijana Brytyjka usiłowała wydostać się z lecącego na wysokości 10 tys. metrów samolotu. Próby otwarcia drzwi skończyły się awaryjnym lądowaniem.
|
| Obama dziękuje Wielkiej Brytanii |
Demokratyczny kandydat na prezydenta USA Barack Obama gości w sobotę w Londynie. Podczas rozmowy z Gordonem Brownem podkreślił "silne i trwałe związki" między USA i Wielką Brytanią.
|
| Karadżić zmieniał tożsamość i podróżował po Europie |
Ukrywający się przez 13 lat były przywódca bośniackich Serbów Radovan Karadżić, co najmniej sześć razy zmienił tożsamość, bywał we Włoszech pod fałszywym nazwiskiem - pisze w sobotę "Corriere della Sera", powołując się na nieoficjalne doniesienia.
|
Schwytanie byłego przywódcy Serbów bośniackich Radovana Karadzicia, podróż Baracka Obamy na Bliski Wschód i do Europy oraz Komisja Europejska, która grozi USA w sprawie wiz - to najważniejsze zagraniczne tematy, o których pisaliśmy w ostatnim tygodniu w tvn24.pl.
W sobotni poranek piraci porwali 8 pracowników kompanii naftowej w delcie Nigru. W ciągu ostatnich 48 godzin już 16 naftowców znalazło się w rękach porywaczy.
26-letnia pijana Brytyjka usiłowała wydostać się z lecącego na wysokości 10 tys. metrów samolotu. Próby otwarcia drzwi skończyły się awaryjnym lądowaniem.
Demokratyczny kandydat na prezydenta USA Barack Obama gości w sobotę w Londynie. Podczas rozmowy z Gordonem Brownem podkreślił "silne i trwałe związki" między USA i Wielką Brytanią.
Ukrywający się przez 13 lat były przywódca bośniackich Serbów Radovan Karadżić, co najmniej sześć razy zmienił tożsamość, bywał we Włoszech pod fałszywym nazwiskiem - pisze w sobotę "Corriere della Sera", powołując się na nieoficjalne doniesienia.