Z Wikipedii

Ten artykuł dotyczy dynastii w sensie historycznym. Zobacz też: Dynastia - serial telewizyjny.

Dynastia (gr. dynasteia - władza) - szereg władców z jednego rodu (książąt, królów lub cesarzy), przynajmniej dwie osoby pochodzące z tej samej rodziny panujące bezpośrednio po sobie lub z niewielkimi przerwami. Zdarzały się też dynastie niespokrewnionych władców (np. dynastia Antoninów lub egipskich Mameluków).

Pierwsze dynastie pojawiły się już we wczesnej starożytności (m.in. w Egipcie w XXX wieku p.n.e.), ale z pewnością już wiele tysięcy lat wcześniej istniał zwyczaj przekazywania władzy w ramach jednego rodu (najczęściej z ojca na syna). Dynastia może sprawować władzę nad jednym, jak i kilkoma krajami (np. Jagiellonowie rządzili jednocześnie w Polsce, na Litwie, w Czechach i na Węgrzech).

Termin ten jest również współcześnie stosowany w państwach demokratycznych na określenie rodzin, w których kilka pokoleń zajmuje się polityką, np. rodziny Kennedych i Bushów w USA.

[edytuj] Bardziej znane dynastie

• Abbasydzi (arabska)
• Achemenidzi (perska)
• Agilulfingowie (bawarska)
• Almohadzi (arabska)
• Almorawidzi (berberyjska)
• Dynastia z Amboise (francuska)
• Andegawenowie (Anjou) (francuska/neapolitaÅ„ska/wÄ™gierska/polska)
• Antoninowie (rzymska)
• Antypatrydzi (macedoÅ„ska)
• Antygonidzi (macedoÅ„ska)
• Argeadzi (macedoÅ„ska)
• Arpadowie (wÄ™gierska)
• Artaszesydzi (armeÅ„ska)
• AskaÅ„czycy (niemiecka)
• Attalidzi (pergamoÅ„ska)
• Avizowie (portugalska)
• Azowie (mitologiczna)
• Babenbergowie
• Bagratydzi (gruziÅ„ska/armeÅ„ska)
• Bernadotte (szwedzka)
• Bonaparte (francuska)
• Bragança (portugalska, brazylijska)
• Bujidzi (perska)
• Burbonowie (francusko-hiszpaÅ„ska)
• Dynastia z Cilli
• Estridowie (duÅ„ska)
• Dynastia Etychonidów
• Fatymidzi (północno-afrykaÅ„ska)
• Flawiusze (rzymska)
• Folkungowie (szwedzka)
• Dynastia frankoÅ„ska (salicka)
• Gerejowie (Chanat Krymski)
• Ghaznawidzi (afgaÅ„ska)
• Dynastia Girardynów
• Guptowie (Indie)
• Habsburgowie (Austria, Czechy, Hiszpania, Niderlandy, Niemcy, WÄ™gry)
• Han (chiÅ„ska)
• Dynastia hanowerska (niemiecko-brytyjska)
• Hohenstaufowie (niemiecka)
• Hohenzollernowie (brandenbursko-pruska)
• Jagiellonowie (polsko/litewsko/wÄ™giersko/czeska)
• Jin (chiÅ„ska)
• julijsko-klaudyjska (rzymska)
• Kadżarowie (perska)
• Kapetyngowie (francuska)
• Dynastia Karadziordziewiciów (serbska)
• Karolingowie (frankijska)
• Koburgowie (angielska)
• Komnenowie (bizantyÅ„ska)
• Lancastrowie (angielska)
• Karduniasz (kasycko-babiloÅ„ska)
• Dynastia z Loches
• Luksemburgowie
• Dynastia macedoÅ„ska (bizantyjska)
• Dynastia mamelucka (egipska)
• Maurjowie (Indie)
• Merowingowie (frankijska)
• Dynastia Ming (chiÅ„ska)
• MogoÅ‚owie (indyjska)
• Nasridowie (mauretaÅ„ska)
• Dynastia Nemaniczów (serbska)
• Dynastia normandzka
• Dynastia Obrenowiciów (serbska)
• Dynastia oldenburska (duÅ„ska)
• Dynastia OraÅ„ska-Nassau (holenderska)
• Dynastia otomaÅ„ska (turecka)
• Pahlavi (iraÅ„ska)
• Paleologowie (bizantyjska)
• Piastowie (polska)
• Plantageneci (angielska)
• PrzemyÅ›lidzi (czeska/polska/wÄ™gierska)
• Ptolemeusze (egipska)
• Qin (chiÅ„ska)
• Qing (chiÅ„ska)
• Rama (syjamska)
• Romanowowie (rosyjska)
• Rubenidzi (armeÅ„ska)
• Rustamidzi (północno-afrykaÅ„ska)
• Rurykowicze (kijowska, rosyjska)
• Dynastia sabaudzka (wÅ‚oska)
• Saffarydzi (perska)
• Safawidzi (perska)
• Sasanidzi (perska)
• Seldżucy (turecka)
• Seleucydzi (helleÅ„ska)
• Sewerowie (rzymska)
• Skjoldungowie (norweska)
• Glücksburgowie (duÅ„sko-grecko-norweska)
• Stuartowie (szkocka)
• Sui (chiÅ„ska)
• Song (chiÅ„ska)
• Shang (chiÅ„ska)
• Szah (nepalska)
• Tahirydzi (perska)
• Tang (chiÅ„ska)
• Temenidzi (macedoÅ„ska)
• Timurydzi (turecka/perska)
• Tudorowie (angielska)
• Ui Nèill (irlandzka)
• Umajjadzi (arabska)
• Walezjusze (francuska)
• Dynastia Wang (koreaÅ„ska)
• Wanowie (mitologiczna)
• Wazowie (szwedzko-polska)
• Welfowie (niemiecko-wÅ‚osko-brytyjska)
• Wettinowie (sasko-polska)
• Dynastia Wilhelmidów
• Dynastia windsorska (angielska)
• Wittelsbachowie (niemiecka)
• York (angielska)
• Yuan (chiÅ„ska)
• Zhou (chiÅ„ska)

[edytuj] Zobacz też

• Polska Jagiellonów
• Lista dynastii egipskich
• Cesarze rzymscy
• Genealogia
• Patriarchat, patrylinearny system pokrewieÅ„stwa
• serial "Dynastia".

[edytuj] Wybrana literatura

• SÅ‚ownik Dynastii Europy, pod red. J. Dobosza i m. SerwaÅ„skiego, PoznaÅ„ 1999
• Dynastie Europy, wyd. Ossolineum, WrocÅ‚aw Warszawa Kraków 2003.
• Morby John, Dynastie Å›wiata. Przewodnik chronologiczny i genealogiczny, Kraków 1995