Z Wikipedii

Wrażenie ruchu Słońca wzdłuż ekliptyki po sklepieniu niebieskim

Płaszczyzna ekliptyki jest dobrze widoczna powyżej. Zdjęcie ukazuje od prawej: Księżyc, Słońce oraz planety: Saturna, Marsa i Merkurego (trzy kropki po lewej na dole)

Ekliptyka – wielkie koło na sferze niebieskiej, po którym w ciągu roku pozornie porusza się Słońce obserwowane z Ziemi.

Płaszczyzna ekliptyki zawiera w sobie orbitę Ziemi. Orbity wszystkich planet Układu Słonecznego leżą bardzo blisko tej płaszczyzny. Wzdłuż niej usytuowane są konstelacje zodiakalne. Inklinacja płaszczyzny ekliptyki względem równika niebieskiego wynosi ~23,5°, co jest następstwem nachylenia osi Ziemi. Kąt ten po raz pierwszy wyznaczono w Chinach na 1100 lat p.n.e. Dokonano tego na podstawie obserwacji długości cienia rzucanego przez gnomon. Inklinacja płaszczyzny orbity księżyca względem ekliptyki wynosi ~5°.

Ponieważ mamy ~365,25 dni w roku oraz 360° w kole, Słońce zdaje się przesuwać około 1° dziennie wzdłuż linii ekliptyki. Ruch ten odbywa się z zachodu na wschód przeciwstawnie do pozornego ruchu sfery niebieskiej ze wschodu na zachód.

Ekliptyka oraz równik niebieski przecinają się w dwóch punktach. Gdy Słońce pojawia się w tych punktach następuje zrównanie dnia z nocą, tzn. noc i dzień trwają około 12 godzin w każdym punkcie na Ziemi.

Gdy Słońce osiąga najdalej oddalony na północ od równika niebieskiego punkt, na półkuli północnej mamy do czynienia z letnim przesileniem, natomiast na półkuli południowej z przesileniem zimowym. Gdy Słońce znajdzie się w punkcie najdalej oddalonym na południe, sytuacja jest odwrotna. Pozorny ruch Słońca wzdłuż linii ekliptyki – rezultat ruchu Ziemi wokół Słońca oraz jej pochylenia osiowego pokazany jest na poniższej animacji. Oś odciętych jest to rektascensja Słońca, natomiast oś rzędnych to deklinacja.

Gdy Księżyc w pełni lub nowiu znajduje się w dostatecznie blisko przecięcia swej orbity z ekliptyką (węzła orbity) na części Ziemi można zaobserwować zjawisko zaćmienia. W przypadku pełni będzie to zaćmienie Księżyca związane z jego przejściem przez półcień lub cień Ziemi, w nowiu będzie to zaćmienie Słońca związane z rzucaniem cienia lub półcienia Księżyca na Ziemię.

[edytuj] Zobacz też

• PrzeglÄ…d zagadnieÅ„ z zakresu astronomii i astronautyki,
• Astronomia.

Najbogatsi w ogniu protestów

W cieniu protestów alterglobalistów rozpoczyna się w poniedziałek szczyt G-8. Do Tokio zjechali już przywódcy najbardziej uprzemysłowionych państw świata i Rosji. O tym, by pamiętali o najbiedniejszych apelował w niedzielę papież Benedykt XVI.

Krwawy zamach przed Czerwonym Meczetem

Co najmniej 15 osób, w większości policjantów, zginęło w samobójczym zamachu, do jakiego doszło w Islamabadzie. Zamachowiec-samobójca zdetonował materiały bombę w pobliżu słynnego Czerwonego Meczetu.

Amerykanie zbombardowali weselników

27 osób zginęło w nalocie na ślubny orszak w Afganistanie. 11 kolejnych jest rannych. Weselnicy zostali ostrzelani przez samoloty koalicji, gdy dochodzili do domu pana młodego. W innym ataku wojsk afgańskich i NATO-wskich zginęło ponad 20 talibskich bojowników.

Generałowie planowali zamach stanu?

Dwaj emerytowani generałowie tureckiej armii zostali aresztowani pod zarzutem utworzenia ugrupowania terrorystycznego i kierowania nim oraz dążenia do obalenia powiązanego z islamistami rządu Turcji - podała państwowa agencja prasowa Anatolia.

Bunt sędziów przeciw premierowi

Bunt sędziów we Włoszech. - Rząd niszczy wymiar sprawiedliwości - argumentują pracownicy wymiaru sprawiedliwości i nie wykluczają masowych strajków. To wynik długotrwałej wojny podjazdowej, jaką toczy z nimi premier Silvio Berlusconi.