Etna
Z Wikipedii
 |
Ten artykuł wymaga uzupełnienia źródeł podanych informacji. Aby uczynić go weryfikowalnym, należy podać przypisy do materiałów opublikowanych w wiarygodnych źródłach. |
Etna (w średniowieczu nazywana Mongibello), czynny wulkan we Włoszech, na wschodnim wybrzeżu Sycylii. Jest to najwyższy i największy w Europie stożek wulkaniczny (145 km obwodu u podnóża). Wysokość 3340 m n.p.m. (wskutek wybuchów ulega zmianom).
Wulkan powstał w trzeciorzędzie. Zbudowany jest głównie z trachitów i bazaltów. Z krateru na szczycie wydobywają się pary i gazy, w czasie erupcji - bomby wulkaniczne i popiół. Ponad 270 kraterów bocznych. Na wschodnim stoku rozpadlina (Valle del Bove) o stromych ścianach, głębokości do 1000 m. Dolne stoki są gęsto zaludnione, pola uprawne, sady i winnice sięgają ok. 800-900 m n.p.m. Górna granica lasu na wysokości 2200 m n.p.m. (lasy zrzucające liście: dębowe i kasztanowe oraz bukowe). Do 3000 m n.p.m. murawy wysokogórskie, powyżej zastygła lawa, w górnym piętrze przez większą część roku pokryta śniegiem (miejscami pola firnowe). Na wysokości 2942 m n.p.m. znajduje się obserwatorium wulkanologiczne. Od V wieku zanotowano 80 dużych wybuchów, z których najsilniejszy był ten z 1669 roku, kiedy została zniszczona Katania. Ostatnia erupcja wulkanu miała miejsce w maju 2008 roku.[1]
Spis treści |
[edytuj] Ciekawostki
- "Etna" była nazwą rozprawy poetyckiej o wybuchach wulkanów, która powstała między rokiem 55 p.n.e. a 79 n.e.
- Jednym z czołowych badaczy Etny był Haroun Tazieff (nakręcił o tym wulkanie kilka filmów i napisał kilka książek).
- Starożytny mit opowiada, że we wnętrzu Etny żyje stugłowy olbrzym Tyfon, zamknięty tam przez Jowisza.
- Erupcja Etny w 1971 roku zniszczyła m. in. kolejkę linową i Obserwatorium Astronomiczne.
[edytuj] Pobliskie atrakcje
- Kratery i zbocza Etny - zimą wykorzystywane przez narciarzy
- Położona 60 km od niej, w całości zbudowaną z lawy wioskę Randazzo z katedrą Santa Maria z XIII wieku
- Muzeum Archeologiczne w Adrano
- Katania
[edytuj] Gospodarka
[edytuj] Klimat
Śródziemnomorski. Łagodne zimy z krótkimi, gwałtownymi burzami. Suche lata.
Przypisy
[edytuj] Linki zewnętrzne
- Etna - GeoTurystyka (pl)
 |
 |
 |
 |
| Urządzenie, które wykryje twoje nerwy przed tobą |
|
Przenośne urządzenie ma pozwolić na kontrolowanie zdrowia psychicznego astronautów - informuje "New Scientist".
|
| Statki wolą zrzucać ścieki do Bałtyku niż do portów |
|
Pływające po Bałtyku statki wycieczkowe mogą, w świetle prawa, zrzucać ścieki prosto do morza. Poza związkami azotu i fosforu do wody dostają się bakterie, wirusy i metale ciężkie. Morze Bałtyckie jest jednym z najmniejszych na świecie, jest akwenem śródlądowym z niewielką możliwością wymiany swoich wód. Następuje ona średnio co 30 lat.
|
| Naukowcy dowodzą: miłość naprawdę jest ślepa |
|
Miłość jest ślepa - odkrył kiedyś Szekspir. Badania naukowców potwierdzają to twierdzenie bowiem wykazały, że dla osób zakochanych atrakcyjność innych kobiet czy mężczyzn maleje.
|
| Kawa zwiększa ryzyko bezpłodności |
|
Zbyt dużo kawy może zmniejszać szanse na poczęcie dziecka u kobiet, które mają problemy z płodnością - ostrzegają naukowcy.
|
| System analizowania wstrząsów sejsmicznych |
|
Dzięki 24 najwyższej klasy stacjom sejsmicznym uwadze polskich naukowców nie ujdzie żaden wstrząs, a prognozowanie aktywności sejsmicznej pozwoli bezpiecznie lokować ważne obiekty, na przykład elektrownie atomowe - uznano na konferencji zorganizowanej w Instytucie Geofizyki Polskiej Akademii Nauk.
|