Fitosocjologia - Google

Fitosocjologia

Z Wikipedii

Skocz do: nawigacji, szukaj

Fitosocjologia albo fitocenotyka, fitocenologia, dział botaniki (dyscyplina botaniczna), którego przedmiotem badań jest roślinność. Zajmuje się badaniem zbiorowisk roślinnych występujących w naturze tj. fitocenoz oraz ich klasyfikowaniem (zob. syntaksonomia). Celem fitosocjologii jest stworzenie empirycznego modelu roślinności za pomocą kombinacji gatunków charakteryzującej unikalne jednostki roślinności zwane syntaksonami. Nazewnictwo syntaksonów jest ustalane zgodnie z Międzynarodowym Kodem Nomenklatury Fitosocjologicznej (International Code of Phytosociological Nomenclature).

Autorem terminu fitosocjologia jest jeden z pionierów badań w tym zakresie - Józef Paczoski. Niektórzy autorzy[1] krytykują termin jako niefortunny ze względów językowych. Drugi człon nazwy daje bowiem podstawę do błędnych porównań z socjologią, czyli nauką o społecznościach ludzkich. W niektórych krajach preferowane jest określenie fitocenologia, w innych po prostu nauka o roślinności.

Spis treści

[edytuj] Szkoły fitosocjologiczne

W fitosocjologii istnieje szereg odrębnych szkół badawczych, posługujących się odrębnymi metodami badawczymi.

  • SzkoÅ‚a francusko-szwajcarska
Zobacz więcej w osobnym artykule: Szkoła francusko-szwajcarska (fitosocjologia).
W Polsce praktycznie w pełni dominuje. Wywodzi się od jednego z największych klasyków tej dyscypliny, Josiasa Braun-Blanqueta. Dysponuje narzędziami (przede wszystkim zdjęcie fitosocjologiczne) pozwalającymi na objęcie badaniami w krótkim czasie stosunkowo dużych obszarów, bez konieczności stosowania nadmiernych uproszczeń podczas analizy i publikacji wyników. Powszechnym sposobem wyróżniania i porównywania fitocenoz jest metoda tabelaryczno-porównawcza, w ostatnim czasie rozpowszechniły się również metody numeryczne.
  • SzkoÅ‚a skandynawska (północna, upsalska)
Wykształciła się wyniku syntezy szkoły szwedzko-fińskiej i północnoalpejskiej. Podstawową jednostką podziału roślinności jest socjacja. Jej opis powstaje w wyniku rejestracji stosunków ilościowych gatunków roślin na 4-10 powierzchniach, wyznaczanych w jednorodnym płacie roślinności, przy czym każda z powierzchni zajmuje 1m2. Po zestawieniu danych w tabeli wybiera się gatunki dominujące (występujące masowo w ponad 90% spisów) i stałe (występujące z różną liczebnością w ponad 90% spisów). Od gatunków dominujących nadawane są nazwy socjacjom, np.: Pinus sylvestris-Vaccinium myrtillus-Pleurozium schreberi lub Agrostis stolonifera-Juncus gerardi. Poza stałością występowania gatunków uwzględniane są stosunki powinowactwa i zasięgi poszczególnych gatunków oraz systematyczne i ekologiczne właściwości rosnących w zbiorowiskach roślin. Najbardziej znanymi przedstawicielami tej szkoły są: Rutger Sernander, Einar Du Rietz, Ruben Nilson, Carl-Thore Fries, Aimo Cajander.
  • SzkoÅ‚a rosyjsko-radziecka
Wywodzi się bezpośrednio od Józefa Paczoskiego i stosuje głównie metody opisowe, metodologicznie słabsza niż inne szkoły. Kształtowała się w ramach różnych kierunków. Zespoły roślinne wyróżniane są na podstawie kryteriów florystycznych i ekologicznych, czasem także socjologicznych.
  • SzkoÅ‚a anglo-amerykaÅ„ska
Metody bardzo czasochłonne i sformalizowane. Wykonywane zdjęcie (spis gatunków) na większych lub mniejszych powierzchniach wiązane jest z analizą dynamiki zbiorowiska w danych warunkach klimatycznych (wyjaśnieniem czy zbiorowisko jest ustabilizowane, czy też nie, a więc zmienne w przestrzeni i czasie. Przedstawicielami tej szkoły byli m.in. Frederic Clements, Arthur Tansley.

[edytuj] Zadania fitosocjologii

  1. Badanie składu zbiorowisk roślinnych - wyróżnianie i opisywanie jednostek fitosocjologicznych (fitosocjologia opisowa).
  2. Badanie czynników zewnętrznych wpływających na kształtowanie się zbiorowisk (synekologia).
  3. Badania rozmieszczenia zbiorowisk roślinnych (synchorologia).
  4. Opracowanie podziału i systemu zbiorowisk roślinnych (syntaksonomia).

[edytuj] Dyskusja

Fitosocjologia jest często krytykowana (zwłaszcza w krajach anglosaskich, gdzie podobne zagadnienia badane są przez ekologię biocenoz). Czasem odmawia się fitosocjologii statusu dyscypliny naukowej. Krytycy fitosocjologii wskazują na jej ograniczenia metodyczne: brak metod statystycznych, złożoność i niestabilność systemu syntaksonomicznego i jego nomenklatury, częstą błędność modeli przewidujących zmiany roślinności, istnienie w założeniach teorii fitosocjologicznych kilku słabo zweryfikowanych hipotez. Ekolodzy biocenoz dowiedli eksperymentalnie, że o składzie florystycznym fitocenoz decydują nie tyle warunki środowiska, co kolejność wnikania gatunków do zbiorowiska lub eksplozje populacyjne[2]. Poza tym założenie istnienia biocenoz przewidywalnych i statycznych zastąpione zostało w ekologii i biologii ewolucyjnej założeniem istnienia biocenoz dynamicznych i nieobliczalnych[3]. Dowiedziono także, że częste zmiany i dynamika biocenoz są podstawą długoterminowej ich stabilności - próby blokowania zmian krótkoterminowych powodują niekorzystne zmiany długoterminowe[4].

Za zalety fitosocjologii uważa się zwykle jej użyteczność dla opisywania stanu i przewidywania kierunków zmian pokrywy roślinnej oraz w zakresie ochrony i zarządzania środowiskiem (np. do identyfikacji przedmiotów ochrony w obszarach Natura 2000).

[edytuj] Zobacz też

[edytuj] Linki zewnętrzne

[edytuj] Przypisy

  1. ↑ Fukarek F.: Fitosocjologia. Warszawa: PaÅ„stwowe Wydawnictwo Rolnicze i LeÅ›ne, 1967. 
  2. ↑ Hastings A., Higgins K. 1994. Persistence of transients in spatially structured ecological models. Science, 263: 1136.
  3. ↑ Schaffer W., Kot M. 1986. Chaos in ecological systems. Trends in Ecology and Evolution. 1/9.
  4. ↑ Leakey R., Lewin R. 1999. Szósta katastrofa. Prószyński i S-ka, Warszawa. ISBN 83-7180-812-7.

4000 GB w zsypie
Serwer, z którego nielegalnie można było pobrać 4000 gigabajtów nielegalnych gier, filmów, muzyki i programów zabezpieczyli policjanci z KWP. Administratorowi i właścicielowi serwera grozi do pięciu lat więzienia.
Społecznościowy antywirus?
Czy możliwe jest wykorzystanie potencjału społeczności internetowych, lub użytkowników sieci do ochrony komputera przed zagrożeniami płynącymi z sieci? Producent oprogramowania antywirusowego, Panda Security, właśnie takie rozwiązania planuje wprowadzić w swoich najnowszych produktach.
Mozilla aktualizuje Thunderbird'a
W ostatnią środę Mozilla udostępniła na swoich serwerach najnowszą wersję programu pocztowego Thunderbird 2.0.0.16, wzbogaconą o dziewięć zasadniczych poprawek.
Internetowy tablet z Firefoksem
Michael Arrington planuje stworzyć stylowy tablet, który służyć ma wyłącznie do surfowania w internecie.
Wielofunkcyjna stacja dokujÄ…ca
Stacje dokujące i huby USB to urządzenia przygotowane z myślą o osobach, którym ciągle brakuje gniazd przyłączeniowych.
Linki: Strona g³ówna