Hatteria
Z Wikipedii
| Hatteria | |||||||||||||||||||||||||||||
 |
|||||||||||||||||||||||||||||
| Systematyka | |||||||||||||||||||||||||||||
| Domena | eukarioty | ||||||||||||||||||||||||||||
| Królestwo | zwierzęta | ||||||||||||||||||||||||||||
| Typ | strunowce | ||||||||||||||||||||||||||||
| Podtyp | kręgowce | ||||||||||||||||||||||||||||
| Gromada | gady | ||||||||||||||||||||||||||||
| Rząd | sfenodonty | ||||||||||||||||||||||||||||
| Rodzina | Sphenodontidae | ||||||||||||||||||||||||||||
| Rodzaj | Sphenodon | ||||||||||||||||||||||||||||
| Nazwa systematyczna | |||||||||||||||||||||||||||||
| Sphenodon | |||||||||||||||||||||||||||||
| Gray, 1831 | |||||||||||||||||||||||||||||
| Status ochronny | |||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||
 Systematyka w Wikispecies |
|||||||||||||||||||||||||||||
 Galeria zdjęć w Wikimedia Commons |
|||||||||||||||||||||||||||||
.gif){kind=small}
Hatteria, tuatara (z maoryskiego kolczasty grzbiet), łupkoząb (Sphenodon) - rodzaj gadów, jedynych do dziś żyjących przedstawicieli rzędu gadów ryjogłowych - sfenodontów (większość wymarła 100 mln lat temu, hatteria jest przykładem tzw. żyjącej skamieniałości). Obecnie występują tylko na kilkunastu skalistych wysepkach wokół Nowej Zelandii, są więc endemitami. Wyróżnia się dwa gatunki żyjące współcześnie:
- Sphenodon punctatus (kilka podgatunków na różnych wyspach, łącznie ok. 50 tys. osobników)
- Sphenodon guntheri (ok. 400 osobników na wysepce Brother)
oraz wymarły
Hatteria osiąga 60–70 cm długości i ciężar 1 kg (samice są mniejsze od samców). Ciało przeważnie zielonooliwkowe lub zielonoszare z jasnymi plamkami (zdarzają się osobniki ubarwione nawet pomarańczowo; barwa jest zmienna z wiekiem), przez środek grzbietu i ogona u samców biegnie grzebień z trójkątnych wyrostków skórnych. Posiada mocne nogi umożliwiające kopanie nor. Zamieszkuje często nory petreli i burzyków. Żywi się bezkręgowcami, zjada również jaja i pisklęta ptaków. Aktywna nocą.
Przystosowana do niskich temperatur, optimum termiczne w granicach 12–14°C, aktywna jest jeszcze w temperaturze 7°C. Jest zwierzęciem wyjątkowo długowiecznym, znane są okazy, które przeżyły w niewoli 120 lat. Rośnie bardzo powoli, dojrzewa płciowo w wieku 15–20 lat, ostateczny wzrost osiąga w wieku ok. 35 lat, rozmnaża się raz na 2–5 lat. Jajorodna, samica składa jaja ok. 9 miesięcy po kopulacji w nasłonecznionym miejscu, inkubacja trwa kolejne kilka miesięcy; w temperaturze powyżej 21°C wylęgają się przeważnie samce, poniżej – samice (termiczna determinacja płci).
Zewnętrznie hatteria przypomina dużą jaszczurkę z rodziny agam, w budowie wewnętrznej posiada jednak szereg cech różniących ją od innych współczesnych gadów: kość kwadratowa połączona z czaszką nieruchomo, dwuwklęsłe trzony kręgów, żebra brzuszne, zęby akrodontyczne. W czaszce dorosłych osobników hatterii występuje otwór ciemieniowy mieszczący tzw. oko ciemieniowe, widoczne u osobników młodocianych, później zarastające skórą.
| 60 sekund od tragedii |
 Dwa samoloty pasażerskie: amerykańskich i rosyjskich linii, uniknęły kolizji w powietrzu w czasie przelotu nad Karaibami - poinformowały władze w USA.
|
| Gustav bierze kurs na platformy naftowe |
 Już co najmniej 77 osób zginęło na Karaibach po przejściu huraganu Gustav, który wciąż rośnie w siłę. Obecnie jest w okolicach Jamajki, a w sobotę ma przemieścić się nad Zatokę Meksykańską. Gdy już spustoszy platformy naftowe, niemal dokładnie w trzecią rocznicę tragedii Nowego Orleanu, spowodowanej przez huragan Katrina, Gustav ma uderzyć w okolice delty Missisipi.
|
| Thriller Michaela Jacksona |
 Kiedyś mówiono o nim Król Popu. Miał wszystko - sławę i pieniądze, nagrywał i koncertował. Był numerem jeden. Był. Kończący 50 lat Michael Jackson dziś jest wrakiem człowieka. Co go zniszczyło?
|
| Takiej katastrofy nie było od 50 lat |
 Dramatyczna sytuacja w Indiach. Dwa miliony przesiedlonych, ćwierć miliona zrujnowanych domów i ponad tysiąc ofiar. To tragiczny bilans najgorszych od pół wieku powodzi w stanie na wschodzie Indii. Ludzie uciekają do miast, a organizacje humanitarne ostrzegają przed wielką epidemią.
|
| Prezydent Kaczyński studził zapędy Bałtów |
 - To pan prezydent łagodził ostre stanowisko Litwy, Łotwy i Estonii - powiedział Piotr Kownacki, szef Kancelarii Prezydenta dziennikowi.pl. Z ujawnionego przez niego przebiegu misji bałtyckiej Lecha Kaczyńskiego wynika, że to przywódcy Litwy, Łotwy i Estonii chcieli ostrych sankcji wobec Rosji.
|