Z Wikipedii

Współrzędne: 60°10' N 24°56' E60.1666667 24.9333333 (Helsinki)

Helsinki
Herb Helsinek
Panorama miasta
Państwo	Finlandia
Prowincja	Finlandia Południowa
Powierzchnia	186 km²
Położenie	60°10' N 24°56' E
Wysokość	25 m n.p.m.
Ludność (2006) • liczba ludności • gęstość • aglomeracja	562 570 3024,6 os./km² 1 293 093
Miasta partnerskie	Warszawa Moskwa Pekin
Położenie na mapie kraju Helsinki
Strona internetowa miasta
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons

Helsinki - widok z wieży stadionu olimpijskiego

Helsinki (fin. Helsinki, szw. Helsingfors, rus. Хе́льсинки) to stolica Finlandii i prowincji Uusimaa. Liczba mieszkańców 570 tys., aglomeracja - około 1, 2 mln. W skład zespołu miejskiego wchodzą: Espoo, Vantaa i Kauniainen. Są głównym ośrodkiem przemysłu, kultury i administracji. Port nad Zatoką Fińską. Uniwersytet założony w 1828 roku. W mieście znajduje się główny port lotniczy.

[edytuj] Historia

Na terenie dzisiejszych Helsinek już w XV wieku istniała niewielka osada. Właściwe miasto zostało założone w 1550 roku przez króla Gustawa Wazę. Stało się ważnym ośrodkiem handlu. W 1640 roku główne centrum miasta zostało przeniesione na obecne miejsce. Często niszczone przez Rosjan. W 1710 roku wybuchła niewielka epidemia. W XVIII wieku nastąpił przyspieszony rozwój miasta. W 1748 roku wybudowano twierdzę Suomenlinna. W 1809 Finlandia stała się częścią Rosji. W celu zmniejszenia wpływów szwedzkich w Finlandii Car chciał przenieść stolicę z Turku do Helsinek. Po wielkim pożarze w 1812 roku, miasto zostało stolicą kraju. Helsinki zaczęto rozbudowywać na wzór rosyjskiego Petersburga. W 1918r. Wtedy powstało mnóstwo instytucji i budynków klasycystycznych, rozwinął się przemysł. W 1870 roku zbudowano pierwszą linię kolejową. W 1918r. Helsinki stały się miejscem starć Fińskiej Wojny Domowej pomiędzy komunistami i ich przeciwnikami. W 1918 roku Helsinki stały się stolicą niepodległej Finlandii. Po II wojnie światowej nastąpił bardzo szybki rozwój miasta. W 1952 roku było gospodarzem letnich igrzysk olimpijskich. W 1972 roku podpisano tam traktat KBWE. Miasto stało się modne, a dziś jest jedną z 9 stolic kulturalnych Europy. Po krótkim kryzysie gospodarczym na początku lat 90. XX wieku, miasto powtórnie zaczęło się rozwijać.

[edytuj] Współrzędne Geograficzne

60°12`N 24°55`E

[edytuj] Zabytki

W mieście znajduje się dzielnica Kruununhaka, gdzie znajdują się domy z XVI-XVII wieku, ocalałe z pożaru z 1812 roku.

[edytuj] Najważniejsze

Katedra i Plac Senatu, z pomnikiem Cara Rosji, w sezonie turystycznym (sierpień 2004)

Cerkiew Prawosławna

Pochód pierwszo-majowy Finów popierających komunizm, w 2006r. w Helsinkach

Ulica Aleksanterinkatu- nazwana na cześć cara Rosji Aleksandra (Finlandia była częścią Rosji, nim stała się niepodległa)

Wejście do dworca kolejowego

• Senaatintori (plac senacki), z pomnikiem cara Rosji w centralnej części, zaprojektowany przez C.L. Engela w 1820 roku. Plac otacza mnóstwo budynków klasycystycznych.
• Yliopisto (uniwersytet) drugi w Finlandii, założony w 1828 roku
• Suomenlinna - twierdza wybudowana w 1748 roku przez Szwedów; teraz znajduje się w niej kilka muzeów.
• Linnanmäki - wesołe miasteczko z 1950 roku
• Pałac wybudowany na przedmieściach w 1550 roku
• Parlament z końca XIX wieku. Siedziba rządu Finlandii
• Teatr Narodowy z 1882 roku.
• Bank Narodowy z końca XIX wieku, największy w kraju
• Dworzec Kolejowy zaprojektowany w 1910 roku przez Eliela Saarinana
• Dom towarowy Stockmann z końca XIX wieku, gdzie znajduje się siedziba jednej z najstarszych firm Finlandii
• Pałac Prezydencki z końca XIX wieku
• Biblioteka Narodowa z 1828 roku
• Most Pitkäsilta z 1878 roku
• Obserwatorium astronomiczne zaprojektowane przez C.L. Engela w 1825 roku
• Teatr Szwedzki z ok. 1860 roku
• Kaivopuisto - jeden z największych parków w centrum Helsinek z 1840 roku

[edytuj] Muzea

W całym mieście znajduje się ponad 35 muzeów.

• Muzeum Narodowe z połowy XIX wieku - największe zbiory w Finlandii
• Ateneumin Taidemuseo - największe muzeum sztuki w Finlandii. Zobaczyć tam można m.in. obrazy Gallena-Kalleli, Jarnefelta, Sallinena, van Gogha, Cezanne'a, Chagalla i wiele innych.
• Muzeum Sinebrychoff z końca XVIII wieku przedstawiająca zbiory starej sztuki Finlandii i Europy
• Muzeum Miasta Helsinki z XIX wieku, przedstawiające miasto
• Muzeum Gallena-Kalleli z 1913 roku; znajdują się tam zbiory poświęcone temu artyście
• Muzeum wojskowe z 1939 roku.
• Muzeum Ehrensvärd z 1748 roku położone w dzielnicy Suomenlinna
• Muzeum Armfelt prezentujące zbiory z XVIII wieku
• Muzeum teatru z 1868 roku. Tam znajdują się m.in. dzieła Alexisa Kivi
• Muzeum sportu z 1940 roku położone w pobliżu stadionu
• Posti Museo z połowy XX wieku. Przedstawia historię poczty w Finlandii
• Muzeum Robotnicze z przełomu XIX i XX wieku
• Muzeum Radia
• Muzeum Hotelarstwa

[edytuj] Miejsca kultu religijnego

W Espoo i Vantaa znajduje się kilka kościołów z okresu średniowiecza. Istnieją również inne kościoły w mieście.

• Jeden z najstarszych w Helsinkach: kościół na wyspie, z 1685 roku
• Ruiny kościoła z 1710 roku
• Kościół w Espoo, styl romańsko-gotycki, z 1430 roku
• Kościół średniowieczny w Vantaa z 1450 roku
• Cerkiew nowoczesna z 1952 roku
• Katedra św. Marka zaprojektowana ok. 1820 roku
• Sobór Uspenski - kościół prawosławny wybudowany w połowie XIX wieku
• Wielka Synagoga z 1906 roku
• Temppeliaukion kirkko z 1975 roku. Kościół wykuty w skale. Zaprojektowany przez Alvara Aalto
• Vanha Kirkko rok 1815
• Nikolainkirkko z ok. 1830 roku

[edytuj] Cmentarze

• Cmentarz Hietaniemi z 1840 roku. Na tym cmentarzu pochowano najsłynniejszych Finów w historii m.in. wszystkich prezydentów Finlandii
• Cmentarz żydowski z ok. 1870 roku
• Cmentarz arabski z ok. 1870 - jeden z nielicznych znajdujących się w Skandynawii
• Cmentarz z 1710, gdzie pochowano ofiary epidemii z tegoż roku

[edytuj] Inne obiekty

Wieża Stadionu Olimpijskiego w Helsinkach

Metro na moście we wschodnich Helsinkach

• Hartwall Arena near to Pasila Railway station
• Willa Hakasalmiego wybudowana w 1843 roku
• Stadion Olimpijski wybudowany w 1938 roku na olimpiadę. W pobliżu stadionu znajduje się posąg Paavo Nurmi
• Dom Sederholma wybudowany w 1757 roku, przez wielkiego przemysłowca Johana Sederholma
• Dom Mieszczański z początku XVIII wieku. Jeden z najstarszych murowanych budynków w Helsinkach
• Dom Szlachty - budynek z ok. 1890 roku w którym zbierała się arystokracja
• Finlandia talo - nowoczesny budynek zaprojektowany przez Alvara Aalto w 1966 roku.
• Sibeliuksen puisto - park Sibeliusa z lat 20. XX wieku
• Dom Mannerheima z początku XX wieku. Obecnie tam znajduje się muzeum
• Dom Frederika Cygnaeusa z połowy XIX wieku
• ZOO z 1882 roku.
• Opera z drugiej połowy XX wieku
• Pomnik cara Aleksandra II
• Ratusz klasycystyczny z drugiej połowy XIX wieku
• Centrum sztuki Kiasma - centrum sztuki nowoczesnej
• Töölö z 1899 roku
• Kallion kirkko z 1910 roku

Helsinki są jednym z najbardziej zielonych miast Europy. W Helsinkach znajduje się również największa izba wytrzeźwień w Europie.

[edytuj] Ludność Helsinek

[edytuj] Linki zewnętrzne

• Internetowa strona miasta Helsinki
• Helsinki.fi
• zdjęcie satelitarne
• Portal informacyjny Finlandia.pl

[edytuj] Zobacz też

• Letnie Igrzyska Olimpijskie 1952

Zobacz galerię na Wikimedia Commons:
Helsinki

p • d • e

Europejskie Stolice Kultury

Lata 80. XX wieku
1985  Ateny · 1986  Florencja · 1987  Amsterdam · 1988  Berlin Zachodni · 1989  Paryż

Lata 90. XX wieku
1990  Glasgow · 1991  Dublin · 1992  Madryt · 1993  Antwerpia · 1994  Lizbona · 1995  Luksemburg · 1996  Kopenhaga · 1997  Saloniki · 1998  Sztokholm · 1999  Weimar

Lata 2000-2009
2000  Reykjavík ·  Bergen ·  Helsinki ·  Bruksela ·  Praga ·  Kraków ·  Santiago de Compostela ·  Awinion ·  Bolonia · 2001  Rotterdam ·  Porto · 2002  Brugia ·  Salamanka · 2003  Graz · 2004  Genua ·  Lille · 2005  Cork · 2006  Patras · 2007  Luksemburg ·  Sybin · 2008  Liverpool ·  Stavanger · 2009  Wilno ·  Linz

Lata 2010-2019
2010  Essen ·  Pecz ·  Stambuł · 2011  Turku ·  Tallinn · 2012  Guimarães ·  Maribor