Heroldia - Google

Heroldia

Z Wikipedii

Heroldia – urząd, zwykle monarszy, czasem państwowy lub prywatny, zajmujący się administrowaniem tytułami szlacheckimi – gromadzący i sprawdzający informacje o nadaniach tytułów, nobilitacjach, indygenatach, gromadzący wizerunki herbów wraz nazwiskami rodów, którym herby te są przypisane, oraz dbający o poprawność tych herbów. W wielu krajach, zwłaszcza obecnie np. w Wielkiej Brytanii, heroldie zajmują się nie tylko herbami rodowymi, ale i herbami, godłami i flagami korporacji, firm, organizacji i innych osób prawnych.

Znamy też heroldów królów polskich, ale urząd ten nie przetrwał do czasów nowożytnych. Sprawy sporne dotyczące szlachectwa, przynależności rodowej, a zatem i herbów rozstrzygane były po roku 1578 przez Trybunał Koronny, pełniący tym samym funkcję kontrolną heroldii. Funkcję kreacyjną heroldii pełniła Kancelaria Królewska. Urzędy heroldii pojawiły się na ziemiach polskich dopiero z nastaniem czasu zaborów. Były to jednak heroldie państw zaborczych i zajmowały się swoimi tytułami szlacheckimi. Ponadto w latach 1836-1861 w zaborze rosyjskim, na ziemiach utworzonego autonomicznego Królestwa Polskiego istniała osobna od Rosyjskiej Heroldia Królestwa Polskiego – centralny urząd heraldyczny zajmujący się sprawdzaniem dowodów szlachectwa.

Współcześnie heroldie funkcjonują w większosci monarchii, a także w krajach o ustroju republikańskim, należacym do Brytyjskiej Wspólnoty Narodów, uznających tradycyjnie brytyjskiego suwerena za głowę państwa. W wielu republikach część funkcji heroldii przejęły urzędy, lokalizowane zwykle przy ministerstwach spraw wewnętrznych, zajmujące się heraldyką terytorialną . W Polsce podobną funkcję pełni Komisja Heraldyczna MSWiA. W wielu krajach funkcjonują również wojskowe odpowiedniki heroldii, zajmujące się zatwierdzaniem, konsultacją i rejestracją wojskowych odznak, insygniów i symboli.

W państwach w których zostały zniesione tytuły i przywileje szlacheckie, m.in. w Niemczech, Rosji, Stanach Zjednoczonych, Włoszech funkcjonują prywatne instytucje o charakterze heroldii, zajmujące się rejestracją nowych i starych herbów. Niekiedy są to firmy nastawione na komercję i wydające bezprawnie nadania lub potwierdzenia tytułów szlacheckich i arystokratycznych. Wiele jednak takich prywatnych heroldii to poważne instytucje, działające niekiedy od końca XIX w., dbające o zgodne z regułami heraldyki projektowanie nowych herbów i unikające działań mogących budzić podejrzenia uzurpacji. Najpoważniejszych tego typu heroldie działają w Niemczech, gdzie herby mieszczańskie i chłopskie mają wielowiekową tradycję. Większość powiązana jest ze naukowymi stowarzyszeniami heraldycznymi.

W Polsce istnieje kilka podobnych firm, jednak mają one niejasne kryteria rejestracji herbów, lub opierają się na związkach z fikcyjnymi dworami samozwańczych pretendentów do polskiego tronu. Jedną z nielicznych jasno precyzujących zasady rejestracji nowych herbów, w zgodzie z regułami heraldyki i ze zwróceniem szczególnej uwagi na unikanie mylącego podobieństwa nowych projektów do istniejących starych herbów, jest powstała w 2005 firma "Nova Heraldia" w Jeleniej Górze, wydająca Pierwszą Otwartę Księgę Herbową. Z firmą współpracują znani heraldycy, m.in. Andrzej Brzezina Winiarski, a jedną ze znanych osób dla których został opracowany nowy herb własny jest Adam Małysz.

Spis treści

1 Współczesne heroldie państwowe
2 Współczesne heroldie prywatne
3 Współczesne heroldie powiązane z pretendentami do tronów
4 Heroldie państw wirtualnych i fikcyjnych
5 Przypisy
6 Zobacz też

[edytuj] Współczesne heroldie państwowe

College of Arms [1] - heroldia Anglii
Court of the Lord Lyon - heroldia Szkocji
The Canadian Heraldic Authority - heroldia Kanady
The U.S. Army Institute of Heraldry - Instytut Heraldyczny Armii Stanów Zjednoczonych
Chief Herald of Ireland - heroldia Irlandii

[edytuj] Współczesne heroldie prywatne

Wymienione zostały jedynie najbardziej znane z tego typu instytucji, szczególnie te które działaja co najmniej kilka lat i wykazują dbałość o zasady heraldyki.

Collegium Heraldicum Russiae - Rosyjskie Kolegium Heraldyczne
Swedish Heraldry Society - Szwedzkie Towarzystwo Heraldyczne
The American College of Heraldry - Amerykańskie Kolegium Heraldyczne
Allgemeine Deutsche Wappenrolle - Niemiecka Rola Herbowa
Niedersächsischen Wappenrolle - Dolnosaksońska Rola Herbowa
Nova Heraldia - polska heroldia wydająca Pierwszą Otwartą Księgę Herbową
Instytut Heraldyczno-Weksylologiczny - Instytut Heraldyczno - Weksylogiczny A.Znamierowskiego
Stemmario Italiano - Włoska Rola Herbowa

[edytuj] Współczesne heroldie powiązane z pretendentami do tronów

Niektórzy mniej lub bardziej legalni pretendenci do tronów, niekiedy głowy rzeczywistych dawnych dynastii panujących, często jednak uzurpatorzy tworzą własne heroldie. Trudno ocenić legalność tych instytucji, wiele z nich ma charakter bądź snobistycznej zabawy bądź komercji.

The Imperial College of Heraldry of the Holy Roman Empire - Kolegium Heraldyczne Świętego Cesarstwa Rzymskiego
Polski Ruch Monarchistyczny - heroldia polskich monarchistów

[edytuj] Heroldie państw wirtualnych i fikcyjnych

Wirtualne państwa (mikronacje), przede wszystkim te o ustroju monarchicznym i z występującą hierarchią szlachecką, często zakładają swoje własne heroldie. Ma to zazwyczaj charakter intelektualnej zabawy, połączonej ze studiowaniem reguł rzeczywistej heraldyki. Istnieją również heroldie fikcyjnych państw podlegających międzynarodowemu stowarzyszeniu The Society for Creative Anachronism. Zajmuje się ono odtwarzaniem historycznych i fikcyjnych państw z XV - XVII wieku - na wzór bractw rycerskich. Grupuje ono ponad 30 tys. członków z różnych krajów, tworzących 19 "królestw".^[1]