Z Wikipedii

hipersten

Hipersten – minerał z gromady krzemianów, zaliczany do grupy piroksenów. Jest minerałem pospolitym i szeroko rozpowszechnionym.

Nazwa pochodzi od gr. hyper = nad i sthenos = siła (bardzo mocny).

[edytuj] Właściwości:

• Wzór chemiczny: (Mg,Fe)₂[Si₂O₆] – krzemian magnezu i żelaza
• Układ krystalograficzny: rombowy
• Twardość: 5,5
• Gęstość: 3,35
• Rysa: biała
• Barwa: od zielonej po zielonkawoczarną i brązową
• Przełam: nierówny
• Połysk: szklisty
• Łupliwość: niewyraźna, dwukierunkowa

Zazwyczaj tworzy kryształy o pokroju słupkowym i tabliczkowym. Występuje w skupieniach zbitych, ziarnistych, blaszkowych, łuskowych oraz w formie rozsianych w skale ziarn. Rzadko tworzy skupienia sferolityczne. Stanowi jedno z ogniw pośrednich szeregu izomorficznego (roztworu stałego) enstatyt - ferrosilit. Czasami zawiera wrostki brukitu, goethytu i hematytu - jest bogatym w żelazo piroksenem. Wyróżnia się czerwonawą iryzacją, którą powodują blaszkowate inkluzje getytu i hematytu.

[edytuj] Występowanie:

Występuje w skałach magmowych i metamorficznych. Bywa spotykany wobok bronzytu, enstatytu, oliwinu, hornblendy, diopsydu. Czasami tworzy niemal monomineralne skały - hiperstenity.

Główne miejsca występowania: Niemcy, USA, Indie, Grenlandia, Norwegia, Francja, Rosja, Szwajcaria, Austria.

W Polsce - występuje na Suwalszczyźnie ( w gabrachi norytach). Spotykany w pienińskich andezytach i na Dolnym Śląsku

[edytuj] Zastosowanie:

• ma znaczenie naukowe
• atrakcyjny i poszukiwany kamień kolekcjonerski
• kamień ozdobny i jubilerski - Ze względu na zbyt ciemną barwę, jest rzadko fasetkowany, natomiast często otrzymuje szlif kaboszonowy, który ujawni iskrzące inkluzje.

[edytuj] Bibliografia:

• C.Hall - Klejnoty: Kamienie szlachetne i ozdobne – „Wiedza i Życie S.A.” - 1998r.

[edytuj] Zobacz też:

enstatyt, bronzyt.

• Galeria: [1]
• Artykuł: [2]

Zobacz galerię na Wikimedia Commons:
Hipersten