Międzynarodowa Organizacja Normalizacyjna - Google

Międzynarodowa Organizacja Normalizacyjna

Z Wikipedii

Skocz do: nawigacji, szukaj
Ten artykuł dotyczy organizacji międzynarodowej. Zobacz też: format pliku *.iso.

Międzynarodowa Organizacja Normalizacyjna ISO – instytucja zrzeszająca krajowe organizacje normalizacyjne.

Spis treści

[edytuj] Historia powstania ISO

Organizacja została założona w 1946 roku w Londynie. Na konferencji, która miała miejsca w dniach 14-27 października połączyły się dwie organizacje:

  • MiÄ™dzynarodowa Federacja Narodowych StowarzyszeÅ„ Normalizacyjnych (International Federation of the National Standardizing Associations ISA) zaÅ‚ożona w 1926 w Nowym Jorku, zarzÄ…dzana ze Szwajcarii, dziaÅ‚ajÄ…ca do 1942 jako porozumienie najważniejszych na Å›wiecie organizacji standaryzacyjnych – amerykaÅ„skiej ANSI, niemieckiej DIN, francuskiej AFNOR i brytyjskiej BSI. W praktyce ISA dziaÅ‚aÅ‚a głównie w Europie w krajach używajÄ…cych systemu metrycznego.
  • Komitet Koordynacyjny Narodów Zjednoczonych do spraw Standardów (United Nations Standards Coordinating Committee UNSCC), zaÅ‚ożony w 1944 przez Stany Zjednoczone, WielkÄ… BrytaniÄ™ i KanadÄ™, w którego skÅ‚ad wchodziÅ‚y byÅ‚e kolonie brytyjskie i niektóre paÅ„stwa europejskie wyzwolone w toku II wojny Å›wiatowej, zarzÄ…dzany z londyÅ„skiego biura IEC. W praktyce UNSCC reprezentowaÅ‚ kraje używajÄ…ce miar anglosaskich.

W konferencji brało udział 65 delegatów reprezentujących 25 różnych krajów. Obrady miały burzliwy przebieg.

Pierwszym problemem była nazwa nowej organizacji. Delegaci UNSCC proponowali przyjęcie wcześniej przez nich uzgodnionej nazwy "International Standards Coordinating Association" (Stowarzyszenie Koordynacji Międzynarodowych Standardów"), delegaci ISA uważali, że "coordinating" ogranicza zakres działalności przyszłej organizacji. W końcu przyjęto krótką nazwę ISO, wywodzoną od skrótów proponowanych pełnych nazw.

Pracę nad kolejnymi problemami rozdzielono na podkomitety, co ograniczyło spory. Żywą dyskusję wywołało jeszcze kilka problemów, m.in. statut, oficjalne języki, wielkość składek i siedziba organizacji. Uzgodniono, że ISO będzie miała zgromadzenie ogólne i radę, prezesa, wiceprezesa i skarbnika. Następnie przyjęto język angielski i francuski jako oficjalne, po czym uwzględniono naciski delegatów ZSRR, którzy obiecali dokonywać tłumaczenia i rozprowadzania przetłumaczonej dokumentacji we własnym zakresie i na takich warunkach dopuszczono język rosyjski na równi z dwoma oficjalnymi. Składki uzależniono od liczby ludności oraz potęgi handlowej i gospodarczej kraju. Siedzibę w Genewie wybrano drogą losowania.

Komitet UNSCC zgodził się, aby zaprzestać działania, kiedy ISO zacznie funkcjonować, zaś federacja ISA uznała, że faktycznie zaprzestała działania w 1942 r i powinna rozwiązać się natychmiast.[1]

[edytuj] Działalność

ISO oficjalnie rozpoczęła działalność 23 lutego 1947 r. Wśród członków-założycieli jest Polski Komitet Normalizacyjny.

ISO jest organizacją pozarządową, jej członkowie nie są delegowani przez rządy, pomimo że niektóre organizacje członkowskie znajdują się w strukturach rządowych. Stawia to organizację na szczególnej pozycji pomiędzy sektorami państwowym a prywatnym, szczególnie wobec stowarzyszeń przemysłowych. Każdy kraj reprezentuje z zasady tylko jedna organizacja.

Prace organizacji koordynuje Sekretariat Generalny z siedzibą w Genewie (Szwajcaria). Decyzje strategiczne podejmuje Zgromadzenie Ogólne na corocznych spotkaniach. Trzy razy w roku zbiera się Rada ISO.

Struktura ISO jest wzorowana na strukturze ANSI i DIN. Składa się na nią kilkaset komitetów technicznych i grup roboczych zajmujących się dyskusjami technicznymi oraz Komitet Główny, w którym po jednym głosie mają członkowskie kraje.

Projekty zmian lub projekty nowych norm zwane draftami może składać każda organizacja członkowska. Następnie projekty są dyskutowane w grupach roboczych, w których po uzyskaniu ogólnego konsensusu "draft" zamienia się w "project", który może uzyskać status oficjalnej normy po tym jak 3/4 członków komitetu głównego zaopiniuje go pozytywnie.

Działalność ISO finansowana jest ze składek członkowskich ustanawianych proporcjonalnie do produktu krajowego brutto. Dodatkowe dochody przynosi sprzedaż norm. ISO wydaje również podręczniki, poradniki, kompendia, oraz periodyki informujące o bieżących i planowanych pracach organizacji.

Respektowanie norm ISO jest dobrowolne. Jako organizacja pozarządowa ISO nie może narzucać, wymuszać ich stosowania. Autorytet organizacji wynika z międzynarodowej reprezentacji, sposobu ustanawiania norm: na zasadzie konsensu, oraz ze zrozumienia wpływu normalizacji na ekonomikę.

[edytuj] Członkowie

Członkowie ISO są podzieleni na trzy kategorie według możliwości uczestnictwa w procesie standaryzacji. Prawo głosu mają tylko członkowie kategorii member body (członek rzeczywisty), członkowie kategorii correspondent member (członek korespondent) i subscriber member (członek wspierający) mają status obserwatorów.

Obecnie (2008) członkami ISO są organizacje reprezentujące 157 państw[2].

[edytuj] Normy ISO

ISO ustanawia normy we wszystkich dziedzinach naszego codziennego życia. Od chwili powstania do chwili obecnej (2008 r.) ISO opublikowała ponad 17000 norm[3].

Do bardziej znanych należą poniższe standardy:

  • ISO 8859 – standard kodowania znaków
  • ISO 10646 – uniwersalny zestaw znaków UCS (zaimplementowany jako Unicode)
  • ISO 3166-1 – standard kodowania paÅ„stw i terytoriów
  • ISO 3166-2 – standard kodowania jednostek administracyjnych paÅ„stw
  • ISO 639 – standard kodowania jÄ™zyków
  • ISO 4217 – standard kodowania walut i metali szlachetnych
  • ISO 9660 – standard zapisu plików na noÅ›nikach CD i DVD
  • ISO 9000 – rodzina standardów zarzÄ…dzania jakoÅ›ciÄ…
  • ISO 14001 – standard zarzÄ…dzania Å›rodowiskowego
  • ISO 216 – standard rozmiarów arkusza papieru
  • ISO 8601 – standard zapisu daty i czasu
  • ISO 26300 – standard OpenDocument Format
  • ISO 27001 - standard dotyczÄ…cy bezpieczeÅ„stwa informacji

[edytuj] Etymologia nazwy

"ISO" jest oficjalną nazwą, a nie skrótem. Skróty pełnej nazwy w językach oficjalnych są różne (po angielsku IOS od International Organization for Standarization, po francusku "OIN" od Organisation Internationale de Normalisation), więc łatwa do wymówienia krótka nazwa zyskała akceptację delegatów konferencji założycielskiej. Póżniejsze wywodzenie nazwy od greckiego słowa "isos" znaczącego "równy" to etymologia ludowa, choć ostatecznie znalazła ona odbicie na oficjalnej stronie ISO[4].

Przypisy

  1. ↑ Willy Kuert: The Founding of ISO. W: Friendship Among Equals [on-line]. 1997. [dostęp 4 kwietnia 2008].
  2. ↑ ISO - FAQs - General information on ISO. 2008. [dostęp 4 kwietnia 2008].
  3. ↑ ISO - ISO Standards. 2008. [dostęp 4 kwietnia 2008].
  4. ↑ ISO - Discover ISO: ISO's name. [dostęp 4 kwietnia 2008].

[edytuj] Zobacz też

[edytuj] Linki zewnętrzne


Jak kwiaty zwracają uwagę owadów?
Kwiaty falują na wietrze by zwrócić na siebie uwagę owadów, które je zapylają - zaobserwowali naukowcy z Walii. Artykuł na ten temat zamieszcza pismo "Journal of Evolutionary Biology".
Odkryto część brakującej materii Wszechświata
Holenderscy i niemieccy astronomowie uzyskali pierwszy dowód na to, że gorący gaz ośrodka międzygalaktycznego może być źródłem brakującej materii Wszechświata. Informacja o odkryciu ukazała się w czasopiśmie Astronomy & Astrophysics.
Wielkie usta neandertalczyka
Neandertalczycy mieli duże usta i potrafili szeroko rozwierać szczęki - informują naukowcy w oparciu o najnowsze analizy biomechaniki czaszek tych wymarłych krewniaków człowieka. O badaniach informuje serwis National Geographic.
Przybywa lasów, choć przybywa też śmieci
Polskie lasy budzą zazdrość zagranicznych turystów, szczególnie tych z Europy Zachodniej, gdzie dostępu do terenów zalesionych bronią tabliczki z napisem "teren prywatny", a czasem uzbrojeni po zęby strażnicy. W Polsce, poza obszarami wydzielonymi, do lasu może wejść każdy. Niestety, większość Polaków nie wie jak zachować się w lesie.
Polacy dobrze o szkolnictwie wyższym
67 proc. Polaków pozytywnie ocenia stan polskiego szkolnictwa wyższego - wynika z sondażu CBOS. Większość ankietowanych uważa, że jego działalność powinna być finansowana z budżetu państwa.
Linki: Strona g³ówna