Jan Karol Chodkiewicz
Z Wikipedii
| Jan Karol Chodkiewicz | |
 Jan Karol Chodkiewicz |
|
 Gryf z Mieczem |
|
| Data urodzenia | 1560 |
| Data śmierci | 24 września 1621 |
| Miejsce śmierci | Chocim |
| Rodzina | Chodkiewiczowie |
| Rodzice | Jan Hieronimowicz Chodkiewicz Krystyna Zborowska |
| Małżeństwo | Zofia Mielecka Anna Alojza Chodkiewicz |
| Dzieci | z ZofiÄ… MieleckÄ…: Hieronim Chodkiewicz Anna Scholastyka Chodkiewicz |
Jan Karol Chodkiewicz herbu Gryf z Mieczem (ur. 1560, zm. 24 września 1621) – hetman wielki litewski od 1605, hetman polny litewski od 1600, wojewoda wileński od 1616, starosta generalny żmudzki od 1599, hrabia na Szkłowie, Nowej Myszy i Bychowie, pan na Mielcu i Kraśniku (w latach 1593-1611) jeden z najwybitniejszych europejskich dowódców wojskowych początku XVII wieku.
Był wnukiem Hieronima, kasztelana wileńskiego, synem marszałka wielkiego litewskiego Jana Hieronimowicza i Krystyny Zborowskiej.
Zdobywał wykształcenie na Akademii Wileńskiej. W latach 1586-1589 studiował wraz z bratem Aleksandrem filozofię i prawo w jezuickiej akademii w Ingolstadt.
Swoją karierę wojskową rozpoczął w 1596 od stłumienia powstania hetmana Semena Nalewajki, który wraz z wojskiem kozackim pustoszył miasta na wschodnich ziemiach Wielkiego Księstwa Litewskiego. W 1599 został starostą generalnym żmudzkim. Wziął udział w zwycięskiej wyprawie hetmana wielkiego koronnego Jana Zamoyskiego na Wołoszczyznę w 1600. W tym też roku został hetmanem polnym litewskim i pod wodzą hetmana wielkiego litewskiego Krzysztofa "Pioruna" Radziwiłła wziął udział w wojnie inflanckiej. W 1601 błyskotliwie pobił armię szwedzką w bitwie pod Kokenhausen. W październiku 1602 objął po Zamoyskim naczelne dowództwo w Inflantach: odebrał Szwedom Dorpat (9-13 kwietnia 1603) i obronił Rygę. 23 września 1604 odniósł niesamowite zwycięstwo w bitwie pod Białym Kamieniem, gdzie dowodząc oddziałem w sile 2 000 ludzi pobił 7. tysięczną armię szwedzką, kładąc trupem 3 000 Szwedów, przy 150 stratach własnych. Był znakomitym strategiem i mistrzem taktyki, szczególnie umiejętnie potrafił operować formacjami husarii, rzucając ją na wroga w przełomowym momencie bitwy. W 1605 odniósł świetne zwycięstwo nad Szwedami w bitwie pod Kircholmem w czasie wojny o Inflanty w 1605. W bitwie tej jego 4 tysiące żołnierzy pobiło 14. tysięczny korpus szwedzki, kładąc trupem 9 000, zdobywając 60 sztandarów nieprzyjacielskich, 12 dział i rozbijając ich obóz.
Zwycięstwo to rozsławiło imię Chodkiewicza w całym ówczesnym świecie. Gratulacje przysłali mu m.in. papież Paweł V, cesarz Rudolf II Habsburg, król Anglii Jakub I Stuart, sułtan Ahmed I i szach perski Abbas I Wielki. Zyskał też wielką osobistą popularność wśród szlachty. Sejmiki ziemskie I Rzeczypospolitej uchwalały vota, żądając od króla Zygmunta III wynagrodzenia trudów wielkiego wodza. Wkrótce też król przyznał mu buławę wielką litewską (choć jest możliwe, ze otrzymał ją jeszcze przed tym zwycięstwem) i liczne nadania ziemskie.
W 1607, odwołany z inflanckiego teatru działań, zajął się tłumieniem rokoszu sandomierskiego. W Wielkim Księstwie Litewskim jego wojsko zniosło oddziały rokoszan, sformowane przez osobistego wroga Chodkiewiczów kasztelana wileńskiego Janusza Radziwiłła. 6 lipca 1607, dowodząc prawym skrzydłem królewskim pokonał rokoszan w bitwie pod Guzowem. W 1608 doprowadził do podpisania zawieszenia broni ze Szwedami. Jednak już w 1609 zmuszony był ponownie odbijać z rąk szwedzkich Parnawę i Dyjament. W czasie wojny polsko-rosyjskiej, stanął na czele wyprawy na Moskwę. 10 września 1611 pospieszył z nieudaną odsieczą oblężonej polskiej załodze moskiewskiego Kremla, ścierając się z powstańcami rosyjskimi. Druga próba odsieczy w 1612 też nie zakończyła się powodzeniem. W latach 1613-1615 przeprowadzał działania osłonowe Smoleńska, dzięki czemu to miasto pozostało w granicach I Rzeczypospolitej. W 1617 został wodzem naczelnym wyprawy królewicza Władysława, która zamierzała odbić Moskwę. 11 października 1617 Chodkiewicz zdobył Dorohobuż, na leże zimowe zapadł w Wiaźmie. W Tuszynie jego wojska zasiliło 20 000 kozaków pod wodzą hetmana Piotra Konaszewicza-Sahajdacznego. Jednak pomimo ponawianych prób zdobycia stolicy Rosji, wyprawa zakończyła się niepowodzeniem.
Był także dowódcą połączonych wojsk polskich i litewskich w czasie obrony Chocimia przed Turkami w roku 1621. Zmarł w obozie pod Chocimiem.
Był świetnym administratorem odziedziczonych lub powierzonych sobie dóbr. Wznosił liczne zamki, obwarowywał miasta, fundował kościoły i klasztory. W Kretyndze zbudował kościół i klasztor bernardynów, w 1602 ufortyfikował Lachowicze. Zbudował warownię w Bychowie. W Krożach ufundował w 1614 kościół i kolegium jezuickie, w Nieświeżu kościół jezuicki św. Michała, w Szkudach zbudował kościół św. Trójcy i szkołę dla jezuitów.
 Jan Karol Chodkiewicz |
 Jan Karol Chodkiewicz pod Kircholmem 1605 |
 Jan Karol Chodkiewicz pod Chocimiem 1621, na obrazie Józefa Brandta |
 Jan Karol Chodkiewicz |
 Jan Karol Chodkiewicz |
Konstanty Ostrogski • Semen Jurewicz Holszański • Stanisław Janowicz Kieżgajło • Stanisław Kiszka • Konstanty Ostrogski • Jerzy Radziwiłł • Mikołaj Radziwiłł Rudy • Grzegorz Chodkiewicz • Krzysztof Radziwiłł Piorun • Jan Karol Chodkiewicz • Lew Sapieha • Krzysztof Radziwiłł • Janusz Kiszka • Janusz Radziwiłł • Paweł Jan Sapieha • Michał Kazimierz Pac • Kazimierz Jan Sapieha • Michał Serwacy Wiśniowiecki• Jan Sapieha • Grzegorz Antoni Ogiński • Ludwik Pociej • Michał Serwacy Wiśniowiecki • Michał Kazimierz Radziwiłł Rybeńko • Michał Józef Massalski • Michał Kazimierz Ogiński • Szymon Kossakowski
Jerzy Radziwiłł • Andrzej Niemirowicz • Grzegorz Chodkiewicz • Roman Sanguszko • Krzysztof Radziwiłł Piorun • Jan Karol Chodkiewicz • Krzysztof Radziwiłł • Janusz Kiszka • Janusz Radziwiłł • Wincenty Gosiewski • Michał Kazimierz Pac • Władysław Wołłowicz • Michał Kazimierz Radziwiłł • Kazimierz Jan Sapieha • Jan Samuelowicz Ogiński • Józef Bogusław Słuszka • Michał Serwacy Wiśniowiecki • Grzegorz Antoni Ogiński • Michał Serwacy Wiśniowiecki • Ludwik Pociej • Stanisław Ernest Denhoff • Jerzy Hieronim Kryszpin-Kirszensztein • Michał Kazimierz Radziwiłł Rybeńko • Michał Józef Massalski • Aleksander Michał Sapieha • Józef Sosnowski • Ludwik Tyszkiewicz • Szymon Kossakowski • Józef Zabiełło
Jan z Tarnowa • Spytek I Jarosławski • Rafał Jarosławski z Przeworska • Spytek III Jarosławski • Anna Jarosławska • Stanisław Odrowąż • Zofia ze Sprowy Odrowąż • Jan Amor Tarnowski • Jan Krzysztof Tarnowski • Jan Kostka • Anna Ostrogska • Aleksander Ostrogski • Anna Alojza Chodkiewicz • Jan Karol Chodkiewicz • Aleksander Michał Lubomirski • Konstanty Jacek Lubomirski • Hieronim Augustyn Lubomirski • Katarzyna Zamoyska • Jan Sobiepan Zamoyski • Maria Kazimiera d'Arquien • Jan III Sobieski • Kazimierz Czartoryski • August Aleksander Czartoryski • Adam Kazimierz Czartoryski • Adam Jerzy Czartoryski • Gustaw Adolf Weiss • Karol Bartoszewski • Ferdynand Pawlikowski • Adolf Dietzius • Stanisław Sierankiewicz • Stanisław Kostner • Jan Szram • Julian Majlich • Kazimierz Gottfried • Wacław Nartowski • Stanisław Chudzik • Tadeusz Głowaty • Jan Słota • Janusz Ważny • Romuald Ostrowski • Kazimierz Ziobro • Stanisław Hajnus • Jerzy Matusz • Jan Kazimierz Gilowski • Janusz Andrzej Dąbrowski • Andrzej Wyczawski
| "Rekordy złotego efektem gry spekulantów" |
|
Silne umocnienie złotego w ostatnich dniach jest efektem gry spekulacyjnej - powiedziała w piątkowym wywiadzie Halina Wasilewska - Trenkner, członkini Rady Polityki Pieniężnej - donosi sobotni "Parkiet".
|
| Milion Polaków zalega ze spłatą kredytów |
|
Ponad milion Polaków zalega ze spłatą 7 mld zł za czynsz, prąd czy rat kredytów! Bankowców te sygnały na razie nie przestraszyły. Wielu z nich chętnie udzieli kredytu na mieszkanie z ratą przekraczającą połowę domowego budżetu klienta - czytamy w dzisiejszym wydaniu "Gazety Wyborczej".
|
| Amerykańska firma wygrała spór z polskim rządem |
|
Amerykanie wygrali spór z polskim rzÄ…dem – dowiedziaÅ‚a siÄ™ "Rzeczpospolita". Polska ma zapÅ‚acić 20 mln dol. odszkodowania, choć inwestor zza oceanu chciaÅ‚ prawie 100 mln dol.
|
| Bessa zatacza szerokie kręgi |
|
41 procent - tyle od rekordu wszech czasów z 6 lipca 2007 roku stracił indeks WIG. W tym czasie o ponad 56 proc. spadł mWIG40, a WIG - Deweloperzy stracił ponad 58 proc. - informuje Gazeta Giełdy "Parkiet".
|
| Polacy szybko wycofujÄ… pieniÄ…dze z funduszy |
|
Giełdowa bessa odstrasza od funduszy inwestycyjnych. Według szacunków "Rzeczpospolitej" w pierwszym półroczu wycofaliśmy z nich o 18,4 mld zł więcej niż wpłaciliśmy - czytamy w gazecie.
|