Kadyny - Google

Kadyny

Z Wikipedii

Skocz do: nawigacji, szukaj

Współrzędne: 54°17'52" N 19°29'17" EGeografia

Kadyny
Województwo warmińsko-mazurskie
Powiat elbląski
Gmina Tolkmicko
Sołtys Jolanta Ostrowska
Położenie 54° 17' 52'' N
19° 29' 17'' E
Ludność (2008)
 • liczba ludności
ok. 600
Strefa numeracyjna
(do 2005)		 55
Kod pocztowy 82-340
Tablice rejestracyjne NEB
Położenie na mapie Polski
Kadyny
Kadyny
Kadyny
Zdjęcie
Kadyny

Kadyny (niem. Kadinen) – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie elbląskim, w gminie Tolkmicko.

W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa elbląskiego.

Spis treści

[edytuj] Położenie

Kadyny położone są nad Zalewem Wiślanym, około 23 km od Elbląga, na obszarze Parku Krajobrazowego Wysoczyzny Elbląskiej i Rezerwatu Kadyński las. Miejscowość znajduje się na trasie Kolei Nadzalewowej (obecnie nieczynnej).

[edytuj] Komunikacja i transport

[edytuj] Transport drogowy

[edytuj] Transport kolejowy

[edytuj] Transport wodny

  • Przystań w Kadynach

Przystań znajduje się na terenie kompleksu rekreacyjnego "Srebrna Riwiera", korzystać z niej mogą jednostki o małym zanurzeniu.

[edytuj] Historia

Na wzniesieniach Wysoczyzny Elbląskiej w czasach średniowiecznych znajdował się gród staropruskiego plemienia Pomezanów, który został podbity przez krzyżaków. W pobliżu ruin grodziska zakon założył wieś Kadyny, gdyż doceniono strategiczne położenie grodu i piękno okolicy.
Pierwsza wzmianka o miejscowości pochodzi z 1255 roku. Kadyny były siedzibą komornictwa, a później okręgu leśnego, który podlegał komturowi elbląskiemu. Znajdował się tu folwark krzyżacki i zameczek myśliwski. Obronny dwór krzyżacki powstał w XIII wieku.
W 1431 roku właścicielem Kadyn w został Jan Bażyński, który dobra te otrzymał w zamian za długi zakonu. W roku 1605 ostatni z Bażyńskich - Ludwik Bażyński z żoną Anną z Białobłockich sprzedali Kadyny miastu Elblągowi. W 1682 roku właścicielem Kadyn został Jan Teodor Schlieben. Po jego śmierci w 1695 roku dobra kadyńskie odziedziczył jego najstarszy syn Ernest Zygmunt Schlieben, który odsprzedał wieś Stanisławowi Działyńskiemu (staroście kiszewskiemu). Kadyny odziedziczył po nim Jan Ignacy Działyński, od którego młodszy syn Jana Teodora Schliebena - wojewoda inflancki Jan Wilhelm Schlieben - odkupił miejscowość. W 1786 roku wieś kupił pruski generał hrabia Wilhelm von Schwerin. Następnie w 1799 roku Kadyny przeszły w posiadanie ówczesnego kanonika kapituły warmińskiej Ignacego Stanisława Matthy. Miejscowość była jeszcze kilkukrotnie sprzedawana (właścicielem była m.in. rodzina Struensee). Od 1817 roku jej właścicielem był kupiec elbląski Daniel Birkner, a od 1827 jego syn Eduard Birkner. W połowie XVIII wieku w miejscu pruskiego grodziska powstał klasztor franciszkanów.
Eduard Birkner zapisał wieś w testamencie cesarzowi Wilhelmowi II Hohenzollernowi, którego własnością stała się 15 grudnia 1898 roku. Cesarz Wilhelm nakazał budowę w Kadynach letniej rezydencji cesarskiej.
Nabycie Kadyn przez cesarza spowodowało wielki rozwój wsi. Nowy właściciel nakazał odbudowę majątku i budowę nowej wsi według projektów architektów berlińskich w tzw. Ordenstil (z niem. styl zakonny). W latach 1902-05 wybudowano szkołę. Z polecenia cesarza w 1905 roku powstała w miejscowości manufaktura ceramiczna, specjalizująca się w produkcji majoliki na potrzeby dworu. Wykonano z niej również ceramiczne ozdoby na Drodze Królewskiej w Gdańsku, a kadyńskie wyroby doceniano w kraju i za granicą. Po I wojnie światowej produkcja została rozszerzona i miała miała charakter komercyjny. Duże pokłady gliny przyczyniły się do powstania cegielni. podejmuje gruntowną odbudowę majątku i budowę nowej wsi według projektów architektów berlińskich w tzw. Ordenstil (styl zakonny). [1][2][3][4]

[edytuj] Etymologia nazwy

Według legendy nazwa miejscowości pochodzi od imienia własnego pruskiej księżniczki Kadyny - domniemanej założycielki Kadyn.[5] Nazwa Kadyny ma swoje potwierdzenie tylko w legendzie, jednak wiadomo, że krzyżacy przejęli ją od Prusów.[6]

[edytuj] Turystyka

[edytuj] Zabytki

W Kadynach znajduje się około dziesięciu zabytków znajdujących się pod opieką konserwatora.[7]

[edytuj] Pomniki przyrody

[edytuj] Atrakcje turystyczne

W Parku znajdziemy miedzy innymi scianę nieczynnego już dziś wyrobiska Iłów Elbląskich, która jest doskonałą ilustracją budowy geologicznej strefy krawędziowej Wysoczyzny Elbląskiej.[8]

Państwowa Stadnina Koni hodująca konie rasy wielkopolskiej i szlachetnej półkrwi.

  • Kompleks plażowy Srebrna Riwiera

[edytuj] Kultura i rozrywka

[edytuj] Imprezy cykliczne

  • Otwarte Mistrzostwa Warmii i Mazur w skokach przez przeszkody (mistrzostwa klasy CSN)[9]

[edytuj] Osoby związane z Kadynami

[edytuj] Bibliografia

Przypisy

  1. ↑ http://www.srebrnydzwon.pl/?a=page&id=kadhistoria
  2. ↑ http://www.kobidz.pl/app/site.php5/getFile/9113
  3. ↑ http://www.zalew.org.pl/rowerowe1.phtml
  4. ↑ http://www.jezioro.com.pl/szlaki/zobacz_szlak.html?id=31
  5. ↑ http://www.tolkmicko.com.pl/index.php?option=com_content&task=view&id=46&Itemid=51
  6. ↑ http://www.srebrnydzwon.pl/?a=page&id=kadhistoria
  7. ↑ http://www.kobidz.pl/app/site.php5/getFile/9113
  8. ↑ http://www.zalew.org.pl/rowerowe1.phtml
  9. ↑ http://www.portel.pl/artykul.php3?i=31048

[edytuj] Zobacz też

[edytuj] Linki zewnętrzne


Gmina Tolkmicko
p • d • e
Gmina Tolkmicko

Siedziba gminy: miasto Tolkmicko

Wsie sołeckie: Brzezina • Chojnowo • Kadyny • Kamionek Wielki • Łęcze • Nowinka • Pagórki • Pogrodzie • Przybyłowo • Suchacz

Miejscowości niesołeckie: Biała Leśniczówka • Bogdaniec • Janówek • Kamienica Elbląska • Kikoty • Nadbrzeże • Ostrogóra • Pęklewo • Połoniny • Przylesie • Rangóry • Święty Kamień • Wodynia • Wysoki Bór

 

Kleszcz najlepszy w Chełmie
Grzegorz Kleszcz (Ekopak Jatne Otwock) i Ewa Mizdal (Unia Hrubieszów) zajęli pierwsze miejsca w międzynarodowym turnieju w podnoszeniu ciężarów - II Gali Mistrzów im. Mariana Zielińskiego, który w piątek odbył się w Chełmie.
ATP w Wiedniu: półfinaliści w komplecie
Rozstawiony z ósemką Francuz Gael Monfils wygrał z Chilijczykiem Fernando Gonzalesem (2.) 6:3, 7:6 (7-2) w ćwierćfinale turnieju tenisowego ATP w Wiedniu (z pulą nagród 674 tys. euro).
ATP w Sztokholmie: Nalbandian w półfinale
Rozstawiony z jedynką reprezentant Argentyny David Nalbandian pokonał Hiszpana Alberta Montanesa (7.) 6:4, 6:1 w ćwierćfinale turnieju tenisistów ATP w Sztokholmie (pula nagród 713 tys. euro).
PE: "Jaga" postraszyła Legię
W spotkaniu 3. kolejki grupy D Pucharu Ekstraklasy Jagiellonia Białystok zremisowała z Legią Warszawa 1:1 (1:0).
Kremlin Cup: Safin lepszy od Dawidienki
Rozstawiony z numerem pierwszym Rosjanin Nikołaj Dawidienko przegrał ze swoim rodakiem Maratem Safinem (7.) 7:6 (7-5), 4:6, 6:4 w ćwierćfinale turnieju tenisistów ATP Kremlin Cup w Moskwie (pula nagród 1,049 mln dolarów).
Linki: Strona gwna