Kantata
Z Wikipedii
Kantata – niesceniczna forma muzyczna, przeznaczona na głos (głosy, chór) z towarzyszeniem instrumentów. W wielu aspektach podobna jest do oratorium, lecz zwykle bywa krótsza i wykorzystuje szerszy wachlarz tekstów.
Kantata klasyczna występuje w dwóch wersjach.
[edytuj] Kantata włoska
to utwór kilkuczęściowy (zwykle 3 części), skomponowany zwykle na głos solowy (najczęściej sopran) z towarzyszeniem klawesynu lub basso continuo (klawesyn,wiolonczela, ew. inne instrumenty nisko brzmiące lub akordowe, np. lutnia, chitarrone etc.) składająca się z arii i recytatywów. Kantaty tego typu komponowali tacy kompozytorzy, jak Antonio Vivaldi, Georg Friedrich Händel, Alessandro Scarlatti, Giacomo Carissimi i inni. Tekst kantaty włoskiej zwykle był świecki. Kantata włoska, rozpowszechniona również w innych krajach Europy (m.in. w Anglii, Austrii), poczynając od XVII wieku rozwijała się w kilku ośrodkach muzycznych we Włoszech (Rzym, Wenecja, Bolonia, Neapol).
[edytuj] Kantata typu niemieckiego
to utwór bardziej rozbudowany, skomponowany na jeden lub kilka głosów wokalnych z towarzyszeniem większej obsady instrumentalnej (również instrumenty dęte, perkusyjne, tradycyjny skład instrumentów smyczkowych; całość wspierana przez rozbudowane basso continuo). W kantatach niemieckich często występował chór, rola którego była wieloraka – mogły być chóry typu oratoryjnego, jak również i pojedyncze chorały, zwykle wieńczące kantaty, symbolizujące śpiew ludu parafialnego. W chorałach tych wykorzystywano tradycyjne dla Niemiec pieśni kościelne w układzie czterogłosowym (popularnie nazywane chorałem protestanckim). Oprócz arii, recytatywów, chórów, w kantatach typu niemieckiego często spotykały się rozbudowane formy instrumentalne, zwykle rozpoczynające kantatę (np. sinfonie).
Tekst kantaty niemieckiej, aczkolwiek poetycki, zwykle opierał się na Piśmie Świętym i stanowił parafrazę wybranych jego fragmentów. Stąd też istniały takie pojęcia jak kantaty specjalnie skomponowane na rok liturgiczny (Jan Sebastian Bach skomponował kilka pełnych cykli kantat na cały rok liturgiczny – kantata była wykonywana w niedziele i w święta). Istniały jednakże również niemieckie kantaty "świeckie", których kilkanaście pozostawił po sobie Bach. Tego typu kantaty komponowane były z okazji bankietów, urodzin władców, powitania słynnych osobistości itd.
Kantaty świeckie i religijne Bacha muzycznie bliskie są ówczesnej operze, co w jakimś stopniu zastępowało Bachowi niemożność (ze względu na rodzaj jego pracy i zakres obowiązków) przejawiania swych sił właśnie w operze. Szczególnie dotyczy to jego świeckich kantat, jak choćby kantata
- "O kawie" (BWV 211 – Schweigt stille, plaudert nicht hej spokój ciszcie się),
- Myśliwska (BWV 208 – Was mir behagt, ist nur die muntre Jagd Lubuję się ja włowach jeno wżdyć ),
- Chłopska (BWV 212 – Mer hahn en neue Oberkeet " Już tu nad nama nowy pan"),
- "Pojedynek Febusa z Panem" (BWV 201 – Geschwinde, ihr wirbelnden Winde czyli dramma per musica "Der Streit zwischen Phoebus und Pan")
i innych.
Oprócz Bacha niemiecki typ kantat tworzyli również Georg Philipp Telemann, Dieterich Buxtehude, Johann Gottlieb Graun i inni.
W późniejszym okresie kantata jako gatunek muzyczny ulegaÅ‚a stopniowej transformacji, zacierajÄ…cej różnicÄ™ miÄ™dzy wÅ‚oskÄ… i niemieckÄ… wersjÄ…. Kantaty nowszego typu komponowali m.in. Giovanni Battista Sammartini, Jiřà AntonÃn Benda, Wolfgang Amadeusz Mozart, Franz Joseph Haydn, Ludwig van Beethoven, StanisÅ‚aw Moniuszko, Arnold Schönberg, Anton Webern, Carl Orff i inni.
| Twoje piersi tego nie lubiÄ…! |
|
Kobiety, które noszą źle dobrane biustonosze, niszczą sobie piersi - alarmują naukowcy.
|
| Odkryto "pogromcę plemników" |
|
Mężczyźni, którzy codziennie spożywają produkty sojowe produkują mniej plemników, niż mężczyźni, którzy nie jedzą ich wcale - informuje pismo "Human Reproduction".
|
| Eksperci o trudnościach w uczeniu się |
|
Niezależną platformę zajmującą się edukowaniem na temat zagadnień związanych z trudnościami w uczeniu się uruchomiono 23 lipca. Internetowy serwis pedagogiczny Reedukacja.pl skierowany jest przede wszystkim do rodziców i nauczycieli. Będzie tu gromadzona wiedza na temat dysgrafii, dysortografii, dyskalkulii i dysleksji. Za pośrednictwem materiałów dydaktycznych przygotowanych przez ekspertów z dziedziny pedagogiki, w tym przedstawicieli polskich uczelni wyższych, serwis pomaga radzić sobie z...
|
| Knol - nowa konkurencja dla Wikipedii |
|
Amerykański gigant informatyczny Google uruchomił serwis Knol, w którym internauci będą mogli publikować swoje artykuły i czerpać zyski z reklam - poinformował "Wall Street Journal".
|
| Mały Tarbosaurus odnaleziony na pustyni Gobi |
|
Japońscy i mongolscy uczeni odkryli kompletny szkielet młodego dinozaura sprzed 70 milionów lat - podało w czwartek japońskie muzeum przyrodnicze.
|