Z Wikipedii

Konrad III Rudy

Konrad III Rudy (ur. ok. 1448, zm. 28 października 1503 w Osiecku koło Garwolina) – książę czerski, liwski, warszawski, nurski, łomżyński, ciechanowski, różański, zakroczymski i wyszogrodzki w latach 1454-1471 razem z braćmi (do 1462 regencja), książę płocki, wiski i płoński, oraz pan Zawkrza w latach 1462-1471, w wyniku podziału od 1471 książę czerski i liwski, w latach 1474-1489 i od 1495 ponownie wyszogrodzki, od 1484 zakroczymski, od 1488 nurski, od 1489 warszawski.

Konrad III był trzecim pod względem starszeństwa synem księcia warszawskiego Bolesława IV (najstarszym który przeżył ojca) i Barbary ruskiej.

10 września 1454 zmarł ojciec księcia Bolesław IV i Konrad III znalazł się wraz z młodszym rodzeństwem pod opieką regencji kierowanej przez biskupa płockiego Pawła Giżyckiego i matkę Barbarę ruską. Za pełnoletniego Konrad III został uznany w 1462 r. i aż do 1471 r. rządził formalnie wspólnie z braćmi jako tzw. bracia niedzielni.

Na początku 1462 r. z sąsiedniego Mazowsza płockiego nadeszła wieść o niespodziewanej bezpotomnej śmierci tamtejszych książąt – Siemowita VI i Władysława II. Konrad III mając nadzieję przejąć całość spadku niezwłocznie przyjął tytuł księcia płockiego. Niestety na spuściznę tą miał ochotę również i Kazimierz Jagiellończyk, który powołując się na prawa suwerena i dysponując większymi możliwościami zajął ziemię bełską, rawską i gostynińską i połączył je z koroną. Tylko ze względu na fakt toczonej wojny trzynastoletniej z zakonem krzyżackim i obawa, że inkorporacja całości spotka się z niezadowoleniem opinii publicznej jako zbyt agresywna, skłoniły króla tymczasowo do zaakceptowania panowania Konrada III w ziemi płockiej, płońskiej i Zawkrzu (o tym, że ziemie te w ogóle przeszły w ręce Konrada III zawdzięczał tylko energicznej postawie ciotki ostatnich książąt mazowieckich z linii płockiej – Katarzynie Siemowitównie).

Zajęcie ziemi płockiej nie oznaczało jednak końca zmagań o zachowanie jej w rękach Piastów mazowieckich. W listopadzie 1462 książę został zobowiązany do stawienie się w Piotrkowie, gdzie miał stanąć przed sądem królewskim kierowany przez wojewodę kaliskiego Stanisława Ostroroga. Werdykt sądu można było przewidzieć z góry i 25 listopada 1462 książę oburzony opuścił miejsce obrad, na których uznano fakt inkorporacji Rawy, Gostynina i Bełza, oraz polecono dokonać tego samego z pozostałą częścią spuścizny po Siemowicie VI i Władysławie II. Z nieznanych przyczyn, mimo potwierdzenia wyroku w latach następnych, Kazimierz Jagiellończyk nie wykorzystał wtedy przysługujących mu praw i Płock pozostał jeszcze na jakiś czas przy Piastach (w 1476 r. odpadła tylko po śmierci Anny wdowy po Władysławie I jej oprawa wdowia – ziemia sochaczewska).

Nie chcąc ryzykować ostatecznej utraty łaski królewskiej Konrad III wsparł wojska koronne w wojnie z zakonem oblegając np. w 1464 r. Działdowo.

3 kwietnia 1471, w związku z osiągnięciem przez braci Konrada III – Kazimierza III, Janusza II i Bolesława V pełnoletności, zdecydowano się na podział jednolitego Mazowsza na dzielnice. Konrad III jako najstarszy miał pierwszeństwo wyboru i zdecydował się ziemię czerską i liwską. Nie był to ostateczny podział, gdyż w 1474 r. Konradowi udało się uzyskać od Kazimierza ziemię wyszogrodzką, a dziesięć lat później od Bolesława V ziemię zakroczymską.

27 kwietnia 1488 zmarł książę warszawski i nurski Bolesław V. Zgodnie ze wcześniejszymi umowami jego władztwo miał objąć Konrad III. Z nieznanych przyczyn mieszczanie warszawscy wypowiedzieli jednak księciu posłuszeństwo i przywołali do miasta Janusza II. Dopiero układ zawarty w następnym roku, w którym Konrad III wymienił z Januszem ziemię wyszogrodzką na warszawską, pozwolił temu pierwszemu przejąć całość spadku po Bolesławie V.

Ciągłe zagrożenie dla Mazowsza ze strony Jagiellonów książę próbował ograniczyć przez kontakty z państwami wrogimi Polsce – z Krzyżakami, a nawet Moskwą. Jednak bezskutecznie, gdyż kiedy 16 lutego 1495 zmarł Janusz II i o jego dzierżawy upomniał się król Polski Jan Olbracht, Konrad III pozostał sam.

Niemniej książę początkowo nie rezygnował i wyprzedzając wojska koronne obsadził błyskawicznie zamek w Płocku. Jan Olbracht w przeciwieństwie do ojca nie chciał jednak odpuścić i kiedy w sierpniu 1495 wojska polskie przybyły do Płocka, Konrad III zdając sobie sprawę z niemożności stawienia oporu, zrezygnował z walki. Zwycięskiemu królowi inkorporacja ziemi płockiej jednak nie wystarczyła i polecił w lutym 1495 stawić się księciu do Piotrkowa, gdzie został dodatkowo upokorzony odebraniem mu jako dziedzicznych posiadłości większości obszaru Mazowsza. Tylko w ziemi czerskiej Piastowie mieli panować dziedzicznie, reszta dzielnicy miała po śmierci Konrada zostać inkorporowana do korony.

W Piotrkowie ograniczono również możliwości Konrada realizacji polityki wewnętrznej, gdyż odtąd każdy szlachcic prowincji mógł w razie konfliktu z księciem odwołać się do decyzji króla. Decyzja ta w 1501 r. omal nie pozbawiła Konrada III władzy, kiedy to senat w królestwie wydał wyrok upoważniający odebranie mu ziem dzierżonych w dożywotnio za krzywdy wyrządzone przez księcia niejakiemu Radzymińskiemu. Tylko śmierć Jana Olbrachta i wywołany tym chaos spowodowały, że pomysł ten nie został zrealizowany.

Konrad III był od 1496 lub 1497 r. żonaty z Anną Radziwiłłówną, córką wojewody wileńskiego Mikołaja Radziwiłłowicza (choć Konrad III był wcześniej związany z Magdaleną z Krakowa, była to jednak kobieta niskiego stanu i ewentualne potomstwu nie miało by praw do Mazowsza), z którego doczekał się czworga dzieci: dwóch córek (Zofia – żona najpierw magnata węgierskiego Stefana Batorego, następnie Ludwika Pekryego, i Anna żona Stanisława Odrowąża wojewody podolskiego) oraz dwóch synów (Stanisław i Janusz III).

Konrad III Rudy zmarł 28 października 1503 w Osiecku i został pochowany w kolegiacie św. Jana w Warszawie.

Od Konrada III Rudy pochodzenie aktualne Domu Krolestwa Polskiego i Wielkiego Ksiestwa Litewskiego polaczone z Dynastia Jagiellon slubem 1720r Jozefa Potockiego i Teofili Terecy Cetner ,pochodzenie bezposrednio od Krola Kazimierza IV Jagiellonczyka i Krola Kazimierza lll Wielskiego . ( Zob.Dynastia Jagiellonow, pochodzenie od Anny Jagiellon,[zony Boguslawa X Ks. Pomorskiego] i corki Kr. Kazimierza IV Jagiellonczyka).

Genealogia:

Konrad III Rudy, (syn Boleslawa IV, Ks. Warszawaskiego), °1448/50r +28.101503r, upelnoletniony 14.04.1462r, Ks.czerki ,warszawski ,zakroczymski, nurski, plocki, wiski, wyszogrodzki, ciechanowski, l omzynski. X 1496/97r Anna ,Ks. Radziwill h. Taby odmienne ,°1476r +14/15.03.1522r (ciocia Barbara Radziwill zona Zygmunta II Augusta, W. Ks.Litewski 1522r ,Kr. Polski 1529r-1572r)

Anna, (corka Konrada lll Rudy ) ,°1498/1500r +26.01.1557r ,Ks. Mazowiecka.( przeczuwala ze Kr. Bona Sforza chciala zeby Jej syn Zygmunt II August Ja poslubil; zrzekla sie Ks.Mazowieckiego ktore zostalo przylaczone do Korony) X luty 1536r Stanislaw Odrowaz ze Sprowy h. Odrowaz °1509r +1545r, Kasztelan lwowski 1533r, Starosta lwowski 1534r, Wojewoda podolski 1535r, ruski 1542/43r ,Starosta samborski, Pretendent do Korony Polskiej.

Zofia, (corka Anny Ks. Mazowieckiej), °ok. 1540r + 09.07.1580r, X przed 1575r Jan Kostka z Sztemberg h. Dabrowa °ok.1529r +31.05.1581r, Sekretarz Krolewski 1554r, Podskarbi ziem pruskich i Ekonom malborski 1555r, Kasztelan gdanski 1556r, Wojewoda sandomierski 1574r, Starosta malborski, plocki, tczewski, glubski, lipinski, Pretendent do Korony Polskiej 1575r.

Anna, (corka Zofia Odrowaz ), °1575r +1635r X 1592r Aleksander Ks.Ostrogski h. wlasny °1571r +1603r, Wojewoda wolynski 1593r.

Zofia, (corka Anny Kostka),°1595r +1622r,(ciotka od Michala I Korybuta Wisniowieckiego, Kr.Polski i W. Ks. Litewski 1669r-1673r) X 1613r Stanislaw Ks. Lubomirski h. Szreniawa °1583r +16.06.1649r, Krajczy Koronny 1620r,Wojewoda ruski 1628r, Wojewoda i Starosta krakowski 1638r, Starosta spiski, sandomierski, sandecki.

Jerzy Sebastian, (syn Zofi Ks. Ostrogskiej), °1616r +31.01.1667r, Starosta krakowski 1647r, Marszalek Nadworny Koronny1650r,Marszalek Wielki Koronny 1650r; Hetman Polny Koronny 1658r, Starosta sandecki i spiski. X 1641r Konstancja Legeza z Bobrku h. Polkozic +1648r.

Krystyna ,(corka Jerzego Sebastiana Ks. Lubomirskiego), °1699r ( siostra Ks. Hieronima Augustyna Lubomirskiego +1702r i ciotka Ks. Stanislawa Lubomirskiego +1793r, obie Pretendentki do Korony Polskiej) X 1661r Feliks Kazimierz Potocki h. Pilawa srebrna +1702r Podstoli Koronny1663r, Wojewoda sieradzki 1669r, kijowski 1682, krakowski 1683r, Hetman Wielki Koronny 1702r, Starosta belski, krasnotawski, hrubieszowski, ropczycki, sokalski, tlumacki, nizynski.

Jozef, (syn Krystyny Ks. Lubomirskiej ), +1723r, Straznik Wielki Koronny 1720r,Starosta belski i ropczycki. X przed 1720r Teofila Teresa Cetner h. Przerowa +1741r (kuzynka Jana III Sobieskiego, Kr. Polski , W.Ks.Litewski 1674r-1696, pochodzaca od Kazmierza III Wielki, Kr. Polski 1333r-1370r i od Kazimierza IV Jagiellonczyka W. Ks. Litewski 1440r, Kr.Polski 1446r-1492r.

Franciszek Salezy (syn Jozefa Potockiego)°1720r +22.10.1772r,Krajczy Koronny 1736r Pisarz Polny Koronny, Wojewoda wolynski 1755r, kijowski 1756-71r, Starosta belski, hrubieszowski, ropczycki, sokalski, jablonowski, opalinski, odznaczony orderem Orla Bialego 03.08.1750r w Warszawie. X 1742r Anna Elzbieta Potocka h. pilawa srebrna + 07.01.1772r. (krewna Stanislawa I Leszczynskiego, Kr. Polski i W.Ks. Litewski 1704r-1709r i1733r-1735r).

Stanislaw III Feliks, ( syn Franciszka Saleziego Potockiego) , °1753r Krystynpol +14.03.1805r Tulczyn (zostal pochowany 26.06.1832r w Kosciele Dominikanow w Tulczynie), Chorazy Wielki Koronny 1774-80r, Wojewoda ruski 1782-91r, General Lejtnant Wielki Koronny 1784r, General Artylerii Koronnej 1789-92r, Starosta bielski, hrubieszowski, sokalski, hajsynski, zwinogrodzki, odznaczony Orderem Orla Bialego sierpien 1775r."de Jure" Krol Polski , Wielki Ks. Litewski 1795r = Przy abdykacji krola Stanislawa II Augusta 1795r, Stanislaw Feliks jest uvazany:<.....najbardziej zblizony dynasta hipotetyczny i dziedzicziczny do Dynasti Piast z ktorej pochodzil ze wszystkich linii:Slask, Wielkopolska,Mazowsze i Dynastia Jagiellon....> patrzac na zasady wedlug ktorych:<.....kobieta moze byc nastepca korony i moze ja przekazac.....> W Stanislawe III widziano powrot Monarchi Tradycyonej i Dziedzicznej symbol prawowity z Uni Polski i Litwa respektujac niezaleznosc instytucji tych dwoch narodow panujacych.(Zygmunt Wojciechowski : Panstwo Polskie w Sredniowieczu, Historia Instytucji.Paryz 1947), X 01.12.1774r Dukla Jozefa Amalia hr. Mniszech h. Wlasny ° 29.08.1752r + Pazdziernik 1798r Sw. Peterburg, Rosja.( krewna Stanislawa I Leszczynskiego Kr. Polski, W. Ks. Litewski 1704r-1709r i 1733r-1735r.

Nastepcy Stanislawa III :

Feliks I Jerzy,(syn Stanislawa III)°1776r +..pazdziernik 1809r, "de jure" Kr. Polski, W.Ks. Litewski 1805r.

Ludwika I Zofia ,(corka Stanislawa III),° 07.11.1779r Dukla + 09.09.1850r Wojtkuszki " de jure" Kr. Polska ,W.Ks. litewska 1809r. X 11.02.1793r Grodno, Jozef Dominik Korwin Kossakowski h. Slepowron ° 16.04.1771r Wojtkuszki + 02.11.1840r. Warszawa. Lowczy W.Ksiestwa Litewskiego, Pulkownik Strzelcow Konnych pod Napoleon I,itd... Pan Wojtkuszkach, Szylach, Montry miszkach, itd... III Lennik Lachowicki, I Komandoryi Maltanskiej na Wojtkuszkach. (Krewny Michala I Korybuta Wisniowieckiego, Kr. Polski , W.Ks. Litewski 1669r- 1673r).

Pelagia I, (corka Ludwika I i siostra Adela °1801r ,zona Eugeniusza Poniatowskiego h. ciolek), °15.11.1798r + 29.08.1881r Ligneuville, Belgia. " de jure" Kr. Polska , W. Ks. Litewski 1850r. X 1833r Aleksander Bower Saint Clair Esquire of Methie and Kinkaldrum °1800r Kinkaldrum, Szkocja + 1880r Aachen, Niemcy.

Stanislaw IV ,(syn starszy Pelagi I) ,° 1835r Wierprze + 25.01.1887r Ligneuville ,Belgia " de jure" Kr. Polski , W. Ks.Litewski 1881r.

Aleksander II Edmund, (syn Aleksandra °1836r + 1880r [ X 1870r Franciszka von Klingaert] ktory byl synem Pelagi I) °1876r + 1966r kolo Londynu ,Wielka Bretania ) ,"de jure" Kr. Polski , W. Ks. Litewski 1887r.

Jadwiga II, (corka Zbigniewa Teodora Woycickiego h. Rawicz ° 01.07.1908r Lomazy + 26.06.1986r Gorzow Wielkopolski [ X 12.10.1941r Krasniosielc Irena Witte, h. Witte ° 05.04.1911r Mlawa + 03.01.2000r Szczecin] ktory byl synem Antoniny Aleksandry ° 02.06.1880r Teplitz Autria + 01.09.1956r Gorzow Wielkopolski [ X 1905r Wojtkuszki Jan wincenty Tomasz Woycicki ° 07.03.1974r Kielce + 16.04.1942r Krasniosielc] ktora byla siostra Aleksandra II Edmunda) -° 13.11.1945r Starachowice, "de jure" Kr. Polska , W.Ks. litewska 1966r, W. Mistrz. Ordu Krolewskiego Orla Bialego (zalozony w 1325r przez swojego przodka Kr. Wladyslaw Lokietka ) ,Ordu Krolewskiego Sw. Stanislawa ( zalozny w 1765r przez Kr. Stanislawa II Augusta ) X 30.06.1973r Neuilly-sur-Seine Francja Jacques Guy Lord de La Ragotiere, 4 Duc d' Escoublant ,° 11.01.1937r Nantes Francja.

Dzieci :

1.syn: Mateusz Stanislaw,Ks. Mazowiecki, ° 01.12.1973r Paryz Francja

2.syn: Julian Kazimierz, Ks. Slaski ,° 04.06.1975r Paryz Francja . X 08.07.2006r Szczecinek, Dorota Katarzyna Bartos ° 18.10.1976r Szczecinek.

Dziecko:

1.corka: Emilia Dorota,Ks. Legnica, ° 0611.2006r Szczecinek.

3. corka: Jadwiga, Ks. Pomorska, ° 22.07.1977r Wersal, Francja.

4.syn:Karol Wladyslaw, Ks.Sandomierski, ° 06.04.1980r Wersal , Francja.

5.syn:Mikolaj Boleslaw ,Ks Poznanski ,°24.04.1984r Wersal, Francja.

6.syn:Bartlomiej Mieszko, Ks. Gnieznienski, °17.02.1989 Wersal, Francja.

Email: jadwiga2sekretarjat@tlen.pl

Wskazowski Bibliograficny:

Wlodzimierz Dworzaczek, Genealogia Warszawa 1951

Encyclopedia "Quid" Paryz 1982

Cercle d' Etude des Dynasties Royales Europeennes ,nr 35 wrzesien 1988

Zygmunt Woyciechowski, Panstwo Polskie w Sredniowieczu, Historia Instytucji, Paryz 1947

[edytuj] Linki zewnętrzne

• Obietnica księcia Konrada III Rudego dotycząca złożenia hołdu lennego Janowi Olbrachtowi z dnia 20 IV 1496 roku

Poprzednik Bolesław IV

Książę warszawski 1454-1471 do 1462 regencja, razem z braćmi

Następca Bolesław V

Poprzednik Bolesław IV

Książę ciechanowski 1454-1471 do 1462 regencja, razem z braćmi

Następca Janusz II

Poprzednik Bolesław IV

Książę czerski 1454-1503 do 1462 regencja, od 1471 samodzielnie

Następca Anna Radziwiłłówna regentka

Poprzednik Siemowit VI Władysław II

Książę płocki 1462-1471 razem z braćmi

Następca Kazimierz III

Poprzednik Siemowit VI Władysław II

Książę wiski 1462-1471 razem z braćmi

Następca Kazimierz III

Poprzednik Bolesław V

Książę warszawski 1489-1503

Następca Anna Radziwiłłówna regentka

Poprzednik zjednoczenie Mazowsza

książę mazowiecki 1489-1503

Następca Stanisław Janusz III