Krzyżne
Z Wikipedii
Krzyżne (2112 m n.p.m.) – przełęcz pomiędzy Doliną Pańszczycy a Doliną Roztoki, jeden ze skrajnych punktów szlaku Orlej Perci.
Boczna grań Tatr odchodząca od Świnicy dochodzi do przełęczy odcinkiem Buczynowych Turni i nieco powyżej przełęczy w kierunku wschodnim w nienazwanym zworniku rozgałęzia się na:
- grań Wołoszyna
- grań Koszystej
Najbliżej przełęczy znajdują się Kopa nad Krzyżnem (kończąca odcinek Buczynowych Turni) i Mały Wołoszyn.
Poniżej Krzyżnego znajdują się: Dolina Roztoki, Dolina Pańszczycy, i Dolina Waksmundzka, która wraz z obejmującymi ją graniami Koszystej i Wołoszyna znajdują się w ścisłym rezerwacie przyrody).
Tworząca trawiastą rówień o powierzchni 1,2 ha przełęcz powstała na przecięciu dwóch dużych stref uskokowych. Należy do najbardziej znanych punktów widokowych. Roztacza się z niej rozległy widok na całe Tatry Wysokie i Bielskie. Od około 1865 do 1915 coraz częściej odwiedzana przez turystów. Po wybudowaniu przez Towarzystwo Tatrzańskie naprzód w Dolinie Waksmundzkiej (ok. 1875), później na trawiastej równi poniżej siodła przełęczy (ok. 1880) kamiennej chatki, popularne stały się wycieczki połączone z oglądaniem wschodu słońca z przełęczy i panoramy Tatr z pobliskiego Wołoszyna. Chatka (nazwana imieniem Maksymiliana Nowickiego) była użytkowana do ok. 1915. Obecnie na równi widoczne są jeszcze fragmenty jej murów.
Wejście na przełęcz było znane od dawna. Pierwsze odnotowane wejścia turystyczne: Ludwik Zejszner z grupą turystów 1838, zimą Karol Potkański z przewodnikami 1894. W 1900 spędził na niej noc "dzwoniąc zębami" z zimna ks. Walenty Gadowski. Dawniej wycieczki na przełęcz prowadziły przez Dolinę Waksmundzką, później także przez Dolinę Pańszczyca.
[edytuj] Szlaki turystyczne
– czerwony (Orla Perć) przebiegający granią główną z Zawratu.
- Czas przejścia z Zawratu na Krzyżne: 6:40 h
- Czas przejścia z Krzyżnego na Kozi Wierch (część Zawrat – Kozi Wierch jest jednokierunkowa!): 3:35 h
– żółty od "Murowańca" przez Las Gąsienicowy, skrajem zakończenia grani Żółtej Turni, Doliną Pańszczyca i północnymi zboczami Buczynowych Turni, przez Krzyżne i dalej południowymi zboczami Buczynowych Turni i Buczynową Dolinką do rozdroża w Dolinie Pięciu Stawów.
- Czas przejścia od Murowańca na Krzyżne: 2:45 h, ↓ 2:05 h
- Czas przejścia z Krzyżnego nad Wielki Staw: 1:20 h, ↑ 1:50 h
[edytuj] Bibliografia
- Zofia Radwańska-Paryska, Witold Henryk Paryski: Wielka Encyklopedia Tatrzańska. Wyd. Górskie, 2004. ISBN 83-7104-009-1.
- Józef Nyka: Tatry polskie. Przewodnik. Wyd. XIII. Latchorzew: Wyd. Trawers, 2003. ISBN 83-915859-1-3.
- Tatry. Zakopane i okolice. Mapa w skali 1:27 000. Warszawa: ExpressMap Polska, 2005. ISBN 83-88112-35-X.
Zawrat • Mały Kozi Wierch • Zmarzła Przełączka Wyżnia • Zmarzłe Czuby • Zmarzła Przełęcz • Zamarła Turnia • Kozia Przełęcz • Kozie Czuby • Kozia Przełęcz Wyżnia • Kozi Wierch • Buczynowa Strażnica • Przełączka nad Buczynową Dolinką • Czarne Ściany • Granaty • Granacka Przełęcz • Wielka Orla Turniczka • Orla Baszta • Pościel Jasińskiego • Buczynowe Czuby • Przełęcz Nowickiego • Wielka Buczynowa Turnia • Buczynowa Przełęcz • Mała Buczynowa Turnia • Mała Buczynowa Przełączka • Ptak • Przełączka pod Ptakiem • Kopa nad Krzyżnem • Krzyżne
| Chińczycy wiedzą jak zneutralizować niewidzialność |
|
Choć osiągnięcie prawdziwej niewidzialności wciąż jest w fazie wstępnych badań, chińscy naukowcy już wymyślili sposób na miejscowe zneutralizowanie takiej "czapki niewidki" - informuje pismo "Optics Express".
|
| Jak możemy opóźniać proces starzenia się |
|
Starzenie się jest procesem nieuchronnym, niezwykle skomplikowanym i zależnym od wielu czynników. Ludzie mogą jednak wpływać na jego tempo, np. poprzez zdrową dietę i niepalenie - mówiono w Warszawie na I Zjeździe Towarzystwa Medycyny Prewencyjnej i Przeciwstarzeniowej.
|
| Naukowcy chcą, by Polska stała się krajem powrotów |
|
- Nasza pozycja międzynarodowa będzie zależała od tego, jaki potencjał, także potencjał intelektualny, Polska zbuduje - ocenił premier Donald Tusk otwierając w Krakowie II Kongres Polskich Towarzystw Naukowych na Obczyźnie.
|
| Fragmenty gekona sprzed 100 mln lat w bursztynie |
|
Fragmenty gekona sprzed 100 mln lat zamknięte w bursztynie odkryli naukowcy ze Stanów Zjednoczonych i Wielkiej Brytanii. O swoim odkryciu informują na łamach naukowego pisma "Zootaxa".
|
| Największy eksperyment w historii nauki |
|
Za kilka dni, 10 września, rusza największy eksperyment w historii nauki. W Alpach, pod granicą szwajcarsko-francuską schowano tunel o obwodzie 27 kilometrów. Nazwano go Wielkim Zderzaczem Hadronów i naukowcy wierzą, że eksperymenty tam przeprowadzone dadzą odpowiedź na najbardziej fundamentalne pytania o wszechświat. Obszerny opis eksperymentu znajdziemy w "Magazynie "Dziennika".
|