Z Wikipedii

Krzysztof Penderecki
Krzysztof Penderecki
Data i miejsce urodzenia	23 listopada 1933 Dębica
Gatunek	muzyka klasyczna
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
Kolekcja cytatów w Wikicytatach

Krzysztof Penderecki (ur. 23 listopada 1933 w Dębicy) - współczesny polski kompozytor, dyrygent i pedagog muzyczny, przedstawiciel tzw. polskiej szkoły kompozytorskiej w latach sześćdziesiątych. Prywatnie mąż Elżbiety Pendereckiej.

Wychował się w rodzinie o ormiańskich korzeniach. Początkowo uczył się grać na skrzypcach i pobierał lekcje kompozycji u Franciszka Skołyszewskiego. Następnie w latach 1955 - 1958 studiował kompozycję w Państwowej Wyższej Szkole Muzycznej (obecnie Akademia Muzyczna) w Krakowie w klasie Artura Malawskiego. Międzynarodowy rozgłos przyniosły mu utwory o bardzo oryginalnej kolorystyce dźwiękowej, często wykorzystujące niekonwencjonalne techniki artykulacji (np. stukanie w deko instrumentów smyczkowych). Taka technika kompozytorska otrzymała miano sonoryzmu, a reprezentują ją m.in. utwory takie jak Ofiarom Hiroszimy — tren, Polymorphia, De natura sonoris. W tym stylu skomponowana jest również Pasja wg św. Łukasza.

U progu lat 70. XX w. kompozytor porzucił technikę sonorystyczną, coraz częściej komponował tonalnie, orkiestrując w stylu niemieckiej muzyki symfonicznej z końca XIX stulecia (Symfonia wigilijna). Zarzucano mu więc, że "zdradził awangardę", ale ten styl znalazł aprobatę szerokiej publiczności. W Polsce specjalne zainteresowanie budziły w latach osiemdziesiątych utwory nawiązujące do wydarzeń politycznych, z których powstało ’Polskie Requiem’.

W 2005 roku kompozytor został odznaczony przez Prezydenta RP Orderem Orła Białego.

Melancholijny charakter wielu epizodów w utworach z ostatnich lat wynika z faktu, iż ulubionym interwałem kompozytora jest seksta mała.

Fragmenty dzieł Krzysztofa Pendereckiego wykorzystał Andrzej Wajda w filmie "Katyń".

Spis treści 1 Dzieła 1.1 Utwory sceniczne 1.1.1 Opery 1.2 Muzyka instrumentalna 1.2.1 utwory na orkiestrę 1.2.2 utwory na orkiestrę smyczkową 1.2.3 utwory na orkiestrę dętą 1.2.4 utwory na zespół jazzowy 1.2.5 utwory na instrumenty solowe i orkiestrę 1.2.6 muzyka kameralna 1.2.7 muzyka filmowa 1.2.8 Kompozycje na taśmę 1.3 Muzyka wokalna 1.3.1 muzyka na chór a cappella 1.3.2 śpiew z akompaniamentem zespołu instrumentalnego lub orkiestry 1.3.3 utwory na chór i orkiestrę 1.3.4 głosy solowe, chór i zespół instrumentalny bądź orkiestra 2 Linki 3 Zobacz też

[edytuj] Dzieła

[edytuj] Utwory sceniczne

[edytuj] Opery

• 1968-1969: Diabły z Loudun (The Devils of Loudun) - Opera w trzech aktach (Libretto kompozytora na podstawie "The Devils of Loudun" (Aldousa Huxleya), w opracowaniu Johna Whitinga,);
• 1976-1978: Paradise Lost (Raj utracony) - Sacra Rappresentazione w dwóch aktach (na podstawie poematu Johna Miltona);
• 1984-1986: Czarna maska - Opera w jednym akcie (Tekst Harry'ego Kupfera i Krzysztofa Pendereckiego, na podstawie dramatu Gerharta Hauptmanna);
• 1990-1991: Ubu Rex - Opera buffa w dwóch aktach (Libretto: Jerzy Jarocki, na podstawie dramatu "Ubu Roi" Alfreda Jarry'ego)

[edytuj] Muzyka instrumentalna

[edytuj] utwory na orkiestrę

• 1959-1960: Anaklasis na 42 instrumenty smyczkowe i perkusję;
• 1961-1962: Fluorescencje na orkiestrę;
• 1966: De natura sonoris No. 1 na orkiestrę;
• 1971: Prélude na instrumenty dęte blaszane, perkusję i kontrabasy;
• 1971: De natura sonoris No. 2 na orkiestrę;
• 1972-1973: I Symfonia na orkiestrę;
• 1974: "Przebudzenie Jakuba" na orkiestrę;
• 1979: Adagietto z "Raju utraconego" na orkiestrę;
• 1979-1980: II Symfonia (Wigilijna') na orkiestrę;
• 1988-1995: III Symfonia na orkiestrę;
• 1989: Adagio - IV Symfonia na wielką orkiestrę;
• 1991-1992: V Symfonia na orkiestrę;
• 2003: Fanfarria Real na orkiestrę;
• 2005: Chaconne – in memoria Giovanni Paolo II z „Polskiego Requiem” na orkiestrę kameralną;

[edytuj] utwory na orkiestrę smyczkową

• 1959: Emanacje na dwie orkiestry smyczkowe;
• 1960-1961: Ofiarom Hiroszimy — tren - na 52 instrumenty smyczkowe;
• 1961: Polymorphia na 48 instrumentów smyczkowych;
• 1962: Kanon na orkiestrę smyczkową;
• 1973: Intermezzo na 24 instrumenty smyczkowe;
• 1992: Sinfonietta per archi;
• 1996-1997: Serenade na orkiestrę smyczkową: Passacaglia (1996), Larghetto (1997);

[edytuj] utwory na orkiestrę dętą

• 1967: Pittsburgh Ouverture na orkiestrę dętą;
• 1994: Entrata na 4 rogi, 3 trąbki, 3 puzony, tubę i kotły;
• 1998: Luzerner Fanfare na 8 trąbek i perkusję.

[edytuj] utwory na zespół jazzowy

• 1971: Actions na zespół jazzowy.

[edytuj] utwory na instrumenty solowe i orkiestrę

• 1961: Fonogrammi na Flet i orkiestrę kameralną;
• 1964: Capriccio per oboe e 11 archi;
• 1964: Sonata per violoncello ed orchestra;
• 1966-1967: Concerto per violoncello ed orchestra (przejrzane 1971/1972);
• 1967: Capriccio per violino ed orchestra;
• 1971: Partita na koncertujący klawesyn, gitarę elektryczną, basową, harfę, Kontrabas i orkiestrę (przejrzane 1991)
• 1976-1977: Concerto per violino ed orchestra (przejrzane1988)
• 1982: Concerto per violoncello ed orchestra no. 2;
• 1983: Concerto per viola (violoncello/clarinetto) ed orchestra;
• 1992: Concerto per flauto (clarinetto) ed orchestra da camera;
• 1992-1995: Metamorfozy Concerto per violino ed orchestra n. 2;
• 1994: Sinfonietta No. 2 per clarinetto ed archi;
• 2000: Muzyka na flet prosty, marimbę i smyczki;
• 2000-1901: Concerto Grosso per tre violoncelli ed orchestra;
• 2001-2002: Concerto per pianoforte ed orchestra, «Resurection»;
• 2002-2003: Adagio na wiolonczelę i orkiestrę;
• 2004: Concerto grosso no. 2 per 5 clarinetti ed orchestra;

[edytuj] muzyka kameralna

• 1953: Sonata na skrzypce i fortepian;
• 1956: 3 miniature per clarinetto e pianoforte;
• 1959: Miniatura per violino e pianoforte;
• 1960: Quartetto per archi No. 1 (I Kwartet smyczowy);
• 1968: Capriccio per Siegfried Palm;
• 1968: Quartetto per archi No. 2 (II Kwartet smyczowy);
• 1980: Capriccio für Tuba solo;
• 1984: Cadenza per viola sola;
• 1985-1986: Per Slava;
• 1987: Prélude na klarnet solo in B;
• 1988: Der unterbrochene Gedanke na kwartet smyczkowy;
• 1990-1991: Trio smyczkowe;
• 1993: Quartett na klarnet, skrzypce, altówkę i wiolonczelę;
• 1994: Divertimento per violoncello solo;
• 1999: Sonata per violino e pianoforte No. 2;
• 2000: Sekstet na skrzypce, altówkę, wiolonczelę, klarnet, waltornię i fortepian;
• 2004: Tempo di Valse na wiolonczelę solo;kameralną;

[edytuj] muzyka filmowa

• 1964: Rękopis znaleziony w Saragossie w reżyserii Wojciecha Hasa
• 1980: Lśnienie w reżyserii Stanleya Kubricka
• 2007: Katyń w rezyserii Andrzeja Wajdy

[edytuj] Kompozycje na taśmę

• 1961: Psalmus na taśmę;
• 1972: Ekecheiria - Muzyka na taśmę z okazji igrzysk XX olimpiady.

[edytuj] Muzyka wokalna

[edytuj] muzyka na chór a cappella

• 1962: Stabat Mater z Pasji Łukaszowej na trzy chóry mieszane (SATB) a cappella;
• 1965: Miserere z Pasji Łukaszowej na chór chłopięcy ad lib. i trzy chóry mieszane (ATB) a cappella;
• 1965: In Pulverem Mortis z Pasji Łukaszowej na trzy chóry mieszane (SATB) a cappella;
• 1972: Ecloga VIII (Vergili "Bucolica") na 6 głosów (AATBBB) a cappella;
• 1981: Agnus Dei z Polskiego Requiem na chór mieszany (SSAATTBB) a cappella;
• 1986: Ize cheruvimi - na chór mieszany a cappella (SSAATTBB) a cappella do tekstu staro-cerkiewno-słowiańskiego;
• 1987: Veni creator (Hrabanus Maurus) na chór mieszany (SSAATTBB) a cappella;
• 1992: Benedicamus Domino (Organum i Psalm 117) na pięciogłosowy chór męski (TTTBB) a cappella;
• 1993: Benedictus na chór mieszany (SATB) a cappella;

[edytuj] śpiew z akompaniamentem zespołu instrumentalnego lub orkiestry

• 1959: Strofy na sopran, recytatora i 10 instrumentów do tekstów Menandra, Sofoklesa, i in.ja, ty i my

[edytuj] utwory na chór i orkiestrę

• 1958: Psalmy Dawida na chór mieszany (SATB) i instrumenty strunowe - (Psalm XXVIII, Psalm XXX, Psalm XLIII und Psalm CXLIII);
• 1959-1961: Wymiary czasu i ciszy na czterdziestogłosowy chór mieszany, perkusję i smyczki;
• 1964: Cantata in honorem Almae Matris Universitatis Iagellonicae sescentos abhinc annos fundatae na dwa chóry mieszane i orkiestrę;
• 1970-1973: Canticum Canticorum Salomonis na szesnastogłosowy chór mieszany, orkiestrę kameralną i parę taneczną (ad lib.);
• 1997: 'Slawa swjatamu dlinnju knazju moskowskamu (Hymn do św. Daniela) na chór mieszany i orkiestrę;
• 1997: Hymn do św. Adalberta na chór mieszany i orkiestrę.

[edytuj] głosy solowe, chór i zespół instrumentalny bądź orkiestra

• 1965-1966: Passio Et Mors Domini Nostri Jesu Christi Secundum Lucam na sopran, bariton, bas, recytatora, chór chłopięcy, trzy chóry (SATB) i orkiestrę;
• 1967: Dies Irae - Oratorium ob memoriam in perniciei castris in Oświęcim necatorum inexstinguibilem reddendam na sopran, tenor, bas, chórmieszany (SATB) i orkiestrę: I. Lamentatio, II. Apocalypsis III. Apotheosis (Oratorium);
• 1970: Kosmogonia na solistów (sopran, tenor, bas), chór mieszany i orkiestrę;
• 1969-1970: Utrenja I (Jutrznia — złożenie do grobu) na solistów (sopran, alt, tenor, bas, basso profondo), dwa chóry mieszane i orkiestrę;
• 1970-1971: Utrenja II (Zmartwychwstanie) na solistów (sopran, alt, tenor, bas, basso profondo), dwa chóry mieszane i orkiestrę;
• 1973-1974: Magnificat na bas solo, zespół wokalny, dwa chóry mieszane, głosy chłopięce i orkiestrę: I. Magnificat, II. Fuga, III. Et misericordia eius..., IV. fecit potentiam, V. passacaglia, IV. sicut locutus est, VII. gloria;
• 1979-1980: Te Deum na cztery głosy solowe (sopran, mezzosopran, tenor, bas), dwa chóry mieszane i orkiestrę;
• 1980-1984: Polskie Requiem na czterech solistów (SATB), chór mieszany i orkiestrę;
• 1995: Agnus Dei na cztery głosy solowe, chór mieszany i orkiestrę;
• 1996: Siedem bram Jerozolimy na pięć głosów solowych (SSATB), recytatora, trzy chóry mieszane i orkiestrę. Częci utworu:
  • I. Magnus Dominus et laudabilis nimis,
  • II. Si oblitus fuero tui, Jerusalem,
  • III. De profundis,
  • IV. Si oblitus fuero tui, Jerusalem,
  • V. Lauda, Jerusalem, Dominum (Psalm 147),
  • VI. Ezechiel 37, 1-10,
  • VII. Haec dicit Dominus: Ecce ego do coram vobis viam vitae, et viam mortis;
  • (zdjęcie fragmentu partytury);
• 1997-1998: Credo na pięć głosów solowych (sopran, mezzosopran, alt, tenor, bass) chór dziecięcy, chór mieszany i orkiestrę;
• 2004: Phedra na głos, chór i orkiestrę;
• 2004-2005: Symfonia nr 8 „Lieder der Vergänglichkeit” na sopran, mezzosopran, baryton, chór i orkiestrę symfoniczną;

[edytuj] Linki

sample utworów na stronie wydawcy [1]

[edytuj] Zobacz też

• 21059 Penderecki

Powódź na Podkarpaciu - zginął 35-latek

Z powodu intensywnych opadów deszczu i burz, które przeszły nad powiatem bieszczadzkim (Podkarpackie) i wezbrania lokalnych potoków powyżej zbiornika wodnego w Solinie, tamtejszy starosta wprowadził wieczorem alarmy powodziowe dla gmin: Lutowiska i Czarna.

"Rozgrywającym ws. ustawy medialnej była lewica"

Platforma Obywatelska prowadziła arogancką politykę w zakresie ustawy medialnej w stosunku do SLD - twierdzi poseł niezrzeszony Maciej Płażyński.

Lubelskie: pogotowie przeciwpowodziowe

Wisła w Annopolu (Lubelskie) przekroczyła po południu stan alarmowy o 4 cm. W niżej położonych Puławach, poziom wody w rzece zbliżył się do stanu ostrzegawczego.

Lepper o Sejmie: to żenujące, kompromitacja

Andrzej Lepper, przewodniczący Samoobrony oświadczył w Olsztynie, że to, co dzieje się w Sejmie "jest żenujące", a "kłótnia między rządem, a pałacem prezydenckim kompromituje Polskę w oczach świata".

"Nie prowadzimy nagonki na Kurskiego i Wassermanna"

"Gazeta Wyborcza" nie prowadzi nagonki na posłów PiS Jacka Kurskiego i Zbigniewa Wassermanna. Wydaje się, że wyroki w procesach między "Gazetą" a nimi były sprawiedliwe - uważa z-ca redaktora naczelnego "Gazety" Piotr Pacewicz.

Linki: Strona g��wna