Z Wikipedii

Lech Ratajski, także Leszek Ratajski (ur. 16 kwietnia 1921 w Rawie Mazowieckiej, zm. 22 listopada 1977 w Warszawie), kartograf polski, profesor Uniwersytetu Warszawskiego.

Był synem Wiktora Franciszka (filologa klasycznego, nauczyciela gimnazjalnego, weterana I wojny światowej w szeregach Legionów) i Cecylii z domu Klepaczko. Ojciec często zmieniał miejsce pracy, wskutek czego młody Ratajski uczęszczał do szkół w kilku miastach - w Radzyniu Podlaskim, Lubartowie i Łomży (tamże w Liceum Matematyczno-Przyrodniczym im. Kościuszki zdał maturę w 1939). Po wybuchu II wojny światowej pracował jako nauczyciel w Kupiskach koło Łomży; studiował na Wydziale Mechanicznym Szkoły im. Wawelberga i Rotwanda w Warszawie, od 1942 był urzędnikiem. Początkowo pozostawał w szeregach tajnej organizacji wojskowej Komenda Obrońców Polski, a od lata 1942 w Armii Krajowej; ukończył Szkołę Podchorążych Piechoty w Węgrowie (kapral podchorąży) i uczestniczył w szeregu akcji dywersyjnych, m.in. uwolnieniu około 300 Żydów z obozu koncentracyjnego w Treblince (2 sierpnia 1943). Brał również udział w wyzwalaniu Węgrowa w sierpniu 1944.

Po wojnie Ratajski podjął pracę nauczyciela geografii i rysunków w gimnazjum w Węgrowie. W latach 1945-1947 studiował w Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie, a 1946-1950 geografię na Uniwersytecie Jagiellońskim. Stopień magistra uzyskał na podstawie pracy Zagadnienia generalizacji problemów antropologicznych na przykładzie Ameryki Południowej. W 1950 został młodszym asystentem w Zakładzie Antropogeografii Instytutu Geograficznego Uniwersytetu Warszawskiego, potem był asystentem i adiunktem w Katedrze Geografii Regionalnej Instytutu Geograficznego (kierował Pracowniami Afrykanistyczną i Kartograficzną). W 1962 obronił doktorat na podstawie pracy Polski dorobek w dziedzinie kartografii ekonomicznej w latach 1900-1958 (pod kierunkiem Stanisława Leszczyckiego), a w 1966 habilitował się (rozprawa Mapy przemysłu, ich własności metodyczne i kartometryczne). Od grudnia 1967 był kierownikiem Katedry Kartografii Uniwersytetu Warszawskiego, od 1972 profesorem nadzwyczajnym i wicedyrektorem Instytutu Geograficznego tej uczelni. Wypromował 86 magistrów i 6 doktorów kartografii. Gościnnie wykładał na Uniwersytecie Alberty w Edmonton (Kanada, 1971/1972).

W 1972 został wybrany na wiceprezydenta Międzynarodowej Asocjacji Kartograficznej (ponownie w 1976). Od 1973 kierował Komisją Standaryzacji Nazw Geograficznych przy Ministerstwie Nauki, Szkolnictwa Wyższego i Techniki. Działał aktywnie w Polskim Towarzystwie Geograficznym (w latach 1966-1975 przewodniczący Komisji Kartograficznej), był członkiem m.in. Komitetu Nauk Geograficznych PAN, Komisji Kultury Języka PAN, Rady Naukowej Instytutu Geograficznego Przestrzennego Zagospodarowania PAN, Komitetu ds. Kartografii Ogólnej przy prezesie Głównego Urzędu Geodezji i Kartografii. Od 1968 pełnił funkcję redaktora naczelnego miesięcznika "Poznaj Świat", z którym współpracował już od 1948; był również wiceprzewodniczącym Komitetu Redakcyjnego kwartalnika "Polski Przegląd Kartograficzny". Należał do ZBoWiD.

Był laureatem czterech nagród indywidualnych ministra oświaty i szkolnictwa wyższego. Został odznaczony m.in. Krzyżem Walecznych, Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski, odznakami i medalami Polskiego Towarzystwa Geograficznego. Z małżeństwa z Marią z Różańskich miał dwoje dzieci (córkę Bożenę, ur. 1951 i syna Sławomira, ur. 1953). Został pochowany na cmentarzu Powązkowskim.

Jego zainteresowania naukowe obejmowały podstawy teoretyczne kartografii, problemy nazewnictwa geograficznego, geografię regionalną świata. Ogłosił około 400 prac oraz opracował około 1000 map. Wydał m.in. Podręczny atlas świata w pięciu zeszytach (1954-1961). Jako konsultant i weryfikator nazw geograficznych na potrzeby atlasów i słowników przyczynił się do ustalenia polskiego nazewnictwa geograficznego. Opracował wspólnie z grupą współpracowników z Katedry Kartografii Uniwersytetu Warszawskiego hierarchiczny schemat strukturalny nowocześnie rozumianej kartografii. Z najbardziej znanych prac można wymienić:

• Kartografia ekonomiczna (1960, z Bogodarem Winidem)
• Metodyka kartografii społeczno-gospodarczej (1973)
• Polskie nazewnictwo geograficzne świata (1959, z Janiną Szewczyk i Przemysławem Zwolińskim)
• Afryka (1966)
• Słownik geografii ZSRR (1974, z Romanem Biesiadą i Tadeuszem Lenczowskim)

Źródła:

• Jerzy Ostrowski, Zbigniew J. Wójcik, Leszek Ratajski, w: Polski Słownik Biograficzny, tom XXX, 1987

Europejscy obserwatorzy zatrzymani w Osetii Płd.

Uzbrojeni sprawcy zatrzymali europejskich obserwatorów pełniących misję w Osetii Południowej.

Nobel nie dla Wolszczana

Emocje opadły - niestety Polska nie ma kolejnego noblisty z dziedziny fizyki. Profesor Aleksander Wolszczan - wymieniany jako jeden z głównych kandydatów - przegrał z naukowcami ze Stanów Zjednoczonych i Japonii: profesorami Yoichiro Nambu, Makoto Kobayashi i Toshihide Maskawa. Zgodnie z regulaminem Nagrodę Nobla można podzielić między maksymalnie trzech laureatów.

Albo koalicja we wtorek, albo wybory

Ukraina po raz kolejny znalazła się na progu przedterminowych wyborów parlamentarnych. Pod groźbą rozwiązania ukraińskiej Rady Najwyższej, prezydent Wiktor Juszczenko domaga się powołania nowej koalicji rządowej we wtorek, do końca dnia - oświadczył deputowany prezydenckiego bloku Nasza Ukraina-Ludowa Samoobrona (NU-LS), były minister obrony Anatolij Hrycenko.

Zdesperowany finansista zamordował rodzinę

Krach finansowy w USA przyniósł rodzinną tragedię. Sfrustrowany swoją sytuacją finansową 45-latek z Los Angeles zastrzelił żonę, trzech synów oraz teściową, a następnie popełnił samobójstwo. Zostawił listy pożegnalne. - To nie była nagła decyzja. Ten mężczyzna był pogrążony w rozpaczy - mówi policja.

Kilkudziesięciu rannych na pokładzie samolotu

Od 30 do 50 osób - według różnych źródeł - zostało rannych na pokładzie Airbusa 330-300 awaryjnie lądującego w Australii. Jak poinformowały linie lotnicze Qantas, samolot "nagle poważnie zmienił wysokość lotu" z powodu silnych turbulencji.