Z Wikipedii

Ten artykuł wymaga dopracowania zgodnie z zaleceniami edycyjnymi. Dokładniejsze informacje o tym, co należy poprawić, być może znajdują się na stronie dyskusji tego artykułu w sekcji Dopracować Po likwidacji wskazanych powyżej niedoskonałości prosimy usunąć szablon {{Dopracować}} z kodu tego artykułu.

Miejska legenda (ang. urban legend) - z pozoru prawdopodobna informacja rozpowszechniana w mediach, Internecie bądź w kręgach towarzyskich, która budzi wielkie emocje u odbiorców.

Zazwyczaj takie plotki nie mają pokrycia w faktach, jednak ich niezwykła tematyka elektryzuje słuchaczy i prowokuje ich do komentarzy i dalszego przekazania tej informacji. Nie jest to jednakże plotka lokalna, dotycząca lokalnych spraw, lecz dotycząca znanych osób i powszechnych zjawisk, przez co możliwe jest jej rozchodzenie się w obrębie całego kraju lub nawet poza jego granice. Era Internetu, szybkiej wymiany informacji przysłużyła się znacznie szybszemu obiegowi tego rodzaju plotek, obecnych od wieków w grupach społecznych. Miejskie legendy mają charakter podobny do mitu i często są nawiązaniem do wcześniejszych mitów np. legenda o czarnych wołgach porywających ludzi (dzieci) w epoce PRL nawiązuje do mitu o Żydach porywających dzieci po to, by wyssać z nich krew czy o obcych, demonach porywających dzieci. Każda miejska legenda może mieć wiele wariantów.

[edytuj] Miejska legenda w ujęciu memetyki

Z punktu widzenia memetyki miejska legenda jest przykładem replikacji memów. Mem czy mempleks miejskiej legendy jest przekazywany kolejnym osobom, i poprzez to, że tego typu opowieści są niesamowite, ich memy rozchodzą się w sposób epidemiczny. Jednakże w czasie rozchodzenia się miejskiej legendy powstaje wiele ich zmutowanych form, przez co stykanie się danej osoby z kolejną wersją obniża jej wiarygodność i układ społeczny uodparnia się na wirusa danej miejskiej legendy. Niektóre legendy miejskie w swych zmutowanych formach pojawiają się w danym społeczeństwie cyklicznie, niejednokrotnie wywołując panikę.

[edytuj] Cechy typowej miejskiej legendy

• anonimowy autor bądź źródło informacji, czasami jednak miejskie legendy przedostają się do mediów
• teoretycznie duże prawdopodobieństwo zajścia opisywanego wydarzenia
• niesamowita, zaskakująca informacja
• dotyczy ważnych spraw w życiu człowieka, takich jak pożywienie, bezpieczeństwo lub znanych w danym społeczeństwie osób
• rozbudowana narracja, podkreślająca niesamowitość informacji oraz jej autentyczność
• wskazanie na grupę osób, której zależy na ukryciu "prawdy"

[edytuj] Przykłady miejskich legend

• zrzucanie przez Amerykanów stonki ziemniaczanej na PGR-owskie plantacje ziemniaków w czasach wczesnego PRL
• romanse znanych osobistości życia publicznego
• czarne wołgi, porywające ludzi w czasach PRL. W roku 2008 na początku lipca na jednym z portali internetowych pojawiła się podobna do legendy historia, według niej na Śląsku nieopodal lasu jeździła "fałszywa" karetka, która zamiast pomocy chorym porywała ich, by sprzedać ich organy. Na tym portalu informacja ta nie była przedstawiona jako miejska legenda.
• panna młoda, która zmarła nagle na weselu, zatruwszy się jadem trupim, zawartym w sukni, która rzekomo została kupiona w komisie, a dostarczona tam przez grabarza, który zdjął ją ze zmarłej^[1]
• skorpion, który wylągł się z egzotycznej rośliny doniczkowej i zabił właściciela
• kobieta, która nigdy nie zdejmowała peruki, którą strasznie rozbolała głowa i która zgłosiła się do lekarza, gdzie okazało się, że pod peruką zalęgły się robaki, które przegryzły się przez czaszkę i zaczęły zjadać mózg
• kobieta, która bardzo dużo opalała się w solarium i której ugotowały się organy wewnętrzne
• małżeństwo, które wraz z dzieckiem leciało samolotem, gdy rodzice zasnęli obsługa samolotu zauważyła, iż dziecko jest martwe, a przy pomocy lekarza na pokładzie, okazało się, że dziecko nie ma narządów wewnętrznych i zamiast ich w jamie brzusznej znajdują się narkotyki
• historie o śmierci kotów, psów, ptaków i innych, poprzedzone informacją o np. remoncie mieszkań, podczas, których ginie zwierzę
• historia o chłopcu, który pocierał oko, ponieważ czuł ucisk, następnie okazało się, że w oku są larwy owada, historia ta jest prawdziwa, pochodzi z Australii, gdzie w lokalnej gazecie opublikowano artykuł o podobnym, co w legendzie miejskiej przypadku (schorzenie to zwie się muszycą oczną)
• tajna kolej podziemna dla notabli pod Pałacem Kultury i Nauki
• we Wrocławiu istnieje poniemieckie metro - w istocie Niemcy prowadzili przed wojną jedynie próbne odwierty tuneli, z których jedynie kilka się zachowało.
• zamordowanie kobiety przez złotego medalistę olimpijskiego z Monachium
• Axl Rose i Eminem mający rzekomo szowinistyczne nastawienie do Żydów oraz Polaków (pierwszy zagrał ze swoim zespołem koncert w Polsce, zaś drugi był autorem piosenek do filmu "Od Kołyski Aż Po Grób", którego reżyserem był Andrzej Bartkowiak)
• Marilyn Manson grający postać najlepszego przyjaciela głównego bohatera serialu Cudowne lata (w rzeczywistości postać tę grał Josh Saviano)
• białe aligatory, wyrzucone za młodu przez właścicieli do ubikacji, grasujące w systemie kanalizacyjnym Nowego Jorku, nigdy nie wychodzące na powierzchnię
• rakotwórczość gumy do żucia Turbo (w czasach końca lat 80. XX wieku)
• tancerz z kopytami (diabeł), który bawił się na potańcówce
• nerki ludzkie znajdowane w pobliżu hoteli, gdzie uprowadzano młode dziewczyny z dyskotek i przeprowadzano na nich operacje
• UFO, ludzie w czerni (komiks i film są na bazie legendy)
• Yeti, Yowie i inne przykłady widywanych dzikich ludzi
• mocz (lub nasienie) w napojach z McDonald's
• rzekoma śmierć Paula McCartneya
• rzekoma hibernacja Walta Disneya
• Elvis Presley nadal żyje
• ponowne skażenie Czarnobyla, informacja pojawiająca się w rocznicę katastrofy w Czarnobylu
• katastrofa elektrowni atomowej w Charkowie na Ukrainie w kwietniu 1999 roku (w Charkowie nie ma elektrowni atomowej)
• zabójca na tylnym siedzeniu w samochodzie
• Śmiertelne porażenie chłopca zjeżdżającego na zjeżdżalni w McDonalds w wyniku silnej elektrostatyki
• podanie w KFC usmażonej i panierowanej głowy koguta z widocznym grzebieniem
• używanie w restauracjach i barach prowadzonych przez Wietnamczyków psiego mięsa do przyrządzania potraw
• ludzkie nasienie dodawane potajemnie do białych sosów przez sprzedawców kebabów
• przyciąganie piorunów przez włączony telefon komórkowy
• liczne mity dotyczące ataku na World Trade Center 11 września 2001:
  • brak Żydów wśród ofiar, ponieważ wiedzieli o tym, że atak jest planowany (w rzeczywistości Żydzi stanowili ok. 10-15% liczby ofiar)
  • numery lotów samolotów użytych w ataku tworzą w czcionce obrazkowej groźnie wyglądający wzór (w rzeczywistości samoloty miały inne numery)
  • Nostradamus przewidział atak (krążący czterowiersz jest fałszywy)
  • twarze diabłów, aniołów, Jezusa widziane w dymie
  • latający talerz obok wieży, widoczny na fotografii (rzekome zamieszanie w całą sprawę kosmitów)
• próby wyjaśnienia pochodzenia słów i skrótowców:
  • O.K. jest skrótem wojskowym od "zero killed" ("brak strat"). W rzeczywistości jest to skrót od "Oll korrekt" (zniekształcone "all correct") - "wszystko w porządku"
  • "Fuck" to akronim od "Fornication Under Consent of the King" - "Cudzołóstwo za zgodą króla", umieszczany na zawieszkach na drzwi, jako oficjalne, królewskie pozwolenie na odbycie stosunku seksualnego. W rzeczywistości taka interpretacja rzekomego skrótu pojawiła się dopiero w latach 60. XX wieku. Etymologia słowa "fuck" pozostaje niejasna, prawdopodobnie wywodzi się ono jednak z czasów, kiedy ludy germańskie nie znały jeszcze pisma

Przypisy

[edytuj] Zobacz też

• Faktoid
• Marketing wirusowy
• mistyfikacja
• Łańcuszek św. Antoniego
• Teoria spiskowa
• Pogromcy mitów

[edytuj] Linki zewnętrzne

• Urban Legends Reference Pages – Serwis katalogujący miejskie legendy (ang.)