Lipidy
Z Wikipedii
 |
Ten artykuł wymaga dopracowania zgodnie z zaleceniami edycyjnymi. Należy w nim poprawić: definicja, własności, klasyfikacja. Dokładniejsze informacje o tym, co należy poprawić, być może znajdują się na stronie dyskusji tego artykułu w sekcji Dopracować Po wyeliminowaniu wskazanych powyżej niedoskonałości prosimy usunąć szablon {{Dopracować}} z kodu tego artykułu. |
Lipidy (gr. λίπος lÃpos tÅ‚uszcz) – w biochemii niejednorodna grupa zwiÄ…zków chemicznych pochodzenia biologicznego, które charakteryzujÄ… siÄ™ tym, że Å‚atwo rozpuszczajÄ… siÄ™ w rozpuszczalnikach organicznych takich jak: metanol, aceton, chloroform, przeciwnie nie rozpuszczajÄ… siÄ™ lub sÅ‚abo rozpuszczajÄ… siÄ™ w wodzie. Ta wÅ‚asność zależy od ich budowy.
Niegdyś terminem tym określano tylko te związki zawierające kwasy tłuszczowe, które wykazywały własności amfifilowe.
Lipidy występują powszechnie w organizmach zwierzęcych i roślinnych i pełnią tam najrozmaitsze funkcje. Współcześnie dzieli się je na:
- kwasy tłuszczowe – które w stanie wolnym nie występują w organizmach żywych, ale można je otrzymać w wyniku rozkładu lipidów naturalnych
- prostaglandyny – obecne we krwi i będące podstawowym związkiem odpowiedzialnym za jej krzepnięcie
- mydła – czyli sole sodu lub potasu wyższych kwasów tłuszczowych
- glicerydy – czyli estry kwasów tłuszczowych i gliceryny. Glicerydy dzieli się jeszcze na:
- glicerydy neutralne – mono-, di- i triglicerydy. Te ostatnie mają też ogólną nazwę tłuszczów – glicerydy neutralne pełnią w organizmie funkcję transporterów i zasobników energii.
- fosfoglicerydy – które posiadają silne własności amfifilowe i odgrywają istotną rolę w budowie błon komórkowych
- Proste lipidy nieglicerynowe, które dalej dzielą się na:
- sfingolipidy – będące estrami glikolowymi i zawierającymi jeden kwas tłuszczowy i jedną resztę fosforylową – pełnią one ważną funkcję w komórkach nerwowych i stanowią aż 25% masy wszystkich lipidów występujących w organizmach zwierzęcych
- Steroidy – będące połączeniem cholesterolu i kwasów tłuszczowych. Są one także wbudowane w błony komórkowe i pełnią tam funkcję kontrolerów przepuszczalności tych błon. Niektóre sztucznie syntezowane steroidy mają też działanie silnie bakteriobójcze i pobudzające (np. kortyzon)
- lipoproteiny – nazwą tą objęte są związki będące kombinacją protein (białek), węglowodanów (cukrów) oraz kwasów tłuszczowych. Dzielą się one na:
- lipoproteiny bardzo małej gęstości (VLDL), które transportują tłuszcze i inne glicerydy z wątroby do tkanek tłuszczowych
- lipoproteiny małej gęstości (LDL), które rozprowadzają po organizmie cholesterol i inne steroidy – LDL zwany jest także czasem "złym cholesterolem".
- lipoproteiny wysokiej gęstości (HDL), które usuwają nadmiar cholesterolu i innych steroidów ze wszystkich tkanek do wątroby – HDL zwany jest także czasem "dobrym cholesterolem".
[edytuj] Przykłady struktur lipidów:
[edytuj] Bibliografia
- Alberts, B., et al. (2004) «Essential Cell Biology, 2nd Edition.» Garland Science. ISBN 0-8153-3480-X.
- Solomon, Eldra P., et. al. (2005) «Biology, 7th Edition.» Thomson, Brooks/Cole.
- «Advanced Biology — Principles and Applications.» C.J. Clegg and D.G. Mackean. ISBN 0-7195-7670-9.
| Na stacjach kolejne obniżki cen paliw |
|
Na stacjach benzynowych można oczekiwać dalszych obniżek cen paliw - wynika z analizy e-petrol.
|
| NWZA Gadu-Gadu za wycofaniem akcji z obrotu na GPW |
|
NWZA Gadu-Gadu zgodziło się na zniesienie dematerializacji wszystkich akcji spółki i wycofanie ich z obrotu na GPW - podała spółka w komunikacie.
|
| Na NewConnect zadebiutowały w piątek akcje PSW Holding |
|
Na rynku NewConnect zadebiutowały w piątek akcje spółki PSW Holding. Do godziny 13.30 nie doszło jeszcze do żadnej transakcji na akcjach tej spółki.
|
| Polacy ograniczajÄ… wydatki konsumpcyjne w grudniu |
|
Polacy wydadzą w tym roku o 900 mln zł mniej na organizację świąt i prezenty w porównaniu do 2007 roku - wynika z raportu TNS OBOP.
|
| Grad: 4 mld 600 mln zł kosztowałaby upadłość stoczni |
|
4 mld 600 mln zł to koszt, który poniósłby Skarb Państwa w przypadku upadłości stoczni Gdynia i Szczecin - powiedział w piątek w Sejmie minister skarbu Aleksander Grad.
|