Maciej Szukiewicz - Google

Maciej Szukiewicz

Z Wikipedii

Skocz do: nawigacji, szukaj

Maciej Feliks Cyprian Odrowąż Szukiewicz (ur. 13 maja 1870 w Sztokholmie, zm. 28 września 1943 w Krakowie) – polski poeta, prozaik, dramaturg, krytyk teatralny, tłumacz, historyk sztuki, kustosz Muzeum Narodowego i Domu Jana Matejki w Krakowie.

"Pod orlim nosen wiechy przennokolorowych wąsik, ściągnięta wychudła twarz - korpus długi , kościsty - 
 czy to nie don Kichot? Teraz wyobraźcie sobie, że ten don Kichot nabrał naraz szerokich gestów aktora 
 grającego Cyrana de Bergérac, a będziecie mieli tyle przez nas wszystich miłowanego Macieja Szukiewicza,
 estetę, poetę i dramatopisarza Młodej Polski"...Adam Grzymała-Siedlecki "Nie Pożegnani"(Kraków, 1972r.)

Spis treści

[edytuj] Biografia

Grób Macieja Szukiewicza na Cmentarzu Rakowickim w Krakowie

Urodził się w Szwecji, w Sztokholmie, jako najmłodszy z trojga dzieci Oktawiana Feliksa i Bronisławy (z domu Malinowska), herbu Odrowąż. Brat Wojciecha Szukiewicza (ur. 26 stycznia 1867 r. w Sztokholmie, zm. w październiku 1944 w Grodzisku Mazowieckim) publicysty, działacza społecznego i emigracyjnego. Brat Antoniny Szukiewicz (ur. w 1865 r.? w Czostkowie w pow. suwalskim, zm. 18 lutego 1934 r. w Krakowie), żony dr. Alfreda Starża Szołayskiego, pianistki, uczennicy prof. Teodora Leszetyckiego (Theodora Leschetizkiego) (1830-1915) w Wiedniu.

Poślubił Zofię Antoninę Wąsowicz (ur. 7 kwietnia 1868 w Gręboszowie, zm. 16 września 1947 r.). Zmarli bezdzietnie w Krakowie, pochowani w grobowcu rodziny Szukiewiczów na Cmentarzu Rakowickim.

Szukiewicz jak sam wspomina (w W sprawie nauczania języka macierzystego i jego gramatyki", Kraków 1933 r.) wyrósł w domu pełnym tradycji. Jego rodzony dziadek - Cyprjan Szukiewicz (zm. 6.11.1844 r.), zamieszkały w Warszawie, był chrzestnym ojcem Cypriana Kamila Norwida (1821-1883), służył w Armii Narodowej za Stanisława Augusta, potem w Legionach Napoleońskich. Tradycja rodzinna głosi, że poetycki talent Maciej Szukiewicz odziedziczył po dziadku. Natomiast oboje rodzice Macieja uczestniczyli w powstaniu styczniowym w 1863 roku. Ojciec, Oktawian Feliks Odrowąż Szukiewicz (1840-1914), był wychowankiem konstantynowskiej szkoły wojskowej w Petersburgu, następnie podporucznikiem artylerii rosyjskiej w Dęblinie. Na wiadomość o wybuchu powstania udał się w Augustowskie, gdzie pierwsze miesiące spędził w oddziale Józefa Ramotowskiego ("Wawra"), a następnie uformował szósty oddział powstańczy, którego został dowódcą. Po klęsce powstania styczniowego wraz z żoną Bronisławą i córką Antoniną wyemigrował do Szwecji (za panowania Karola XV Bernadotte (1826-1872)). Rodzina zamieszkała w Sztokholmie. Tam w 1867 r. przyszedł na świat Wojciech, a w 1870 r. Maciej Feliks Cyprian, który z wielkim sentymentem powraca do swojego szwedzkiego dzieciństwa w książce "Z ziemi fjordów i fjeldów" (Warszawa 1900r.):

                 ..."Cny czytelniku, pozwól mi łaskawie,
                     Że ci na wstępie moje opowieści
                     Imię me, ród mój i klejnot wyjawię.
                     Na świat przyszedłem za morzami, gdzieści,
                     Z ziemi Wikingów, na skalistej ławie,
                     Którą Mäleru fala wiecznie pieści.
                     W powijakach ssąc pierś zacnej Szwedki,
                     Wzrosłem hartowny i duchem nie wietki..
Taką pieśń zacząłem snuć w latach późniejszych, płacąc dług ziemi i miastu, gdzie ujrzałem światło dzienne"...

W 1872 r. rodzina Szukiewiczów powróciła do kraju, a z nimi "Familien Journal", obrazkowy tygodnik sztokholmski, który z wielkim pietyzmem przeglądała. Najpierw zamieszkali w Zakopanem (gdzie została pochowana matka - Bronisława, zm. 05.01.1900 r.), a następnie w Krakowie, gdzie Maciej spędził resztę swojego życia.

W 1883 r. rozpoczął naukę w nowodworskim Gimnazjum św. Anny, prowadzonym przez Leona Kulczyńskiego. W 1890 r. uzyskał świadectwo dojrzałości oraz zadebiutował poetycko na łamach "Przyszłości". Jesienią Maciej i Wojciech wyjechali do Pragi, gdzie przez trzy lata Maciej studiował chemię technologiczną w niemieckiej szkole technicznej. Tam też zapoznał się z literaturą czeską. Po powrocie z Pragi podjął studia na Wydziale Filozoficznym Uniwersytetu Jagiellońskiego, na kierunku historii sztuki. W tym okresie związał się z cyganerią, która kładła podwaliny pod nadchodzącą Młodą Polskę. "Był czas, lata 1895, 1896, kiedy to on, w następstwie po Tadeuszu Micińskim, skupiał na sobie nadzieje krakowskiej młodzieży uniwersyteckiej - w nim widziano wodza artystycznego "Filozofii". Jemu też na ogólnoakademiskim wiecu powierzono w imieniu młodzieży przemówić publicznie na odsłonięciu pomnika Mickiewicza na Rynku krakowskim" (cyt. Grzymała-Siedlecki).

Wiosną 1896 r. Maciej Szukiewicz rozpoczął korespondencję ze Stanisławem Przybyszewskim (listy przekazał Bibliotece Jagiellońskiej 29.11.1927 r.). Przetłumaczył dramat "Das grosse Glück" Przybyszewskiego na język polski - "Dla szczęścia" (rękopis "Dla szczęścia" w tłum. Szukiewicza znajduje się w IS PAN). Po zakończeniu niefortunnej znajomości z Przybyszewskim, Szukiewicz zajął się tworzeniem własnej literatury i studiami historii sztuki. W latach 1893-1894 pod pseudonimem Cyprian pisywał artykuły dla "Tygodnia", następnie dla "Dziennika Krakowskiego" (1896-1897) i dla studenckiego czasopisma "Młodość" (1898-1900). Jego artykuły pojawiały się w "Czasie", "Bluszczu", "Gazecie Lwowskiej", "Głosie Rzeszowskim", "Kronice Rodzinnej", "Krytyce", a od 1897 r. w "Życiu".

W 1899 r. na krótko przed ukończeniem studiów na Uniwersytecie Jagiellońskim, Szukiewicz podjął pracę w Muzeum Narodowym w Krakowie, a od 1900 r. w Domu Jana Matejki. U progu XX stulecia jego sytuacja się ustabilizowała - razem z żoną Zofią Antoniną zamieszkał w kamienicy przy ul. Floriańskiej. W 1901 r. opublikował tomik "Poezji", w których znalazł się wybór młodzieńczych wierszy oraz jednoaktówka "Śnieg". Okładkę zaprojektował Jacek Malczewski. W 1902 r. ukazała się drukiem (50 egz.) czteroaktowa baśń "Arf" i jednoaktówka "Dwa światy", następnie w 1903 r. chłopski dramat "Na wymowie" oraz 1904 r. historyczna tragedia "Glejt". W roku 1897 napisał aż siedem dramatów. Jego dramaty były wystawiane w Krakowie, we Lwowie, w Poznaniu, w Wilnie, w Gdańsku, w Petersburgu, w Warszawie, w Nowym Sączu, w Katowicach,w Sosnowcu, w Kaliszu, w Bydgoszczy, Toruniu i Grudziądzu. W 1902 r. wydał dwutomową powieść Juliusza Zeyera "Jan Maria Plojhar", a w 1929 r. poemat Svatopluka Čecha (21.02.1846-23.02.1908): "Pieśni niewolnika" (Písně otroka).

W latach 1911-1918 wykładał historię sztuki na Wyższych Kursach Naukowych dla Kobiet im. Baranieckiego, a następnie: historię teatru i stylów dla słuchaczy Dwuletniego Kursu Dramatycznego. W latach 1907-1909 kilkakrotnie jeździł z odczytami po terenach Zagłębia i Śląska Cieszyńskiego. W listopadzie i grudniu 1908 r. wygłosił cykl prelekcji w Wilnie i Mińsku, jak również w Pradze, Petersburgu, Kijowie i Żytomierzu.

W 1910 r. Krakowskie Muzeum Narodowe obchodziło 25-lecie swojego istnienia. Z tej okazji Tadeusz Boy-Żeleński ("Słówka": Zielony Balonik - Muzeum Narodowemu) skomentował opiekuna Domu Jana Matejki:

                                    "Ten pokój pan opustosz:
                                     Tu będzie kustosz;
                                     Tam w sieni będzie stało
                                     Dwóch woźnych z pałą;
                                     Słowian się sprosi,
                                     Potem Szukiewicz Maciej
                                     Odczyt wygłosi."

W latach 1909-1910 nadsyłał korespondencję do "Kuriera Litewskiego" ( red. naczelny Wojciech Baranowski). Od sezonu 1926/1927 zaczął współpracować z "Głosem Narodowym", gdzie publikował recenzje "Z teatru im. Słowackiego, Teatr popularny", felietony " Na marginesie referatu teatralnego". W latach 1928-1929 nadsyłał artykuły dla "Teatru" ( m.in. o Tadeuszu Pawlikowskim, dyr. Teatru im. J. Słowackiego).

Maciej Szukiewicz również korespondował z Wandalinem Szukiewicz (1857-1919), stryjecznym bratem, znanym archeologiem mieszkającym na Litwie, który w latach 1911-1914 wielokrotnie podtrzymywał na duchu kuzyna ( listy, BJ, rkps 8817 III).

Ukoronowaniem kilkudziesięcioletniego okresu twórczości poetyckiej Macieja Szukiewicza były "Rymy i rytmy" (1936r.). Tytuł nawiązuje do dzieła Giosuè Carducciego "Rime e ritmi" (1898r.). W "Rymach i rytmach" znajduje się wiersz (str.55) "Pamięci Orląt Lwowa" inaczej: "Pamięci Jurka Bitschana". Szukiewicz był jednym z pierwszych, który podał poetycką wersję ostatnich godzin chłopca, który poległ na Cmentarzu Łyczkowskim 21.11.1918 roku.

Część dorobku pisarskiego powstawała z myślą o młodszym pokoleniu odbiorców. I tak Szukiewicz napisał dramatyczną trylogię "Na swojską nutę", osnutą na motywach utworów Aleksandra Fredry, Władysława Syrokomli i Adama Mickiewicza. Następnie baśń sceniczną "Noc św. Mikołaja" i powieść "Niezwykłe przygody dwóch malców" (1930 r.).

Szukiewicz był także i wydawcą. Opublikował "Listy Matejki do żony Teodory Matejkowej z l. 1863-1881" oraz "Pamiętnik Wojciecha K. Stattlera. Studia malarskie w Krakowie i Rzymie przed 100 laty".

Na parę miesięcy przed śmiercią artysta złożył w Bibliotece Jagiellońskiej zbiór spisywanych w 1943 r. "Wspomnień", które uzupełniają humorystyczne "Fraszki" i "Bibeloty" (dołączone do spuścizny pisarza przez jego rodzinę). "Wspomnienia" zostały dopiero po raz pierwszy wydane w 2007 r., opracowane przez prof. Tadeusza Linknera.

Część dzieł Macieja Szukiewicza do tej pory nie została opublikowana. Wiele materiałów przechowuje Archiwum Artystyczne i Biblioteka Teatru im. J. Słowackiego oraz Oddział Rękopisów Biblioteki Jagiellońskiej, gdzie znajduje się kilkadziesiąt woluminów zawierających artystyczny drobek autora. Archiwaliami dysponuje również Biblioteka Muzeum Historycznego Miasta Krakowa. Egzemplarzami dramatów dysponują: Muzeum Teatralne w Warszawie jak i Biblioteka Ossolineum we Wrocławiu. Korespondencja i inne dokumenty, głównie pozascenicznej działalności Szukiewicza, materiały znajdują się m.in. w zasobach Biblioteki Miejskiej w Bydgoszczy, Biblioteki Narodowej w Warszawie, Muzeum Tatrzańskiego w Zakopanem. Do tej pory nie zostały przebadane dokumenty w archiwach bibliotek we Lwowie i Pradze. (Informacje te pochodzą od dr Anny Podstawki "Dramaturgia Macieja Szukiewicza").

[edytuj] Twórczość

[edytuj] Sceniczne utwory Macieja Szukiewicza

W przypadku sztuk niedrukowanych podana jest sygnatura ze zbiorów rękopisów Biblioteki Jagiellońskiej w Krakowie.

  • Śnieg. Baśń ludowa w 1 akcie, 3 obrazach, (1897r.), "Młodość 1900r., z.3-4/5 i w zbiorze: "Poezje", Kraków 1901r.
  • Ułuda (Odkupienie). Fragment dramatyczny w 3 aktach, (1898r.), BJ, sygn.8805 II
  • Kwiat pleśni. Nokturn starego zamczyska w 1 akcie, (1899r.), BJ, sygn.8792 II
  • Arf. Baśń w 4 aktach, Kraków 1902r.
  • Dwa światy (Spotkanie). Prolog w 1 akcie, (1902r.), "Ilustrowany Głos Narodu" 1902r., nr.206,211.
  • Glejt (Podrzutek). Dramat w 4 aktach, (1904r.), BJ, sygn.8788 III.
  • Na wymowie (Na wycugu, Maryna). Dramat z życia ludu w 4 aktach, (1907r.), Kraków 1937r.
  • Po szarym dniu... słońce (Przedwiośnie). Sztuka w 4 aktach, (1913r.), BJ, sygn. 8798 III.
  • Na swojską nutę. Trylogia osnuta na motywach Fredry, Syrokomli i Mickiewicza:
    • cz.1: Wolnoć Tomku w swokim domku. Stylizowana fraszka w 1 akcie, "Głos Narodu" 1916r., nr 328-332.
    • cz.2: Kradzione nie tuczy. Sztuka teatralna w 1 akcie osnuta na gawędzie W. Syrokomli, (1933), Poznań 1926r.
    • cz.3: Pani Twardowska. Ballada, (1918r.), BJ, sygn. 8794 III.
  • Zawód. Sztuka w 3 aktach, (1918r.), BJ, sygn. 8808 II.
  • Odyss w gościnie. Sztuka w 3 aktach, (1919r.), BJ, sygn. 8796 II.
  • Noc św. Mikołaja. Baśń w 3 aktach a 5 odsłonach, (1920r.) Poznań 1922r.
  • Popieluch. Baśń sceniczna w 5 aktach z prologiem, Kraków 1932r.
  • Na przełomie. Sztuka w 4 aktach. (1930r.), Lwów 1930r.
  • Barabbasz. Sztuka historyczno-obyczajowa w 4 aktach, Kraków 1933r.
  • Maja. Sztuka w 4 aktach, Kraków 1934r.
  • Seans. Dramat w 1 akcie, BJ, sygn. 8799 III.
  • Swawole Kupidyna. Krotochwila w 3 aktach, BJ, sygn. 8801 III

[edytuj] Wybrane publikacje i materiały rękopiśmienne Macieja Szukiewicza

  • Dzieje, rozwój i przyszłość Muzeum Narodowego w Krakowie, Kraków 1909r.
  • Fraszki, BJ, sygn. 8787 III (maszynopis datowany: 1943r.)
  • Humor i satyra Matejki, studjum. "Tęcza nr 11, listopad 1933r.
  • Jakim powinien być grób i pogrzeb Słowackiego?, Kraków 1909r.
  • Jan Matejko i muzeum jego imienia w Krakowie, Kraków 1933r.
  • Jan Matejko, monografje ilustrowane, Tow. Artystyczno-Wydawnicze "Gryf", Warszawa 1915r.
  • Jan Matejko. Polens främste Historiemalare. Przekład z polskiego w książce zbiorowej: "Polonica", Stockholm, Albert Bonniers Förlag, MCMXVII.
  • Korespondencja Macieja Szukiewicza z lat 1889-1940. t.I-VI, BJ, sygn. 8813-8818 III.
  • Kraków i jego pamiątki. Artystyczna przechadzka po Krakowie, cz.1 - 2, Kraków 1908r.
  • Pogadanka o Krakowie, Warszawa 1929r.,
  • Pogadanka o Lwowie, Warszawa 1929r.
  • Król Duch powraca na ojczyzny łono, Kraków 1927r.
  • Marjacka polichromja Matejki. Odczyt w rękopisie.
  • Motylim lotem. Bibeloty. Wspomnienia. Fraszki, BJ, sygn. 8784 III.
  • Muzeum Teatralne im. S. Wyspiańskiego. Projekt.,"Ilustrowany Kurier Codzienny" 1917r., nr 330, 333-334 i odb.
  • Na głębiach. Poemat, Warszawa 1913r.
  • Narodowy obowiązek. List otwarty do braci w Melpomenie.Felietony, 1919r., BJ, sygn. 79853 II.
  • Nieznany projekt Matejki pomnika Mickiewicza, "Kurier Literacko-Naukowy", Kraków 1931r., nr 44.
  • Niezwykłe przygody dwóch malców. Powieść. Warszawa 1930r., BJ, sygn.250394 I
  • Poezje, Kraków 1901r.
  • Recenzje teatralne. Teka wycinków prasowych Macieja Szukiewicza, BJ, sygn. 8812 IV.
  • Rymy i rytmy, Kraków 1936r.
  • Szkice i rozprawy Macieja Szukiewicza o Janie Matejce, BJ, sygn. 8803 III.
  • Teatr krakowski, (maj 1916r.), BJ, sygn. 8804 II.
  • U źródeł twórczości Matejki. Odczyt w rękopisie
  • W sprawie nauczania języka macierzystego i jego gramatyki, Kraków 1933r.
  • Wskrześmy Misterium Maryjskie w Kalwarii Zebrzydowskiej. (Projekt widowiska religijnego), Poznań 1937r., "Tęcza" 1937r., nr 9, s. 21-30
  • Wspomnienia, (Kraków 1943r.), BJ, sygn. 8807 II., Gdańsk 2007r. (ISBN 978-837326-453-3)
  • Z ziemi fiordów i fieldów. Luźne kartki z podróży, Warszawa 1900r.

[edytuj] Książki przetłumaczone przez Macieja Szukiewicza

  • Svatopluk Čech:("Písně otroka" 1894r.) - z jęz. czeskiego: "Pieśni niewolnika", Kraków 1929r.
  • Alojzy Jirasek:("Lucerna") - z jęz. czeskiego: "Latarka", 1906r., BJ, sygn. 119698 III.
  • Jarosław Vrchlický:("Barevné střepy") - z jęz. czeskiego: "Kolorowe szkiełka", BJ, sygn. 87531 I
  • Stanisław Przybyszewski:("Das grosse Glück") - z jęz. niemieckiego: "Dla szczęścia", rękopis w IS PAN, Archiwum M. Rulikowskiego

[edytuj] Książki wydane przez Macieja Szukiewicza

  • Listy Jana Matejki do żony Teodory 1863-1881, Kraków 1927 r.
  • Pamiętnik Wojciecha K. Stattlera. Studya malarskie w Krakowie i Rzymie przed 100 laty. Kraków 1916 r.. Nakładem Towarzystwa Miłośników Historii i Zabytków Krakowa

[edytuj] Wydania pośmiertne Macieja Szukiewicza

  • Wspomnienia, Gdańsk 2007, Wyd. Uniwersytetu Gdańskiego, ISBN: 978 83 7326 453 3.

[edytuj] Bibliografia

  • Anna Podstawka, Maciej Szukiewicz i jego wizja teatru, Roczniki Humanistyczne KUL 2004 r.: tom:52, zeszyt:1, str. 77-112, ISSN 0035-7707.
  • Anna Podstawka, Dramaturgia Macieja Szukiewicza, Lublin 2006 r., Towarzystwo Naukowe KUL, ISBN: 83-7306-318-8
  • red. Hanna Ratuszna, Radosław Sioma Krótkie formy dramatyczne – Anna Podstawka Jednoaktowe sztuki Macieja Szukiewicza na tle dramatyczno-teatralnych tendencji przełomu XIX i XX wieku., Toruń 2007 r., Wyd.UMK, ISBN: 978-83-231-2144-2
  • Rajmund Bergel, Starsze krakowskie pokolenie dramaturgów, "Kurier Poznański" 1928r., nr 450
  • Maria Bobrownicka, Wiadomości i uwagi o listach Polaków do Franciszka Adolfa Šuberta, "Slavia Occidentalis" 23 (1963r.)
  • Tadeusz Boy-Żeleński, Zielony Balonik - Muzeum Narodowemu, (w:) t e n ż e, Słówka, wstęp i wybór tekstów T.Weiss, Wrocław 1988r.
  • Adam Grzymała-Siedlecki, Nie pożegnani, Kraków 1972 r.
  • Adam Grzymała-Siedlecki, Don Kichot w kontuszu, "Ilustrowany Kurier Polski" 1950r., nr 3555.
  • Bożena Gzik, Dramaturgia Macieja Szukiewicza na tle Młodej Polski i dwudziestolecia międzywojennego, praca magisterska, Instytut Filologii Polskiej KUL, Lublin 2002r.
  • Karol Ludwik Koniński, Mit poetycki M. Szukiewicza, (wstęp do:) M. Szukiewicz, "Rymy i rytmy", Kraków 1936r.
  • J.S. Koryński, Kraków literacki, "Polska Zachodnia" 1928r., nr 278.
  • Edward Kozikowski, Maciej Szukiewicz, (w:)t e n ż e, Od Prusa do Gojawiczyńskiej, Kraków 1969r.
  • Tadeusz Linkner, Z wędrówek Macieja Szukiewicza po młodopolskim Krakowie, (wstęp do:) M. Szukiewicz, Wspomnienia, Gdańsk 2007r.
  • Józef Magnuszewski, Stosunki literackie polsko-czeskie w końcu XIX i na początku XX wieku, Wrocław 1951r.
  • Moassi (M. Kanfer), Pretensje p. Szukiewicza do teatru polskiego, "Nowy Dziennik"1937r., nr 126.
  • Alicja Okońska, Maciej Szukiewicz, (w:) Obraz literatury polskiej XIX i XX wieku, seria V: Literatura okresu Młodej Polski, t. II, Warszawa 1967r.
  • Mariusz Olbromski, Przyśniła się dzieciom Polska - O Lwowskich Orlętach w poezji, "Lwowskie Spotkania" nr 5-6/2005r., str.13; numer specjalny, poświęcony Lwowski Orlętom.
  • Kazimierz Olszewski, Wojaże literackie M. Szukiewicza, "Zwrot" 1972r., nr 8.
  • Leokadia Pośpiechowa, Kontakty Macieja Szukiewicza z pisarzami czeskimi. Z polsko-czeskiej współpracy kulturalnej, "Kwartalnik Opolski" 1977r., nr 1.
  • Leokadia Pośpiechowa, Polskie Oberammergau czyli próba wskrzeszenia misterium w Kalwarii Zebrzydowskiej przez Macieja Szukiewicza, "Zeszyty Naukowe Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Opolu. Filologia polska", z.XVI, Opole 1978r.
  • Stanisław Przybyszewski, Moi współcześni. Wśród swoich, Warszawa 1930r.
  • Eugeniusz Schummer, Twórczość Macieja Szukiewicza, "Rodzina Polska" 1933r., nr 2.
  • Roman Taborski, Maciej Szukiewicz - dramatopisarz modernistyczny, "Przegląd Humanistyczny" 1964r., nr 3.
  • Roman Taborski, Ministrant Młodej Polski, (w:) t e n ż e, Trzech dramatopisarzy modernistycznych. Przybyszewski - Kisielewski - Szukiewicz, Warszawa 1965r.
  • Zofia Wąsowicz, Pierwszy projektodawca stworzenia Muzeum Teatralnego w Krakowie, "Teatr" 1969r., nr 12.
  • Agnieszka Wirchanowicz, Wspomnienia Macieja Szukiewicza. Rekonstrukcja edytorska (maszynopis), Gdańsk 1996r.
  • Henryk Zbierzchowski, Maciej Szukiewicz, "Gazeta Poranna" 1930r., nr 9164.
  • Witold Zechenter, Krakowscy poeci zapomniani, "Życie Literackie" 1968r., nr 25
  • Stanisław Zieliński, Mały słownik pionierów polskich kolonjalnych i morskich, Warszawa 1932 r.
  • Biblioteka Jagiellońska w Krakowie. Katalog Podstawowy (tzw. Stary) druków wydanych od czasów Gutenberga do 1949 roku włącznie.

[edytuj] Sesje naukowe poświęcone M. Szukiewiczowi

  • Dramat XX wieku. Dwie sylwetki: Maxwell Anderson i Maciej Szukiewicz – Lublin, KUL, 15.03.2003 r. Sesja wewnętrzna z udziałem doktorantów w Katedrze Dramatu i Teatru KUL.
  • Krótkie formy dramatyczne w okresie Młodej Polski, Toruń, UMK. Instytut Literatury Polskiej, 17-19.05.2004 r. Konferencja poświęcona lit. okresu Młodej Polski. Cel badawczy: pogłębienie, a zarazem – ujednolicenie obrazu młodopolskiego dramatu jednoaktowego z punktu widzenia historyczno- i teoretycznoliterackiego.
  • Od Szukiewicza do Karpowicza. Z problematyki badań nad dramatem i teatrem XX wieku – Lublin, KUL, 11.06.2005 r. Sesja wewnętrzna z udziałem doktorantów w Katedrze Dramatu i Teatru KUL.

[edytuj] Ikonografia

[edytuj] Linki zewnętrzne


Sytuacja Realu Madryt staje się coraz trudniejsza
Pomocnika Realu Madryt Mohamadou Diarrę czeka prawdopodobnie operacja prawego kolana, co oznacza, że może już nie wystąpić w tym sezonie rozgrywek ligowych.
PlusLiga siatkarek: zacięty bój w Dąbrowie Górniczej
W spotkaniu 7. kolejki PlusLigi siatkarek MKS Dąbrowa Górnicza pokonał Calisię Kalisz 3:2.
Sfrustrowany Steven Gerrard: mam tego dość!
Kapitan FC Liverpool, Steven Gerrard, przyznał, że ma dość oglądania jak inni zawodnicy w Premiership zdobywają trofea i nagrody.
Losowanie piłkarskiego turnieju finałowego U21 w 2009 roku
Środowe losowanie w Nyon ustaliło grupy turnieju finałowego piłkarskich mistrzostw Europy zawodników do lat 21, który w przyszłym roku, w dniach 15-29 czerwca, rozegrany zostanie w Szwecji.
Euroliga: zwycięstwo Wisły
Koszykarki Wisły Can-Pack Kraków pokonały w 8. kolejce Euroligi grupy A węgierski MiZo Pecsi Pecs 57:48 (14:10, 8;14, 21:13, 14:11).
Linki: Strona gwna