Magna Charta Libertatum
Z Wikipedii
Magna Charta Libertatum (lub Magna Carta), czyli Wielka Karta Swobód (ang. The Great Charter) - akt wydany w Anglii w 1215 przez króla Jana bez Ziemi pod naciskiem możnowładztwa, wzburzonego królewską samowolą i uciskiem podatkowym. Formalnie była przywilejem mającym równocześnie znamiona umowy między królem a jego wasalami. Ograniczała władzę monarszą, głównie w dziedzinie skarbowej (nakładanie podatków za zgodą rady królestwa) i sądowej (zakaz więzienia lub karania bez wyroku sądowego), określając uprawnienia baronów, duchowieństwa i zakres swobód klas niższych.
Wielka Karta Swobód przyznawała feudałom prawo oporu przeciwko królowi w razie naruszenia przez niego praw w niej zawartych.
Najważniejsze postanowienia Karty:
- art. 12 - aby król mógł nałożyć tarczowe i zasiłki lenne musiał uzyskać zgodę Rady Królestwa,
- art. 13 - przywileje dla miast oraz potwierdzenie wcześniejszego przywileju jaki nadał władca Londynowi,
- art. 14 - podawał skład Rady Królewskiej m.in. feudałowie oraz lennicy króla,
- art. 39 - wolność osobista, zgodnie z nią król nie mógł aresztować poddanego bez wyroku sądowego, ani odebrać mu majątku,
- art. 61 - formułował sankcje za nieprzestrzeganie przez króla postanowień Karty, zgodnie z tym była komisja 25 baronów, z których czterech szło w delegację do króla informując go o złamaniu artykułów. Jeżeli król w ciągu 40 dni nie dostosował się do petycji baronów ci skierowali się do justycjariusza. Gdy król nadal buntował się baroni wzywali lud do zniesienia króla z tronu.
Artykuły 12, 14 i 61 zostały później kilkakrotnie potwierdzone przez Radę Regencyjną. W XIII-XIV wieku wielokrotnie potwierdzana, w XVII wieku stała się argumentem w walce o prawa parlamentu. Do dziś w ustawodawstwie anglosaskim uznawana jest za fundament porządku konstytucyjnego i gwarancję wolności obywatelskich, a także za początek demokracji brytyjskiej.
[edytuj] Bibliografia
- Paweł Janowski, Magna Charta, Magna Charta Libertatum, Wielka karta Wolności z 15 czerwca 1215 roku, [w:] Encyklopedia Katolicka, Lublin 2006, t. XI, kol. 804-805.
| Automatyczne rozpoznawanie twarzy na lotnisku |
|
Służby graniczne Wielkiej Brytanii wypróbowują nowy, zautomatyzowany system kontroli wykorzystujący mechanizm rozpoznawania twarzy.
|
| Brytyjczycy uzależnieni od Internetu |
|
Jedynie 24 procent ankietowanych mieszkańców Wielkiej Brytanii przeżyłoby w świecie pozbawionym Internetu.
|
| Specjalistyczne klawiatury od Logitecha |
|
Logitech zapowiedział premierę trzech modeli klawiatur: Illuminated Keyboard, diNovo Keyboard for Notebooks oraz Cordless Desktop S520. Każda celuje w użytkownika o bardzo konkretnych wymaganiach.
|
| Pierwszy zewnętrzny dysk SSD |
|
Buffalo wprowadziło do oferty pierwszy na świecie zewnętrzny dysk SSD.
|
| Chronią dzieci przed zagrożeniami z Internetu |
|
Wspólny projekt Common Sense Media oraz Internet Safety for Kids & Families firmy Trend Micro służy edukacji rodziców, nauczycieli i młodzieży w zakresie dostosowania treści stron WWW dla dzieci i młodzieży.
|