Maria Grzegorzewska
Z Wikipedii
Maria Grzegorzewska (ur. 18 kwietnia 1888 w Wołuczy, zm. 7 maja 1967 w Warszawie) – polska pedagog, profesor, twórczyni pedagogiki specjalnej w Polsce.
Spis treści |
[edytuj] Życiorys
[edytuj] Edukacja
Rodzice Marii Grzegorzewskiej dzierżawili majątek. Jako dziecko bała się przeraźliwie niepełnosprawnych. Oddano ją na pensję do Warszawy, ale przeniosła się z powodu nieodpowiedniego towarzystwa „panienek” do prywatnej szkoły pani Pauliny Helwek. Klasę V przerobiła sama w wakacje i zdała do VI. Szkołę pani Hawelke skończyła w 1907.
Po kursie przygotowawczym wstąpiła na studia (praca w tajnych kompletach), właściwe studia rozpoczęła w 1909 na wydziale przyrodniczym UJ. Zarabiała na utrzymanie udzielając korepetycji i nauk w prywatnych domach. Z powodu choroby przerwała studia i wyjechała do Zakopanego, potem do Włoch. Wstąpiła na Międzynarodowy Fakultet Pedagogiczny w Brukseli (1913), zaprzyjaźniła się z Józefą Joteyko, Edwardem Claparedem i Owidiusem Decrolym. Wpłynęło to na jej poglądy pedagogiczne. W 1914 była w Warszawie – wybuch I wojny wojny uniemożliwił jej wyjazd do Brukseli, przedostała się jednak do Londynu i tam kontynuowała studia.
Potem studiowała psychologię na Sorbonie, gdzie w 1916 uzyskała tytuł doktora filozofii za rozprawę: "Studium na temat rozwoju uczuć estetycznych - badania z zakresu estetyki eksperymentalnej przeprowadzone wśród uczniów szkół brukselskich".
[edytuj] Państwowy Instytut Pedagogiki Specjalnej
Po doktoracie zdecydowała się na pracę z upośledzonymi i została nauczycielką w jednej z paryskich szkół dzieci opóźnionych w rozwoju. Mimo powodzenia postanowiła wrócić do Polski.
W maju 1919 znalazła się w Warszawie, a wkrótce potem wróciła J. Joteyko. Od 1919 pracowała w Ministerstwie Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego zajmując się sprawami szkolnictwa specjalnego, popularyzowała ten rodzaj szkół. Zakładała takie szkoły, powołała kurs seminaryjny dla nauczycieli tych szkół. W roku 1922 przekształciła kurs w Państwowy Instytut Pedagogiki Specjalnej i została jego dyrektorką. Funkcję tę pełniła do końca życia, trzymając się hasła Instytutu: "Nie ma kaleki – jest człowiek". Opracowała metodę rewalidacyjną i spopularyzowała ją. Nauczyciele studiujący w Instytucie mieli już za sobą pracę w zawodzie nauczyciela, a do pracy magisterskiej badali dane problemy (łączenie teorii z praktyką).
[edytuj] Państwowy Instytut Nauczycielski
W 1930 otworzyła Państwowy Instytut Nauczycielski i prowadziła go wraz z Wł. Radwanem do 1935. Warunkiem przyjęcia do Instytutu była praca nauczycielska, wyższy kurs nauczycielski i twórczy stosunek do pracy. Warunkiem przyjęcia był opis własnych doświadczeń. Studia trwały 3 lata. W ciągu 5 lat Instytut wykształcił 178 nauczycieli. Program zawierał:
- przedmioty dające podstawę naukowa pracy pedagogicznej (filozofia, pedagogika, psychologia, socjologia, ekonomia, prawo, higiena, higiena społeczna)
- przedmioty związane z praktyką (głównie seminaria)
- przedmioty o kulturze i estetyce plus lektorat języka obcego (francuski, angielski lub niemiecki)
W kadrze nauczycielskiej znalazł się m.in. Janusz Korczak.
W 1935 Grzegorzewska została odwołana ze stanowiska dyrektorki Instytutu, a wtedy wraz z nią z PIN odeszli tacy pedagodzy jak Janusz Korczak, Elzenberg, Suchodolski, Zawieyski.
[edytuj] II wojna światowa
W okresie wojny i okupacji Maria Grzegorzewska pracowała w szkole specjalnej nr. 177 w Warszawie jako nauczycielka. Chorowała na serce, mimo to brała udział w tajnej działalności oświatowej Delegatury Rządu Londyńskiego, pracując nad kształceniem nauczycieli. Prowadziła roczne studium kształcące nauczycieli, działała w konspiracji (kolportaż broni), udzielała pomocy Żydom, brała udział w Powstaniu Warszawskim w służbie sanitarnej.
W czasie powstania spłonął jej dom i prace wielu jej uczniów, spaliły się jej prace: „Psychologia niewidomych” (1930) i „Osobowość nauczyciela” – nie udało się ich odtworzyć.
[edytuj] Po wojnie
Po wojnie wróciła do problemu edukacji nauczycielskiej w 3 cyklach "Listów do młodego nauczyciela" (cele zawodu nauczyciela i społeczne znaczenie jego pracy). Zawarła w nich charakterystykę nauczycielskiej osobowości, nawiązując do Dawida i Szumana. Położyła nacisk na stosunek nauczyciel–uczeń, opisując
- stosunek wyzwalający: wzajemne zbliżenie
- stosunek hamujący: zamknięcie się w sobie i oddalanie się. Powinna być chęć pomocy, sympatia
[edytuj] Instytut Pedagogiki Specjalnej
Po wojnie kierowała Instytutem Pedagogiki Specjalnej. W latach 1958-1960 była profesorem w Katedrze Pedagogiki Specjalnej UW, pierwszej uniwersyteckiej katedrze pedagogiki specjalnej w Polsce. W 1960 choroba serca zmusiła ją do oddania kierownictwa zastępczyni Janinie Doroszewskiej, a wcześniej utworzono dla niej Katedrę Pedagogiki Specjalnej na UW, gdzie stworzyła warunki otrzymania magistra. Studia obejmowały zakres neurologii i psychopatologii plus obserwację w klinice Psychiatrycznej w Pruszkowie. Wyodrębniła 3 grupy:
- upośledzeni umysłowo
- przewlekłe choroby somatyczne, nerwowe i psychiczne
- niedostosowanie społeczne na tle środowiskowym
Z czasem powstał też oddział głuchych.
Zmarła 7 maja 1967 na atak serca.
Jej imię nosi Akademia Pedagogiki Specjalnej przy ul. Szczęśliwickiej 40 w Warszawie, wcześniej Wyższa Szkoła Pedagogiki Specjalnej.
[edytuj] Prace
- Psychologia niewidomych (1930)
- Listy do młodego nauczyciela
- Pedagogika lecznicza. Skrypt wykładów
- Głuchociemni
- Psychologia niewidomych
- Analiza zjawiska kompensacji u głuchych i niewidomych
[edytuj] Literatura
- Wincenty Okoń, Wizerunki sławnych pedagogów polskich, Warszawa, Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, 1993, ISBN 83-02-05213-2
[edytuj] Pamięć o Marii Grzegorzewskiej
Maria Grzegorzewska jest patronem m.in.
- Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego dla Dzieci Niepełnosprawnych Ruchowo w Policach
- Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego ZWiPPP Nr 1 w Chełmie
- Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego dla Dzieci Niesłyszących w Radomiu
- Zespołu Szkół nr 3 we Włocławku
- Zespołu Szkół Specjalnych im. Marii Grzegorzewskiej w Krotoszynie
- Zespołu Szkół Nr 2 Specjalnych w Mikołowie
- Pedagogicznej Biblioteki Wojewódzkiej w Zielonej Górze
- Specjalnego Ośrodka Szkolno-Wychowawczego w Malborku
- Zespołu Szkół Specjalnych w Żarach
| "Będzie bardzo szybka, może nawet na rekord świata" |
|
Polscy pływacy niedawno zakończyli zgrupowanie wysokogórskie w Sierra Nevada. Po starcie w Słowenii wrócili na kilka dni do Polski. Trener Paweł Słomiński jest zadowolony z postępów przygotowań do IO w Pekinie.
|
| Pekin 2008: wioślarze zakończyli przygotowania w kraju |
|
Trzykrotni mistrzowie świata w wioślarskiej czwórce podwójnej - Adam Korol, Marek Kolbowicz, Michał Jeliński i Konrad Wasielewski, podobnie jak cztery pozostałe osady z olimpijskimi kwalifikacjami, zakończyli przygotowania w kraju i na krótko udali się do domów.
|
| 10 milionów euro za 16-latka |
|
Inter Mediolan kupił za 10 milionów euro 16-letniego pomocnika Vasco Da Gama - Philippe Coutinho Correię - bardziej znanego jako "Coutinho".
|
| WTA w Los Angeles: awans Jankovic |
|
Jelena Jankovic (Serbia, 1) pokonała Vanię King (USA) 7:5, 6:2 w drugiej rundzie turnieju WTA Tour na twardych kortach w Los Angeles (z pulą nagród 600 tys. dol.).
|
| "Z Hiszpanii do reprezentacji mam równie daleko" |
|
Adrian Sikora, były piłkarz Groclinu Dyskobolia Grodzisk Wlkp., twierdzi, że po przeprowadzce do hiszpańskiego Realu Murcia, wcale nie będzie mu łatwiej dostać powołanie do reprezentacji Polski.
|