Z Wikipedii

Ten artykuł dotyczy mitologii greckiej. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.

"Midas i Bachus", obraz Nicolasa Poussina

Midas (gr. Μίδας; VIII wiek p.n.e.), władca Frygii.

[edytuj] Historia ...

Do niedawna uważano go za postać legendarną, jego istnienie zostało potwierdzone jednak przez źródła asyryjskie. Według nich w latach 720-711 p.n.e. nastąpiła agresja Midasa na anatolijskie oraz syryjskie wybrzeża Morza Śródziemnego. Do akcji Midasa przyłączyły się państewka południowej Anatolii. Stanowiło to zagrożenie dla wpływów asyryjskich w Syrii i spotkało się ze zdecydowaną interwencją Sargona II, który w 717 p.n.e. zdobył Karkemisz i, pokonując stopniowo pozostałych sprzymierzeńców Midasa, zahamował ekspansję Frygii. Midas zginął w walce z Kimmerami, którzy, uciekając przed Scytami, wtargnęli na teren Anatolii z obszarów między Krymem a Kaukazem.

[edytuj] i legenda

Midas jest bohaterem wielu legend, mitów i anegdot. W mitach przypisywano mu wyjątkową głupotę. Jedna z opowieści opisuje, jak poratował zabłąkanego Sylena z orszaku Dionizosa zmierzającego do Indii. W nagrodę Dionizos obiecał spełnić jedno życzenie króla. Władca poprosił, aby każda rzecz, której dotknie, zamieniała się w złoto. Szybko jednak Midas zorientował się, że grozi mu śmierć głodowa – chleb i wino również zamieniało się w złoto. Przerażony wybłagał od Dionizosa utratę daru, musiał tylko umyć głowę i dłonie w wodach rzeki Paktolos, która od tej pory stała się złotonośna.

Midas według innego mitu był także sędzią w zawodach muzycznych między Apollem i Marsjaszem (lub Panem). Ponieważ uznał, iż to Marsjasz grał piękniej, bóg ukarał go oślimi uszami. Od tej pory nieszczęsny król zawsze nosił turban, aby uchronić się od ośmieszenia. O jego sekrecie wiedział jedynie nadworny fryzjer, ale Midas zabronił mu wyjawiać go pod karą śmierci. Sługa nie mógł jednak wytrzymać, chciał się komuś zwierzyć. Udał się więc nad morze, wykopał w piasku niewielki dół i krzyknął: "Król Midas ma ośle uszy!" Zasypał dół i odszedł uspokojony. Po pewnym czasie na miejscu dołu wyrosła kępa trzcin. Gdy powiał wiatr trzciny szemrały :"Król Midas ma ośle uszy!". Doprowadziło to do tego, że cały kraj dowiedział się wkrótce o wstydliwej tajemnicy władcy.

[edytuj] Starożytni o Midasie

O Midasie w swoich dziełach piszą lub wspominają tacy autorzy starożytni jak Diodor Sycylijski (w „Bibliotece”), Elian (w „Różnych opowieściach”), Herodot (w „Dziejach”), Ksenofont (w „Wyprawie Cyrusa”), Owidiusz (w „Przemianach”) i Persjusz (w „Satyrach”).

[edytuj] Biblioteka

• Iwaszkiewicz P., Łoś W., Stępień M. - „Władcy i wodzowie starożytności. Słownik”, WSiP, Warszawa 1998, s. 267, ISBN 83-02-06971-X
• Kubiak Z. - „Mitologia Greków i Rzymian”, Świat Książki, Warszawa 2003, s. 275, ISBN 83-7311-077-8

[edytuj] Zobacz też

• mitologia grecka