Z Wikipedii

Ten artykuł dotyczy Indian. Zobacz też: hrabstwo Mohave.

Dwóch Indian Mohave, zachodnia Arizona

Młoda kobieta należąca do plemienia Mohave

[edytuj] Krótka charakterystyka

Nazwa grupy etnicznej lub plemienia: Mohave, Mojave, Yuma :Nazwa własna: Pipa Aha Macav – "Ludzie znad rzeki" (wody)

Polska nazwa: Mohave :Język: mohave (rodzina na-dene)

Krótka charakterystyka: plemię północnoamerykańskich Indian z południowego zachodu USA

Sławne postaci: Iretaba (Yara Taw)

Uwaga: Nie należy ich mylić z irokeskim plemieniem Mohawków

[edytuj] Wierzenia

Tradycyjni Mohave utrzymują, że rzeka Kolorado, która biegnie po granicy Arizony, Kalifornii i Nevady, powstała kiedy Wielki Duch Matavilya został zabity przez swoją siostrę – Kobietę-żabę. Ich mały braciszek Mastamho doszedł do wniosku, że musi zaopiekować się ludźmi, których przed śmiercią stworzył jego starszy brat. Wbił w ziemię wierzbową witkę, spod której zaczęła wypływać woda; ta woda utworzyła rzekę Kolorado. Mastamho pokazał także ludziom jak rozpalać ogień, jak nazywać rzeczy, jak uprawiać rośliny, jak wyrabiać naczynia, pokazał im jak przetrwać.

[edytuj] Kultura i obyczaje

W przeszłości w suchym i gorącym klimacie Południowego Zachodu za domy wystarczały im zazwyczaj pozbawione ścian lekkie konstrukcje dachowe z trawy i trzciny, oparte na 4-6 palach i zwane ramada, zapewniające cień i wentylację. W porach chłodniejszych dobudowywali do nich czasem drewniane ściany, a dachy wzmacniali mułem i gliną.

Utrzymywali się z polowania i połowu ryb, uprawiali w dolinie rzeki rośliny bogate w olej, zbierali orzechy, dzikie owoce (w tym owoce kaktusa) i jagody.

Obrzędy, obejmujące pieśni, tańce i modlitwy, służyły m.in. sprowadzaniu życiodajnych deszczy. W przeciwieństwie do większości innych plemion Kalifornii nie budowali szałasów potu.

Tradycyjną ozdobą ich twarzy był charakterystyczny tatuaż, składający się z pionowych kresek na brodzie i kropkach na policzkach.

[edytuj] Historia

Mohave od niepamiętnych czasów byli związani z ziemią wzdłuż rzeki Kolorado. Handlowali też z sąsiednimi plemionami z wybrzeża Pacyfiku, kupując od nich m.in. drewniane naczynia, łyżki, rogi i muszle dentalium. Od czasu kontaktu z Europejczykami w XVI w. Mohave byli jednym z bardziej znanych plemion Południowego Zachodu USA. Ich opór przeciwko narastającej fali osadników spowodował wybudowanie w 1859 roku wojskowego Fortu Mojave na wschodnim brzegu Kolorado, mającego wymusić spokój na okolicznych terenach (obecnie w ruinie).

Wódz Iretaba (inaczej Yara Tav, zm. 1878), którego imię znaczy "Piękny Ptak", był naczelnym wodzem Mohave w okresie największej ekspansji białych ludzi na terytorium Indian. Odwiedził m.in. Los Angeles, San Francisco, Nowy Jork, Filadelfię i Waszyngton. Był gościem prezydenta Abrahama Lincolna, który podarował mu srebrny puchar na znak przyjaźni między białymi a Mohave. Po tych wizytach wódz był zdruzgotany potęgą białych ludzi, którą zobaczył. Zmuszony przez władze do opuszczenia większości tradycyjnych ziem Mohave, osiadł wraz z plemieniem w rezerwacie w Parkey Valley.

[edytuj] Współczesność

Obecnie większość Indian Mohave zamieszkuje trzy niewielkie rezerwaty:

• Fort Mojave Indian Reservation (obejmuje 23 699 akrów w Arizonie i 5 582 akrów Nevadzie i liczy ok. 1 120 mieszkańców)
• Colorado Indian Reservation w Arizonie i Kalifornii (278 000 akrów, ok. 2 400 mieszkańców z 4 plemion: Mohave, Chemihuevi, Hopi i Nawaho)
• Fort McDowell Mohave-Apache Reservation w Arizonie (24 680 akrów, ok. 100 mieszkańców)

Mieszkańcy obecnych rezerwatów utrzymują się głównie z rolnictwa, uprawiając m.in. bawełnę, alfalfa i pszenicę. Część utrzymuje się z usług turystycznych, w tym z otwartego w latach 90. plemiennego kasyna, hotelu i pola golfowego, inni pracują dorywczo w sąsiednich miastach i na farmach.

Plemię obchodzi swoje święto w marcu jako Mohave Day.

Liczebność w roku 2000: Według danych U.S. Census Bureau, podczas spisu powszechnego w 2000 roku 1440 obywateli USA zadeklarowało, że pochodzi wyłącznie z plemienia Fort Mojave, a 1906 – wyłącznie lub między innymi z plemienia Fort Mojave. Ponadto 1719 obywateli zadeklarowało, że jest pochodzenia wyłącznie Colorado River Indian, a 1927 – wyłącznie lub między innymi Colorado River Indian. Dodatkowo 128 osób określiło się jako wyłącznie McDowell Mohave-Apache, zaś 154 – wyłącznie lub między innymi McDowell Mohave-Apache.

[edytuj] Zobacz też

Zobacz galerię na Wikimedia Commons:
Mohave

• Indianie
• Indianie Ameryki Północnej

[edytuj] Linki zewnętrzne

• Fort Mojave Indian Tribe (ang.)
• The Colorado River Indian Tribes (ang.)
• Mojave National Preserve (ang.)
• The Fort Mojave Indian Tribe (ang.)
• Fort McDowell Mohave-Apache Reservation (ang.)
• Mojave Tribe (ang.)
• Arizona Tribal Leaders (ang.)