Monasterium kanonickie
Z Wikipedii
Monasterium kanonickie – przez takie pojęcie rozumie się kompleks budynków skupionych przy katedrze, będących siedzibą biskupa, oraz kanoników katedralnych.
Podobnie jak zabudowania klasztorne monasteria kanonickie najczęściej były wznoszony wokół czworobocznego wirydarza, otoczonego krużgankiem. Składają się m.in. z refektarza, kapitularza, dormitorium, zabudowań gospodarczych. Często w obrębie kompleksu monasterium wznoszono kaplice, gdzie sprawowano liturgię dla członków kanonii.
Za źródło ideowe można przyjąć poglądy Świętego Augustyna, dotyczące sprawy wspólnoty duchowej. Dla Augustyna "monasterium" to już nie pustelnia, lecz dom i wspólnota (domus, communitas); członkowie wspólnoty to nie "monachi" (mnisi), lecz "clerici" (duchowni) albo "servi Dei" (słudzy Boży). Augustyn był w zasadzie pierwszym z biskupów, który nadał powołanej przez siebie wspólnocie tak wyraźne kształty i który też jasno określił zasady bycia w niej. Więcej, życie wspólnotowe duchownych podniósł do rangi "propositum", czyli przyrzeczenia, ślubu.
Ze wspólnoty biskupiej założonej przez Augustyna i przez niego propagowanej wyszło kilku biskupów. Tym samym struktura klasztoru charakterystyczna dla zakonów kontemplacyjnych została przejęta przez biskupstwo oraz nowo powstające zakony apostolskie (mendykanckie).
W dobie średniowiecza budynki monasterium kanonickiego wznoszono często równolegle z katedrami, w przeciwieństwie do myśli np. benedyktynów czy cystersów budynki kanoników były bogate w dzieła sztuki, architekturę budynków cechuje bogactwo form plastycznych.
Tradycja ta była powszechna w całej Europie, intensywnie wznoszono monasteria kanonickie na terenie Cesarstwa, wiele cennych zabytków tego typu zachowało się w Anglii, Francji, Włoszech. Na terenie Polski najlepszym przykładem są zabudowania monasterium kanonickiego przy katedrze w Kamieniu Pomorskim.
| Komórki skóry przekształcone w komórki macierzyste |
|
Udało się po raz pierwszy stworzyć w pełni niezróżnicowane (pluripotentne) komórki macierzyste z komórek skóry dorosłej małpy. Wcześniej sztuka ta udała się z komórkami myszy.
|
| Odkryto skąd bierze się szczęście! |
|
Szczęście, podobnie jak otyłość czy palenie papierosów, jest zjawiskiem zbiorowym, przenoszonym dzięki więziom społecznym - orzekli amerykańscy naukowcy.
|
| Groźna choroba kryje się w nogach |
|
"Żylna choroba zakrzepowo-zatorowa (ŻChZZ) to Zakrzepica Żył Głębokich oraz jej najcięższe powikłanie pod postacią Zatoru Tętnicy Płucne, które stanowi bezpośrednie zagrożenie dla życia. Jest chorobą podstępną, można nawet powiedzieć, że cichym zabójcą" - definiuje prof. dr hab. n. med. Witold Z. Tomkowski, prezes Polskiej Fundacji do Walki z Zakrzepicą "Thrombosis".
|
| Jeśli coś jest duże - boli bardziej |
|
Jeśli coś jest duże, boli bardziej, niż gdy jest małe - nawet, gdy jest to nasza własna ręka. Naukowcy z Oxfordu przeprowadzili eksperyment, podczas którego badali uczucie bólu u osób z chorą ręką. Uczestników poproszono, by poruszali chorą kończyną - jednocześnie na nią patrząc.
|
| Stworzonka morskie pomogą w łączeniu kości |
|
Niewielkie stworzonka morskie wieloszczety, budują konstrukcje z ziarenek piasku i muszelek. Sklejają budulec specjalną wydzieliną. Naukowcy odtworzyli ją w laboratorium i chcą użyć do łączenia połamanych kości.
|