Z Wikipedii

Ten artykuł dotyczy osiedla. Zobacz też: inne miejsca o tej samej nazwie.

Osiedle Morawka – widok od strony tamy zbiornika retencyjnego. Ponad osiedlem widoczne zabudowania wodociągów

Morawka – osiedle, część Stronia Śląskiego wybudowane w latach 1948-1952, w pobliżu którego przepływa rzeka Morawka, od której osiedle wzięło swoją nazwę.

[edytuj] Lokalizacja

Położone jest^[1] w południowej części miasta, na stoku niewielkiego wzniesienia Gór Bialskich (ok. 505 m n.p.m.), w rozwidleniu dróg do Starej Morawy i Młynowca, w pobliżu rzeki Morawka. Osiedle obejmuje następujące ulice:^[1]

• ul. T. Kościuszki (górna część), ul. Morawka, ul. K. Świerczewskiego, ul. Sudecka, ul. M. Nowotki w starszej części,
• ul. M. Kopernika, ul. Świerkowa, ul. Jaworowa w nowej części.

[edytuj] Historia

Zabudowa osiedla przy ul. Kościuszki

Powstało w latach 1948-1952 przy ówczesnej niewielkiej wsi, będąc częścią radzieckiej inwestycji związanej z pozyskiwaniem rud uranu w złożu Kopaliny w okolicach Kletna (osiedle o zbliżonym wyglądzie i przeznaczeniu powstało przy kopaniach uranu w Kowarach). Po wycofaniu się Rosjan, wskutek spadku opłacalności wydobycia w 1953 r., osiedle zostało zostało przekazane do użytku publicznego. Część powierzchni wydzielono na sporej wielkości Wojewódzki Szpital dla Nerwowo i Psychicznie Chorych, przeniesiony tu z Trzebieszowic, z Zamku na Skale. Istnieją przypuszczenia, że w szpitalu tym Rosjanie przetrzymywali początkowo również polskich więźniów politycznych. Pozostałą część budynków przekazano gminie i przeznaczono na cele mieszkalne.

[edytuj] Układ przestrzenny

Jesienny widok na Morawkę

Układ osiedla jest dobrym przykładem planowania przestrzennego, które czerpało jeszcze z doświadczeń i teorii planistycznych okresu przed 1939 r.^[2] Osiedle założone jest na terenie o nieregularnym zarysie. Większą, zachodnią część stanowi obszar zabudowany. Układ ulic jest zróznicowany. Niektóre odcinki są dwustronnie osadzona na półokręgu, tworząc interesujący układ. Domy wielorodzinne i bloki mieszkalne, typowe dla budownictwa lat 50. XX wieku, z czterospadowym dachem krytym ceramiczną dachówką. Część z nich stanowiła zaplecze usługowe i handlowe, a całość przypominało niewielkie, samodzielne misteczko.

Mniejsza, wschodnia część to park miejski na terenach nadrzecznych z nasadzeniami z lat budowy osiedla. W parku ścieżki spacerowe z ławkami, tereny trawiaste, ścieżka zdrowia i plac zabaw dla dzieci z lat 80. XX w.

W południowej części osiedla Morawka od lat 80. XX w. powstaje osiedle domów jednorodzinnych. Od wschodu do osiedla przylega teren Pracowniczych Ogrodów Działkowych "Krokus"^[1]. Na wysokości osiedla na rzece wybudowana jest tama wraz z suchym retencyjnym zbiornikiem przeciwpowodziowym. Ponad osiedlem znajduje się stacja wodociągowa zaopatrująca całe miasto^[1].

[edytuj] Szpital

Na terenie dużej części osiedla od 1952 r. zlokalizowany jest Wojewódzki Szpital dla Nerwowo i Psychicznie Chorych. Od lat 90. XX wieku szpital stopniowo podupada odsprzedając kolejne budynki lub przekazujac je do zasobu mienia komunalnego. W roku 2008 szpital opiekował się ok. 400-osobową grupą pacjentów, zatrudniając ok. 400 pracowników.

Brama główna szpitala

Budynek dawnych WTZ

[edytuj] Ciekawostki

• W latach 80. XX w. na terenie szpitala wydawane było czasopismo pt. "Morawka".

[edytuj] Bibliografia

• Studium środowiska kulturowego gminy Stronie Śląskie woj. wałbrzyskie opracowanie dla Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków pod red. Iwony Cegleckiej-Rybka, Regionalny Ośrodek Studiów i Ochrony Środowiska Kulurowego we Wrocławiu, Wrocław 1996 r.

Przypisy

Współrzędne: 50°17'15" N 16°52'48" E50.2875 16.88 (Morawka (osiedle))

p • d • e

Gmina Stronie Śląskie

Miasto: Stronie Śląskie
Wsie: Bielice • Bolesławów • Goszów • Janowa Góra • Kamienica • Kletno • Młynowiec • Nowa Morawa • Nowy Gierałtów • Sienna • Stara Morawa • Stary Gierałtów • Strachocin • Stronie Wieś
Przysiółki i osiedla: Klecienko • Morawka • Nowa Biela • Popków • Rogóżka • Sucha Góra

 

Włoski Kościół "nie zachęca" do mieszanych małżeństw

- Mieszane małżeństwa katolicko-muzułmański niosą czasami dramatyczne konsekwencje dla dzieci - uważa sekretarz generalny Konferencji Episkopatu Włoch, Mariano Crociata. Dlatego zdaniem "numeru dwa" włoskiego episkopatu "nie należy zachęcać" do takich małżeństw, które - jak zauważył - często się rozpadają.

Bezpieczeństwo Europy wg Rosji

Ruszyło dwudniowe spotkanie Organizacji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie (OBWE). Obrady nie będą łatwe, bo ciążą nad nimi wojna gruzińsko-rosyjska i wciąż relatywnie napięte stosunki Zachodu z Moskwą. To właśnie w Helsinkach, Rosja przedstawi swoją propozycję nowej architektury bezpieczeństwa dla Europy.

Odkryto nowego dinozaura

Nowy wymarły przedstawiciel latających gadów, z rozpiętością skrzydeł wielkości rodzinnego auta został odkryty przez naukowców z Uniwersytetu w Portsmouth. Zidentyfikowany jako pterozaur, jest największym odkrytym dotąd przedstawicielem gatunku.

Supernowa odsłania tajemnice

W 1572 roku "nowa gwiazda" pojawiła się na niebie, zadziwiając astronomów całego współczesnego naukowego świata. Wśród nich był duński badacz Tycho Brahe, który opisując ją wtedy, zmienił nieodwracalnie bieg nauki. Dziś zjawisko, teraz nazywane supernową zostało ponownie zaobserwowane przez naukowców Instytutu Maxa Plancka. I znów wzbogaciło naukę.

Putin: zobaczymy, może wrócę

- Doczekamy do 2012 r., a potem zobaczymy - tak Władimir Putin odpowiedział na pytanie, czy wróci w przyszłym roku na Kreml jako prezydent. Pytanie było zadane poprzez tzw. telemost, podczas którego Putin "na żywo" odpowiada na pytania Rosjan.