Murcki
Z Wikipedii
|
||||
|
||||
 Część Murcek z lotu ptaka |
||||
| Zespół dzielnic | południowe | |||
| Powierzchnia | 44,8 km² | |||
| Populacja (2002) - liczba ludności |
6 tys. |
|||
Położenie na planie Katowic |
||||
Murcki (niem Emanuelssegen) – południowa dzielnica Katowic w województwie śląskim. W latach 1967-1975 samodzielne miasto. Obecnie w Murckach mieszka ok. 5 800 mieszkańców.
Spis treści |
[edytuj] Historia
Najstarsza murckowska legenda dotyczy położonego na tym terenie ostępu leśnego, znanego pod nazwą Siągarnia. Według niej, tam właśnie czarownica dybała na życie św. Klemensa, ucznia Cyryla i Metodego, który na przełomie IX i X wieku miał chrystianizować te okolice. Już od lat 50. XVII wieku w miejscu zwanym Rudne Kotliska kopano wychodzący tam na powierzchnię węgiel. Dowodem na wykorzystywanie węgla z Murcek jest zapis w księgach pszczyńskich z roku 1657, o zastosowaniu tutejszego węgla w Kuźniach Jaroszowickich. W 1755 roku, właściciele terenów, książęta pszczyńscy, na obszarze nazywanym Osieki zorganizowali wydobywanie węgla spod ziemi przy pomocy kołowrotu ręcznego z wybudowanego w tym roku szybu. W 1769 roku powstaje zorganizowane wydobycie, a kopalnia, będąca własnością książąt, istnieje pod nazwą Emanuelssegen (błogosławieństwo Emanuela), od imienia jednego z członków rodu. Przy uważanej za najstarszą na Górnym Śląsku kopalni, zaczęła rozwijać się osada pod taką samą nazwą. W 1800 roku kopalnia ma 4 szyby wydobywcze, a przed doprowadzeniem kolei około 30 szybów wydobywczych. W 1852 roku doprowadzono do kopalni bocznicę kolejową z Katowic, a w 1863 roku otwarto prywatną szosę z Kobióra (pod Pszczyną) przez Tychy. W 1870 r. miejscowość i kopalnia zostały przyłączone do Kolei Prawego Brzegu Odry uzyskując możliwość szybkiego rozwoju. W 1888 roku kopalnia wybudowała w miejscowości dom noclegowy dla górników mogący pomieścić około 100 osób.
Po przyłączeniu tej części Śląska do Polski, po plebiscycie na Górnym Śląsku (1921), zmieniono nazwę miejscowości z Emanuelssegen na Murcki. Słowo pochodzi z gwary śląskiej i oznacza ludzi umorusanych, brudnych. Odnosiło się to prawdopodobnie do górników, którzy wracali z pracy brudni, ponieważ kopalnia nie posiadała własnej łaźni.
W 1976 połączono kopalnie Murcki i Boże Dary pozostawiając nazwę Murcki, przenosząc jednak sukcesywnie kompleks wydobywczo-przetwórczy na teren byłej kopalni Boże Dary znajdującej się w sąsiedniej dzielnicy Katowic, Kostuchna. W 2004 roku zlikwidowano ostatni szyb na terenie Murcek.
W latach 60. XX wieku prężnie działał klub sportowy – Górnik Murcki – drużyna hokejowa klubu grała w najwyższej klasie rozgrywkowej przez 8 lat. W 1967 zdobywa Puchar Polskiego Komitetu Olimpijskiego (odpowiednik pucharu polski którego wtedy nie organizowano). W 1971 roku klub wszedł w skład nowo utworzonego GKS Tychy. Sekcja piłkarska po fuzji z Górnikiem Kostuchna utworzyła klub MK Górnik Katowice, grający obecnie w IV lidze.
W Murckach mieszkał uczestnik olimpiady zimowej z Innsbrucku 1964 (obrońca drużyny hokejowej) Henryk Handy.
[edytuj] Zabytki
- Kościół w Murckach zaprojektował znany architekt Zygmunt Gawlik (twórca katedry w Katowicach),
- Zabytkowe domki w północnej części Murcek – zabudowa ul. Bielskiej,
- Budynek Szkoły Podstawowej nr 48 przy ul. Bielskiej,
- Budynek nieczynnego dworca kolejowego Katowice-Murcki.
- Domy przy ulicy Baczyńskiego 1,2
[edytuj] Geneza nazwy Murcki
Nazwa "Murcki" związana jest z pewną legendą. Legenda ta głosi, iż kiedyś dzieci wyszły z świniami do lasu na wypas. Świnki zaczęły ryć w ziemi i znalazły w niej czarne kamienie. Wróciły do domu i zaczęły się bawić tymi kamieniami. Kamienie strasznie brudziły [dzieci były umurckane (śląska gwara)] więc mama zdenerwowała się i wrzuciła je do pieca. Ku zdziwieniu wszystkich kamienie zaczęły się palić i dawać ciepło. Okazało się, że to był węgiel.
[edytuj] Osady leśne na terenie dzielnicy
[edytuj] Zobacz też
- Kopalnia Węgla Kamiennego Murcki,
- Nieczynny dworzec kolejowy Katowice-Murcki.
[edytuj] Linki zewnętrzne
Bogucice • Brynów-Osiedle Zgrzebnioka • Dąb • Dąbrówka Mała • Giszowiec • Janów-Nikiszowiec • Kostuchna • Koszutka • Ligota-Panewniki • Murcki • Osiedle Paderewskiego-Muchowiec • Osiedle Tysiąclecia • Osiedle Witosa • Piotrowice-Ochojec • Podlesie • Śródmieście • Szopienice-Burowiec • Wełnowiec-Józefowiec • Załęska Hałda-Brynów • Załęże • Zarzecze • Zawodzie
| Odreagowanie na Wall Street |
|
Po dwóch dniach gwałtownej przeceny, w środę na nowojorskiej giełdzie nastąpiło niewielkie odreagowanie, choć sesja charakteryzowała się znaczną zmiennością nastrojów.
|
| DJ Navistar, GM Let Deal For Medium-Duty Truck Ops Expire |
|
Navistar International Corp. (NAV) and General Motors Corp. (GM) are letting expire a non-binding deal for engine producer to buy the auto maker's medium-duty truck business, citing "significant marketplace and economic changes."
|
| USA: ekologiczne samochody muszą być głośniejsze |
|
Samochody z napędem elektrycznym lub hybrydowym, przyjazne dla środowiska, muszą być głośniejsze. Przynajmniej w Kalifornii.
|
| USA: fundusze na budowÄ™ tarczy w Polsce na razie niepewne |
|
Sądząc z reakcji Kongresu USA na polsko- amerykańską umowę o tarczy antyrakietowej, uzyskanie funduszy na jej budowę będzie jeszcze przedmiotem sporów na Kapitolu, ponieważ dominujący tam Demokraci nadal mają wątpliwości, czy projektowany system będzie technicznie sprawny.
|
| PociÄ…gi w Polsce przyspieszÄ… do 300 km/h |
|
Koszty budowy szybkiej kolei z Wrocławia i Poznania do Warszawy są szacowane na około 26 mld zł, a prace budowlane mogą rozpocząć się w 2014 r. - poinformował w środę wiceminister infrastruktury Juliusz Engelhardt na konferencji prasowej.
|