Muzyka latynoamerykańska
Z Wikipedii
Muzyka latynoamerykańska (także Muzyka Ameryki Łacińskiej) - wspólne określenie tańców, rytmów i stylów muzycznych charakterystycznych dla krajów Ameryki Łacińskiej. Za korzenie muzyki latynoamerykańskiej uważa się najczęściej formy muzyczne pochodzące z Kuby, czyli mieszankę hiszpańskich elementów melodycznych i afrykańskich wpływów rytmicznych.
Istnieją także kraje, w których tradycyjną muzykę ukształtowały inne czynniki, np. w muzyki andyjskiej (Boliwia, Peru), w której pojawiają się także przedkolumbijskie składniki, jak np. pentatonika. W brazylijskiej bossa novie silne są wpływy jazzu, w argentyńskim cuarteto i chamamé można znaleźć wpływy alpejskie, włoskie i wschodnioeuropejskie.
Spis treści |
[edytuj] Podział
Muzykę latynoamerykańską można podzielić na następujące grupy, niekiedy zaskakująco różne od siebie:
[edytuj] Tradycyjne style
Rozwinęły się już w XVIII i XIX wieku przeważnie w regionach wiejskich:
- Muzyka afrobrazylijska - powstała w Brazylii z połączenia rytmów afrykańskich niewolników z elementami portugalskimi, np. samba, samba-reggae, axé
- Muzyka afrokolumbijska - powstała w Kolumbii z wymieszania elementów europejskich i afrykańskich. W przeciwieństwie do muzyki afrokubańskiej i afrobrazylijskiej rolę głównego instrumentu pełni akordeon, np. cumbia, vallenato
- Muzyka afrokaraibska - muzyka powstała na Kubie i sąsiednich wyspach z połączenia elementów muzyki afrykańskiej i europejskiej, np. son, merengue, calypso
- Muzyka andyjska - tradycyjna muzyka krajów andyjskich, na którą wpływ miały zarówno elementy melodyki hiszpańskiej, jak i indiańska muzyka sprzed epoki konkwistadorów, np. carnavalito
- Folklor pampański - style muzyczne i taneczne, mające korzenie w hiszpańskiej muzyce ludowej, rozpowszechnione w rejonie Pampy (Argentyna, Chile, Urugwaj), np. Chacarera
[edytuj] Miejskie style muzyczne
Style miejskie powstały dopiero w XX wieku w większych miastach Ameryki Łacińskiej, częściowo ze styli tradycyjnych, częściowo z innych kierunków muzycznych:
- tango argentyńskie, melancholijny taniec z regionu La Platy, rozwinął się w Buenos Aires i Montevideo
- cuarteto, melanż włoskich, hiszpańskich i afrokaraibskich elementów, powstał w Córdobie w Argentynie
[edytuj] Style mieszane z innymi nurtami muzyki
Większość z nich powstała w połowie XX wieku, niektóre spośród nich poza Ameryką Łacińską.
- salsa - powstała w Stanach Zjednoczonych z różnych stylów z rejonu Karaibów
- bossa nova - powstała w Brazylii z narodowych nurtów muzycznych i jazzowego sposobu gry
- latin jazz - mieszanka jazzu z muzyką afrokubańską (gł. mambo i salsy), powstała w latach 30. i 40. XX wieku w Nowym Jorku
- latin rock - powstałe w Stanach Zjednoczonych i spopularyzowane w całej Ameryce Łacińskiej połączenie rocka i różnorodnych, zwłaszcza afrokaraibskich stylów
- latin pop - powstał poprzez włącznie do muzyki pop elementów latynoamerykańskich, z pewnymi wpływami muzyki soul i R&B
- songo - unowocześniona forma són, powstała około roku 1969, łączy elementy melodyki són z elementami rytmiki rumby, rocka, funk i rhythm and bluesa
- tex-mex, mieszanka ludowych styli z Teksasu i Meksyku
[edytuj] Nowe popularne style muzyki latynoamerykańskiej
Częściowo stanowią podgatunki stylów tradycyjnych, częściowo dominujące wpływy mają inne style (np. Miami bass dla rio funk)
- reggaetón
- latin hip-hop
- merengue hip-hop
- latin ska
- cumbia villera
- cumbia romántica
- mangue beat
- techno cumbia
- rio funk
- electrotango
- latin house
- latin techno
- comerciales
- cuarteto merenguero
- salsa / timba
- rock nacional
[edytuj] Tańce i pieśni charakterystyczne dla poszczególnych krajów
[edytuj] Region andyjski
- gł. w Boliwii: cueca boliviana
- gł. w Chile: resbalosa albo refalosa, tonada
- gł. w Ekwadorze: cachullapi, chirihuaqui, pasillo
- gł. w Kolumbii: bambuco, cumbia, currulao, merengue kolumbijskie
- gł. w Peru: huayno, carnevalito, takirari, huaylarsh, saya, marinera, tondero, vals criollo, negroide, festejo, chicha
[edytuj] Argentyna
baguala, bailecito, carnavalito, chacarera, chamamé, chamarrita, chaya, chirihuaqui, cielito, cifra, cueca, estilo, milonga, rasguido doble, tango argentyńskie, tonada, vidala, zamba
[edytuj] Brazylia
axé, baião, brega, bumba-meu-boi, capoeira (początkowo styl walki), choro/chorinho, côco, forró, frevo, lambada, maracatu, marchinha, MPB, música caipira, pagode, samba, samba-reggae, sertanejo, tropicalismo
[edytuj] Karaiby
calypso (z Trynidad i Tobago), danzón (z Haiti), merengue, bachata (oba z Dominikany), plena (Portoryko), reggae/dancehall (Jamajka), reggaetón (Portoryko, Panama, Dominikana, Kuba)
- charakterystyczne dla Kuby: bolero, conga, guaguancó, guajira, guaracha, habanera, lucumí, mambo, rumba, son
[edytuj] Meksyk
banda, corrido, danzón, canción ranchera, sandunga, son huasteca (Huapango, Son Jarocho, Son de Jalisco, Son de Michoacán, Son de Veracruz, Vals, Yucateca)
[edytuj] Paragwaj
balada albo canción, guarania, polka paragwajska, walc
[edytuj] Urugwaj
[edytuj] Wenezuela
[edytuj] pozostałe
- boliwijska Amazonia: taquirari
- wywodzące się z Hiszpanii: paso doble
- rozwinięte przez kubańskich imigrantów w USA: cha-cha-cha, gotan, jive, latin jazz, salsa
[edytuj] Muzycy
RBD, Enrique Iglesias, Shakira, Paquito D'Rivera, Tito Puente, Antonio Carlos Jobim, João Gilberto, Maria João, Mario Bauza, Luiz Bonfá, Milton Nascimiento, Lalo Schifrin, Irakere, Los Van Van, Adalberto Alvarez, El Nene, Mayito Rivera, El Indio, Ricardo Amaray, Manolito Simonet, Yma Sumac, Lucha Reyes, Chucho Valdes, Ruben Blades, Willie Colon, Juan de Marcos, Isaac Delgado, Azucar Negra, NG La Banda, Manolin-el medico de la salsa, Cruks en Karnak, Quilapayún, Inti Illimani, Víctor Jara, Violeta Parra, Daniela Mercury, Gloria Estefan, Celia Cruz, Carlinhos Brown, Marc Anthony, Thalía, Grupo Niche, Aventura, Daddy Yankee, Tego CalderónRakim y Ken-Y, Selena, Julieta Venegas itd.
[edytuj] Instrumenty wiodące i sekcja rytmiczna
[edytuj] Instrumenty
[edytuj] Instrumenty perkusyjne
- typowe przede wszystkim dla muzyki afrokubańskiej: achére, agbé (albo abwé), bęben bata, bombo cubano, bongosy, claves, cowbell, gua-gua, güiro, kongi, marakasy, palitos, shekeré, timbales
- w muzyce brazylijskiej: afoxé albo xequeré, agogo, apito (rodzaj gwizdka), atabaque, berimbau, caixa, caxixi, chocalho albo ganzá albo shaker, cuíca, pandeiro, reco-reco, repinique (także: repique), sanfona, surdo, tamburyn, trójkąt, zabumba
[edytuj] Instrumenty melodyczne i harmoniczne
akordeon, bandoneon (w Argentynie), cavaquinho (w Brazylii), fletnia Pana, gitara (najczęściej klasyczna), klarnet, kontrabas, fortepian, skrzypce i inne instrumenty dęte (np. okaryna), puzon, trąbka)
[edytuj] Zobacz też
Buena Vista Social Club, muzyka afrykańska, muzyka afrokubańska, muzyka brazylijska, muzyka hiszpańska, Hiszpania, tańce boliwijskie
[edytuj] Linki zewnętrzne
- ponad 280 latynoamerykańskich stacji radiowych na żywo
- leksykon rytmów latynoamerykańskich (angielski)
- Muzyka latynoamerykańska i hiszpańska - Informacje o różnych stylach muzycznych wywodzących się z krajów hiszpańskojęzycznych, wybrani piosenkarze i zespoły, tysiące wideoklipów (angielski)
- aktualne przykłady utworów muzyki latynoamerykańskiej albo nawiązującej do niej
| Bank Światowy pomoże najbiedniejszym |
Bank Światowy pomoże krajom rozwijającym się w zminimalizowaniu skutków światowego krachu na rynkach finansowych - obiecał prezes tej instytucji finansowej Robert Zoellick. Finansista przemawiał w Waszyngtonie z okazji dorocznej konferencji Banku Światowego i Międzynarodowego Funduszu Walutowego.
|
| Do aresztu bez zarzutów na sześć tygodni? |
Brytyjska Izba Lordów będzie głosować w poniedziałek Counter Terrorism Bill - ustawę, która pozwoli policji przetrzymywać obywateli podejrzanych o terroryzm nawet przez sześć tygodni, bez postawienia jakichkolwiek zarzutów.
|
| McCain i Palin podsycają nienawiść do Obamy |
John McCain i Sarah Palin sieją w swoich wystąpieniach ziarna nienawiści i podziału - twierdzi czarnoskóry kongresmen John Lewis, weteran walki o prawa obywatelskie. Jego zdaniem przypomina to sytuację z lat 60-tych, kiedy to gubernator Alabamy George Wallace wszelkimi sposobami bronił utrzymania segregacji rasowej.
|
| Polacy zasiądą w litewskim parlamencie? |
Zdaniem szefa Akcji Wyborczej Polaków na Litwie (AWPL), posła Waldemara Tomaszewskiego partia polskiej mniejszości w niedzielnych wyborach parlamentarnych uzyska 5-6 proc. poparcia. Oznaczałoby to, że AWPL po raz pierwszy przekroczy 5-procentowy próg wyborczy, a jej kandydaci zasiądą w parlamentarnych ławach.
|
| Milan Kundera wydał bezpiece kolegę |
Czeskie media obiegła w niedzielę elektryzująca wiadomość. Słynny pisarz Milan Kundera w latach 50. XX wieku wydał czechosłowackiej komunistycznej służbie bezpieczeństwa przyjaciela swej koleżanki.
|
Bank Światowy pomoże krajom rozwijającym się w zminimalizowaniu skutków światowego krachu na rynkach finansowych - obiecał prezes tej instytucji finansowej Robert Zoellick. Finansista przemawiał w Waszyngtonie z okazji dorocznej konferencji Banku Światowego i Międzynarodowego Funduszu Walutowego.
Brytyjska Izba Lordów będzie głosować w poniedziałek Counter Terrorism Bill - ustawę, która pozwoli policji przetrzymywać obywateli podejrzanych o terroryzm nawet przez sześć tygodni, bez postawienia jakichkolwiek zarzutów.
John McCain i Sarah Palin sieją w swoich wystąpieniach ziarna nienawiści i podziału - twierdzi czarnoskóry kongresmen John Lewis, weteran walki o prawa obywatelskie. Jego zdaniem przypomina to sytuację z lat 60-tych, kiedy to gubernator Alabamy George Wallace wszelkimi sposobami bronił utrzymania segregacji rasowej.
Zdaniem szefa Akcji Wyborczej Polaków na Litwie (AWPL), posła Waldemara Tomaszewskiego partia polskiej mniejszości w niedzielnych wyborach parlamentarnych uzyska 5-6 proc. poparcia. Oznaczałoby to, że AWPL po raz pierwszy przekroczy 5-procentowy próg wyborczy, a jej kandydaci zasiądą w parlamentarnych ławach.
Czeskie media obiegła w niedzielę elektryzująca wiadomość. Słynny pisarz Milan Kundera w latach 50. XX wieku wydał czechosłowackiej komunistycznej służbie bezpieczeństwa przyjaciela swej koleżanki.