Norma prawna precedensu - Google

Norma prawna precedensu

Z Wikipedii

Skocz do: nawigacji, szukaj

Precedens jest normą indywidualną o charakterze generalnym w przyszłości.


[edytuj] Istota normy prawnej precedensu

wyrok w konkretnej sprawie

(Kowalski wykradł z ogródka Nowaka leżak wielofunkcyjny, sąd skazał go na 2 lata więzienia)

To jest norma indywidualna.

Tego typu wyrok może powstać w Polsce, może powstać w USA – w każdym państwie niezależnie od tego czy obowiązuje w nim system common law czy civil law. Wyrok ten będzie pełnił jednak inną rolę w każdym z tych systemów. Patrząc na tego typu wyrok można stwierdzić, że odnosi się do konkretnych osób, wiąże tylko je.

przepis ustawy

(Kto przywłaszcza sobie czyjąś własność podlega karze pozbawienia wolności do lat 10)

To jest norma generalna.

Popatrzmy jak wygląda przepis ustawy: rola sędziów w Polsce nie polega na cytowaniu poprzednich przypadków precedensów, ale na otwarciu Kodeksu i czytaniu ustawy i stwierdzeniu: ustawa mówi tak, sytuacja faktyczna jest taka i taka, więc podciągamy ustawę pod sytuację faktyczną lub na odwrót, w każdym razie celem jest niejako porównanie i stwierdzenie czy zaszły okoliczności takie jak mają miejsce w ustawie. Jeśli sędzia stwierdza, że w w/w sytuacji ktoś przywłaszczył sobie cudzą rzecz, wówczas może zasądzić karę od roku do 10 lat pozbawienia wolności. Niewątpliwie przepis ustawy w Polsce jest normą generalną m.in., dlatego, że zaczyna się słowem, „kto”, które wskazuje na wszystkie sytuacje spełniające określone przesłanki.

precedens

(Nie wolno przywłaszczać niczyjej własności, ponieważ jest to niezgodne prawem)

To jest norma indywidualna o charakterze generalnym w przyszłości.

Gdybyśmy obydwa przykłady (normy indywidualnej i generalnej) próbowali przenieść na grunt amerykańskiego common law, to wielce prawdopodobne jest, że sędziowie wcale nie wzorowaliby się na ustawie kodeksowej, ale na wyroku w konkretnej sprawie i stworzyli precedens w oparciu o ten wyrok, a więc: nie wolno przywłaszczać niczyjej własności, ponieważ jest to niezgodne z prawem. Precedens ma podobne brzmienie do ustawy, różnica jest taka, że sędziowie nie patrzą w danym konkretnym momencie na przepis ustawy, ale na jakąś decyzje, która została przez sąd wydana. Jeśli wyrok w konkretnej sprawie jest normą indywidualną, a przepis ustawy jest normą generalną, to najpełniej precedens można określić jako normę indywidualną o charakterze generalnym w przyszłości. Jeśli ktoś czyta, że „Nie wolno przywłaszczać niczyjej własności, ponieważ jest to niezgodne prawem” to ewidentnie jest to norma generalna, ale sam fakt wydobycia jej z normy indywidualnej, czyli z wyroku w konkretnej sprawie sprawia, że nie można mówić o precedensie niejako bez wyroku, czyli bez decyzji sądu. Stąd, precedens to jest norma indywidualna o charakterze generalnym w przyszłości, czyli wyrok jednostkowy, który zostaje przekształcony odpowiedni sposób tak, aby wiązać wszystkich w przyszłości.


[edytuj] Zobacz też

precedens, norma prawna, common law, stare decidis


"Niektóre wyroki ws. dziennikarzy mają charakter przypadkowy"
Zdaniem medioznawcy, profesora Wiesława Godzica, niektóre wyroki zapadające w Polsce w sprawach dotyczących dziennikarzy mają charakter przypadkowy, i są efektem braku wiedzy sędziów o zasadach działania wolnych mediów.
Szef SLD: "palikotyzacja" PO z siłą huraganu
- Szef klubu PO, Zbigniew Chlebowski najwyraźniej bierze przykład ze swojego kolegi, posła Janusza Palikota (...). W polityce jednak warto zachować umiar i nie licytować się z posłem Palikotem - pisze na swoim blogu w Onet.pl Grzegorz Napieralski, przewodniczący Sojuszu Lewicy Demokratycznej.
"On jak śpi, to kłamie; PO nie rozmawia z zakłamanym hipokrytą"
- Jak śmie pan Napieralski mówić, że nie dają (SLD - red.) partyjnej legitymacji telewizji publicznej, a obecna telewizja, która jest PiS-owskim komitetem wyborczym - mówię o publicystyce - miejscami przypomina publicystykę stanu wojennego - jest całkowicie jednostronna, PiS-owska, zakłamana – oburzał się w TVN24 Stefan Niesiołowski.
Posłowie PiS i publicyści: wolność słowa w Polsce zagrożona
Zdaniem niektórych publicystów dzienników i tygodników oraz posłów PiS, w Polsce za niewinne, publicystyczne wypowiedzi zapadają drakońskie wyroki sądu. Wolność słowa w naszym kraju jest zagrożona - uważają.
Odnalazł się zaginiony dwulatek
Odnalazł się dwulatek, który zgubił się w polu tytoniu w miejscowości Zegartowice (Świętokrzyskie) poinformował PAP rzecznik świętokrzyskiej policji komisarz Krzysztof Skorek.
Linki: Strona gwna