Ordre de Bataille Wojska Polskiego II RP w okresie pokoju
Z Wikipedii
Wojsko Polskie II RP w okresie pokoju - organizacja Wojska Polskiego w latach 30. XX w.
Spis treści |
[edytuj] Naczelne i lokalne władze wojskowe
- Prezydent RP- Najwyższy Zwierzchnik Sił Zbrojnych - przewodniczący Komitetu Obrony Państwa
- Generalny Inspektor Sił Zbrojnych,
- Generalny Inspektorat Sił Zbrojnych,
- Sztab Główny WP,
- Prezes Rady Ministrów,
- Ministerstwo Spraw Wojskowych,
- Ministerstwo Spraw Wewnętrznych,
- Komenda Główna Straży Granicznej,
- Komitet Obrony Rzeczypospolitej,
- Sekretariat KOR,
- Generalny Inspektor Sił Zbrojnych,
[edytuj] Gabinet Wojskowy Prezydenta RP
- szef Gabinetu,
[edytuj] Generalny Inspektorat Sił Zbrojnych
- inspektorzy armii (generałowie broni i dywizji),
- generałowie do prac przy GISZ (generałowie brygady),
- generałowie inspekcjonujący,
- Biuro Inspekcji GISZ,
[edytuj] Sztab Główny
- Szef Sztabu Głównego
- I zastępca Szefa SG
- II zastępca Szefa SG (od 1939)
- Sekretariat Komitetu Obrony Rzeczypospolitej (od 1936)
- Oddział I Organizacyjno-Mobilizacyjny
- Oddział II Wywiadu i Kontrwywiadu
- Oddziału III Szkoleniowo-Operacyjny
- Oddział IV Kwatermistrzowski
- Szefostwo Komunikacji Wojskowych
- Inspektorat Saperów
- Sztab Lotniczy (od 1937)
- Wojskowy Instytut Geograficzny
- Samodzielny Referat Personalny Oficerów Dyplomowanych
- Placówki Zagraniczne (attaché wojskowi):
- Delegaci Sztabu Głównego przy Okręgowych Dyrekcjach Kolei Państwowych:
- Delegaci Sztabu Generalnego przy Okręgowych Dyrekcjach Robót Publicznych i Dróg Wodnych:
[edytuj] Ministerstwo Spraw Wojskowych
- Minister Spraw Wojskowych
- Gabinet Ministra Spraw Wojskowych – Szef Gabinetu
- Kwatera Główna
- Wydział Ogólny
- Wydział Prawny
- Samodzielny Referat Duszpasterstwa Wojskowego
- Samodzielny Referat Osad Żołnierskich
- Biuro Personalne
- Korpus Kontrolerów
- Kuria Biskupia
- Biuro Wyznań Niekatolickich
- Kierownictwo Marynarki Wojennej
- Naczelna Prokuratura Wojskowa
- dowódcy okręgów korpusów
- komendanci szkół centralnych
- kierownicy zakładów centralnych
- Państwowy Urząd Wychowania Fizycznego i Przysposobienia Wojskowego
- Korpus Ochrony Pogranicza
- Gabinet Ministra Spraw Wojskowych – Szef Gabinetu
- I Wiceminister Spraw Wojskowych – Zastępca
- Biuro Ogólnoorganizacyjne (od 15 grudnia 1934 – Departament Dowodzenia Ogólnego)
- Departamenty:
- Piechoty
- Kawalerii
- Artylerii
- Aeronautyki (od 1 sierpnia 1936 – Dowództwo Lotnictwa)
- Uzupełnień
- Dowództwo Żandarmerii
- Szefostwa
- Wojskowy Instytut Naukowo-Wydawniczy (od 8 listopada 1934 – Wojskowy Instytut Naukowo-Oświatowy)
- II Wiceminister Spraw Wojskowych – Szef Administracji Armii
- I Zastępca Szefa Administracji Armii
- Biuro Ogólnoadministracyjne (od 1 sierpnia 1936 – Biuro Administracji Armii) – szef Biura – II zastępca Szefa Administracji Armii
- Biuro Kontroli (od 1934 – Biuro Budżetowe)
- Departamenty:
- Uzbrojenia
- Zaopatrzenia Inżynierii (od 26 maja 1933 – Departament Techniczny, rozwiązany 30 października 1934)
- Budownictwa
- Intendentury
- Zdrowia
- Sprawiedliwości
- Przemysłu Wojennego (przemianowany na Biuro Przemysłu Wojennego)
- Dowództwo Taborów i Szefostwo Remontu Koni (od 20 grudnia 1934)
- Wojskowy Zakład Remontu Koni
- Wojskowy Instytut Gazowy
[edytuj] Dowództwa Okręgów Korpusu
| Dowództwa Okręgu Korpusu | ||
|---|---|---|
| DOK nr I w Warszawie | DOK nr II w Lublinie | DOK nr III w Grodnie |
| DOK nr IV w Łodzi | DOK nr V w Krakowie | DOK nr VI we Lwowie |
| DOK nr VII w Poznaniu | DOK nr VIII w Toruniu | DOK nr IX w Brześci n/Bugiem |
| DOK nr X w Przemyślu | Dowództwo Obszaru Warownego – Wilno | Dowództwo Obszaru Nadmorskiego - Gdynia |
[edytuj] Samodzielne Wydziały Wojskowe
Samodzielne Wydziały Wojskowe w Ministerstwach:
- Spraw Wewnętrznych
- Poczt i Telegrafów
- Przemysłu i Handlu
- Robót Publicznych
- Komunikacji
- Rolnictwa i Dóbr Państwowych
[edytuj] Komendy garnizonów
- Komendy Miast:
- Komendy Obozów Ćwiczeń:
- Komendy Placu:
- Baranowicze, Biała Podlaska, Białystok, Bielsko, Bydgoszcz, Chełm, Chełmno, Częstochowa, Dęblin, Gdynia, Gniezno, Grudziądz, Inowrocław, Jabłonna, Jarosław, Kalisz, Katowice, Kielce, Leszno, Lida, Modlin, Nowa Wilejka, Osowiec, Ostrów Mazowiecka, Płock, Prużana, Równe, Rzeszów, Siedlce, Skierniewice, Słonim, Stanisławów, Stryj, Suwałki, Tarnopol, Tarnowskie Góry, Tarnów, Włodzimierz Wołyński, Zakopane, Zamość, Zegrze, Złoczów;
- Władze Uzupełnień i Remontu:
- Powiatowe Komendy Uzupełnień (PKU) - 125 na terenie całego kraju
- Rejonowe Inspektoraty Koni - 55 na terenie całego kraju
[edytuj] Szkoły wojskowe
- Centrum Wyższych Studiów Wojskowych - Warszawa
- Wyższa Szkoła Wojenna - Warszawa
- Szkoła Podchorążych Piechoty - Ostrów Mazowiecka
- Szkoła Podchorążych Rezerwy Piechoty - Zambrów
- Wołyńska Szkoła Podchorążych Rezerwy Artylerii - Włodzimierz Wołyński
- Mazowiecka Szkoła Podchorążych Rezerwy Artylerii - Zambrów
- Szkoła Podchorążych dla Podoficerów - Bydgoszcz
- Dywizyjne Szkoły Podchorążych Rezerwy Piechoty:
- Korpus Kadetów:
| KK nr 1 - Lwów | KK nr 2 - Chełmno | KK nr 3 - Rawicz |
- Szkoła Podoficerów Piechoty dla Małoletnich:
| SPPdM nr 1 - Konin | SPPdM nr 2 - Grudziądz |
- Centrum Wyszkolenia:
| CW Piechoty Rembertów |
CW Kawalerii Grudziądz |
CW Artylerii Toruń |
CW Artylerii Przeciwlotniczej (*) Warszawa |
| CW Broni Pancernych Warszawa |
CW Oficerów Lotnictwa Dęblin |
CW Podoficerów Lotnictwa Bydgoszcz |
CW Saperów Modlin |
| CW Łączności Zegrze |
CW Żandarmerii Grudziądz |
CW Sanitarnego Warszawa |
(*) W 1938, po przeniesieniu do Brześcia n. Bugiem (Trauguttowo) i połączeniu ze Szkołą Gazową, przemianowano na Centrum Wyszkolenia Obrony Przeciwlotniczej i Przeciwgazowej.
- Szkoła Podchorążych Inżynierii - Warszawa
- Lotnicza Szkoła Strzelania i Bombardowania - Grudziądz
- Szkoła Uzbrojenia - Warszawa
- Szkoła Gazowa - Warszawa
- Szkoła Podoficerów Zawodowych Służby Weterynaryjnej - Warszawa
- Wojskowa Pracownia Weterynaryjna - Warszawa
- Centralny Instytut Wychowania Fizycznego - Warszawa
[edytuj] Bronie główne
[edytuj] Piechota
[edytuj] Kawaleria
W górnym wierszu nomenklatura przed 1937 r. W skład każdej Brygady Kawalerii wchodziły 3 lub 4 pułki jazdy (szwoleżerów, ułanów lub strzelców konnych), dywizjon artylerii konnej, dywizjon pancerny, szwadron kolarzy, szwadron pionierów, szwadron łączności, bateria artylerii p-lot, służby i tabory.
| Szwadrony pionierów | ||||
|---|---|---|---|---|
| 1. sp - Białystok | 2. sp - Warszawa | 3. sp - Poznań | 4. sp - Lwów | 5. sp - Kraków |
| 6. sp - Stanisławów | 7. sp - Wilno | 8. sp - Równe | 9. sp - Baranowicze | 10. sp - Bydgoszcz |
[edytuj] Artyleria
| Grupy Artylerii | Pułki organiczne | Dywizjony organiczne | Oddziały korpuśne |
|---|
| 1. GA – Warszawa | 8. pal – Płock | 18. dac – Zambrów | 1. pan – Góra Kalwaria |
|---|---|---|---|
| 18. pal – Ostrów Mazowiecka | 28. dac – Warszawa | 1. pac – Modlin | |
| 28. pal – Zajezierze k. Dęblina | 1. dak – Warszawa | 32. dal – Rembertów | |
| 2. dpart – Rembertów | |||
| 1. dpp – Jabłonna |
| 2. GA – Lublin | 3. pal – Zamość | 2. dak – Dubno | 2. pac – Chełm |
|---|---|---|---|
| 13. pal – Równe III/13. pal – Łuck |
|||
| 27. pal – Włodzimierz Wołyński |
| 3. GA – Wilno | 1. pal – Wilno | 3. dak – Podbrodzie | 3. pac – Wilno |
|---|---|---|---|
| 19. pal – Nowa Wilejka II/19. pal – Mołodeczno; III/19. pal – Lida |
4. dak – Suwałki | 33. dal – Wilno | |
| 29. pal – Grodno I/29. pal – Suwałki |
12. dak – Ostrołęka | 3. bpart – Wilno | |
| 14. dak – Białystok |
| 4. GA – Łódź | 7. pal – Częstochowa | 26. dac – Skierniewice | 4. pac – Łódź II/4. pac – Tomaszów |
|---|---|---|---|
| 10. pal – Łódź | |||
| 26. pal – Skierniewice |
| 5. GA – Kraków | 6. pal – Kraków | 5. dak – Oświęcim | 5. pac – Kraków |
|---|---|---|---|
| 21. pal – Bielsko III/21. pal – Oświęcim |
2. dpp – Kraków | ||
| 23. pal – Będzin II/23. pal – Żory |
| 6. GA – Lwów | 5. pal – Lwów | 6. dak – Stanisławów | 6. pac – Lwów |
|---|---|---|---|
| 11. pal – Stanisławów I/11. pal – Kołomyja |
13. dak – Brody | 1. pam – Stryj | |
| 12. pal – Złoczów I/12. pal – Tarnopol |
| 7. GA – Poznań | 14. pal – Poznań | 7. dak – Poznań | 7. pac – Poznań |
|---|---|---|---|
| 17. pal – Gniezno | 17. dac – Gniezno | ||
| 25. pal – Kalisz I/25. pal – Ostrów Wielkopolski |
| 8. GA – Toruń | 4. pal – Inowrocław | 16. dac – Grudziądz | 8. pac – Toruń |
|---|---|---|---|
| 15. pal – Bydgoszcz | 11. dak – Bydgoszcz 3 i 4 bat. – Grudziądz |
31. pal – Toruń-Podgórz | |
| 16. pal – Grudziądz | 1. dpart – Toruń |
| 9. GA – Brześć n/B | 9. pal – Siedlce III/9. pal – Biała Podlaska |
9. dak – Baranowicze | 9. pac – Włodawa |
|---|---|---|---|
| 20. pal – Prużana I/20. pal i II/20. pal – Baranowicze |
20. dac – Prużana | ||
| 30. pal – Brześć n/B II/30. pal – Pińsk |
30. dac – Brześć n/B |
| 10. GA – Przemyśl | 2. pal – Kielce | 10. dak – Jarosław | 10. pac – Przemyśl |
|---|---|---|---|
| 22. pal – Przemyśl III/22. pal – Gródek Jagielloński |
|||
| 24. pal – Jarosław |
| 11. GA – Warszawa* |
|---|
(*) Od 1938 – Grupa Artylerii Przeciwlotniczej, a od 1939 – 1 Grupa Artylerii Przeciwlotniczej.
3. dap - Wilno <---do sprawdzenia>
[edytuj] Bronie techniczne
[edytuj] Wojska pancerne i samochodowe
- 1. ppanc (Poznań) - podlegał Departamentowi Piechoty Ministerstwa Spraw Wojskowych. Dowództwo Pułku, batalion zapasowy i warsztaty pułkowe stacjonowały w Łodzi. Pozostałe pododdziały rozmieszczono:
I Baon w Warszawie, II Baon w Żurawicy, III Baon w Poznaniu. Pułk był wyposażony w czołgi Renault R-17FT (stan z okresu po wojnie 1920 - 114 egz. w tym 66 uzbrojonych w działko 37 mm, pozostałe w karabin maszynowy).
- I/1. PPanc (Warszawa) został usamodzielniony jako 3.Baon Pancerny. W 1939r. stał się jednostką mobilizującą dla:
- 1. Baon Czołgów Lekkich,
- 16 innych jednostek.
- II/1. PPanc (Żurawica). Usamodzielniony jako 2.Baon Pancerny stał się jednostką mobilizującą dla:
- 101. Samodz.Komp.Czołgów Rozp. (cz.rozp.TKS),
- 121. Komp.Czołgów Lekkich (cz.lekkie Vickers E),
- Szw. Czołgów Rozp. (cz.rozp.TKS) dla Dyonu Rozp. 10.BKZmot,
- 2. Baon Czołgów Lekkich (cz.lekkie 7TP),
- 111. Komp. Czołgów Lekkich (cz.lekkie R-17FT),
- 112. Komp. Czołgów Lekkich (cz.lekkie R-17FT),
- 112. Komp. Czołgów Lekkich (cz.lekkie R-17FT),
- 6 innych jednostek.
- III/1. PPanc (Poznań). Przeformowany w 1.Baon Pancerny i usamodzielniony. Stał się jednostką mobilizującą dla:
- 71. Dyon pancerny (sam. panc. wz. 34-II i cz. rozp. TK-3) dla Wielkopolskiej BK,
- 71. Sam.Komp. Czołgów Rozp. dla 14.DP,
- 72. Sam. Komp. Czołgów Rozp. dla 17.DP,
- 7 innych jednostek.
- 4. Baon Panc (Brześć n/B). W 1939r. był jednostką mobilizującą dla:
- 91. Dyon Pancerny (sam.panc.wz.34 i cz.rozp.TK-3) dla Nowogródzkiej BK,
- 91. Sam. Komp. Czołgów Rozp. (cz.rozp.TK-3) dla 28.DP,
- 92. Sam. Komp. Czołgów Rozp. (cz.rozp.TK-3),
- 8 innych jednostek.
- 5. Baon Pancerny (Kraków). W 1939r. był jednostką mobilizującą dla:
- 51. Dyon Pancerny (sam. panc. wz. 34 i cz. rozp. TK-3) dla Krakowskiej BK,
- 51. Sam. Komp. Czołgów Rozp. (cz.rozp.TK-3),
- 52. Sam. Komp. Czołgów Rozp. (cz.rozp.TK-3),
- 11 innych jednostek.
- 6. Baon Pancerny (Lwów). W 1939r. był jednostką mobilizującą dla:
- 61. Dyon Pancerny (sam.panc.wz.34-II i cz.rozp.TKS) dla Kresowej BK,
- 62. Dyon Pancerny (sam.panc.wz.34-II i cz.rozp.TKS) dla Podolskiej BK,
- 61. Sam. Komp. Czołgów Rozp. (cz.rozp.TKS),
- 62. Sam. Komp. Czołgów Rozp. (cz.rozp.TKS) dla 20.DP,
- 63. Sam. Komp. Czołgów Rozp. (cz.rozp.TKS),
- 8 innych jednostek.
- 7. Baon Pancerny (Grodno). Jedna jego kompania była detaszowana do Wilna. W 1939r. był jednostką mobilizującą dla:
- 31. Dyon Pancerny (sam.panc.wz.34-II i cz.rozp.TKS) dla Suwalskiej BK,
- 32. Dyon Pancerny (sam.panc.wz.34-II i cz.rozp.TKS) dla Podlaskiej BK,
- 33. Dyon Pancerny (sam.panc.wz.34-II i cz.rozp.TKS) dla Wileńskiej BK - mobilizowany w Wilnie,
- 31. Sam. Komp. Czołgów Rozp. (cz.rozp.TKS) dla 25.DP,
- 32. Sam. Komp. Czołgów Rozp. (cz.rozp.TKS),
- 6 innych jednostek mobilizowanych w Grodnie,
- 3 jednostki mobilizowane w Wilnie.
- 8. Baon Pancerny (Bydgoszcz). W 1939r. był jednostką mobilizującą dla:
- 81. Dyon Pancerny (sam.panc.wz.34 i cz.rozp.TK-3) dla Pomorskiej BK,
- 81. Sam. Komp. Czołgów Rozp. (cz.rozp.TK-3) dla 26.DP(?),
- 82. Sam. Komp. Czołgów Rozp. (cz.rozp.TK-3) dla 15.DP,
- 7 innych jednostek.
- 9. Baon Pancerny (Lublin). Batalion skadrowany. W 1939r. był jednostką mobilizującą dla:
- 9 różnych jednostek. Baon nie formował oddziałów bojowych dla dywizji piechoty lub brygad kawalerii.
- 10. Baon Pancerny (Zgierz - Łódź). Batalion powstał w wyniku przeformowania Baonu Zapasowego i Warsztatów pułkowych 1.PPanc. W 1939r. był jednostką mobilizującą dla:
- 41. Sam. Komp. Czołgów Rozp. (cz.rozp.TK-3),
- 42. Sam. Komp. Czołgów Rozp. (cz.rozp.TK-3),
- 7 innych jednostek.
- 12. Baon Pancerny (Łuck). W 1939r. był jednostką mobilizującą dla:
- 21. Dyon Pancerny (sam.panc.wz.34-II i cz.rozp.TKS) dla Wołyńskiej BK,
- 21. Sam. Komp. Czołgów Rozp. (cz.rozp.TKS),
- 22. Sam. Komp. Czołgów Rozp. (cz.rozp.TKS),
- 23. Sam. Komp. Czołgów Rozp. (cz.rozp.TKS),
- 1. Dyon Poc.Panc. (dywizjon pociągów pancernych) Jabłonna (Legionowo). W 1939r. zmobilizował pociągi pancerne:
- nr 11 (uzbrojony w arm. wz. 02/26 i wyposażony w czołgi R-17FT oraz TK-3),
- nr 12 (uzbrojony w arm. wz. 02/26, haub. wz. 14/19A i wyposażony w czołgi R-17FT oraz TK-3),
- nr 13 (uzbrojony w arm. wz. 02/26, haub. wz. 14/19A i wyposażony w czołgi R-17FT oraz TK-3),
- nr 14 (uzbrojony w arm. wz. 02/26, haub. wz. 14/19A i wyposażony w czołgi R-17FT oraz TK-3),
- nr 15 (uzbrojony w arm. wz. 02/26, haub. wz. 14/19A i wyposażony w czołgi R-17FT oraz TKS),
- park stały broni pancernej nr 11.
- 2. Dyon Poc.Panc. (dywizjon pociągów pancernych) Niepołomice (Kraków Bonarka). W 1939r. zmobilizował pociągi pancerne:
- nr 51 (uzbrojony w arm. wz. 02/26 i wyposażony w czołgi R-17FT oraz TK-3),
- nr 52 (uzbrojony w arm. wz. 02/26, haub. wz. 14/19A i wyposażony w czołgi R-17FT oraz TK-3),
- nr 53 (uzbrojony w arm. wz. 02/26, haub. wz. 14/19A i wyposażony w czołgi R-17FT oraz TK-3),
- nr 54 (uzbrojony w arm. wz. 02/26, haub. wz. 14/19A i wyposażony w czołgi R-17FT oraz TK-3),
- nr 55 (uzbrojony w arm. wz. 02/26, haub. wz. 14/19A i wyposażony w czołgi R-17FT oraz TK-3),
- Ośrodek Zapasowy Pociągów Pancernych.
- CWBrPanc (Modlin). W ramach CWBrPanc funkcjonował 11. Baon Pancerny, będący baonem doświadczalnym. Baon ten podczas mobilizacji w 1939r. wystawił:
- 11. Dyon Pancerny (cz.rozp.TK-3 i sam. panc. wz. 29) dla Mazowieckiej BK,
- 11. Samodz. Komp. Czołgów Rozp. (cz. rozp. TKS),
- 12. Samodz. Komp. Czołgów Lekkich (cz. lekkie Vickers E),
- 3 inne jednostki.
[edytuj] Saperzy
- Brygady saperów:
| 1 Brygada Saperów - Modlin | 2 Brygada Saperów - Warszawa |
| 3 Brygada Saperów - Poznań | 4 Brygada Saperów - Kraków |
- pułki i bataliony saperów:
[edytuj] Łączność
- Grupy:
- Pułk radiotelegraficzny - Warszawa
- I baon Warszawa
- II baon Beniaminów – kadra komp. szkolnej Kraków
- III baon Przemyśl - kadra komp. szkolnej Przemyśl
1. plut. radiotelegr. Warszawa 2. plut. radiotelegr. Wilno 3. plut. radiotelegr. Kraków 4. plut. radiotelegr. Poznań 5. plut. radiotelegr. Stargard 6. plut. radiotelegr. Równe 7. plut. radiotelegr. Stanisławów
1. bat. telegraf. Zegrze (manewrowy CWŁączn.) 2. bat. telegraf. - kadra Przemyśl 3. bat. telegraf. - kadra Grodno 4. bat. telegraf. - kadra Brześć n/B 5. bat. telegraf. Kraków 6. bat. telegraf. Jarosław - kadra komp. szkolnej Krasnystaw 7. bat. telegraf. Poznań 8. bat. telegraf. - kadra Toruń Kompania Łączności Obszaru Warownego Wilno - Wilno
Kompanie telegraficzne dywizji piechoty: 1. leg. Wilno 2. leg. Kielce 3. leg. Zamość 4. Toruń 5. Lwów 8. Modlin 11. Stanisławów 12. Tarnopol 13. Równe 15. Bydgoszcz 16. Grudziądz 19. Mołodeczno 20. Baranowicze 22. Przemyśl 24. Jarosław 28. Dęblin 29. Grodno 30. Brześć n/B
Plutony telegraficzne brygad kawalerii: "Poznań" - Poznań "Białystok" - Białystok "Baranowicze" - Baranowicze
[edytuj] Lotnictwo
- 1 Pułk Lotniczy Warszawa
- 2 Pułk Lotniczy Kraków
- 3 Pułk Lotniczy Poznań
- 4 Pułk Lotniczy Toruń
- 5 Pułk Lotniczy Lida
- 6 Pułk Lotniczy Lwów
- 1 Grupa Aeronautyki Warszawa
- 3 Grupa Aeronautyki Kraków
- Batalion Lotnictwa Poznań
- 1 Batalion Balonowy Toruń
- 2 Batalion Balonowy Jabłonna
[edytuj] Obrona przeciwlotnicza
- Grupy artylerii przeciwlotniczej:
| 1 GAPlot Warszawa | 2 GAPlot Warszawa |
- Jednostki artylerii przeciwlotniczej:
(*) Formowania dywizjonów zaprzestano 1 września 1939
[edytuj] Bronie pomocnicze
[edytuj] Żandarmeria
| Dywizjony żandarmerii | ||||
|---|---|---|---|---|
| 1. - Warszawa | 2. - Lublin | 3. - Grodno | 4. - Łódź | 5. - Kraków |
| 6. - Lwów | 7. - Poznań | 8. - Toruń | 9. - Brześć nad Bugiem | 10. - Przemyśl |
[edytuj] Tabory
Kierownictwo Zaopatrzenia Taborów - Warszawa
| Dywizjony samochodowe |
|---|