Z Wikipedii

PRS-4 to uniwersalny, modułowy minikomputer III generacji o 16-bitowym słowie, zbudowany w oparciu o układy scalone podstawowej (SSI) oraz średniej (MSI) skali integracji. Prototyp minikomputera, nazwany MKJ-28 powstał, w drugiej połowie 1973 roku w Zakładach Konstrukcyjno Mechanizacyjnych Przemysłu Węglowego w Katowicach. Został zaprojektowany w sposób zapewniający pełną logiczną zgodność z rodziną minikomputerów firmy Hewlett-Packard (HP2114, HP215, HP2116, HP2100). Minikomputer produkowano w Zakładzie Elektroniki Górniczej w Tychach w latach 1975-1987, początkowo jako SMC-3 (seria informacyjna licząca 17 egzemplarzy), a od 1979 r. jako PRS-4 (produkcja seryjna obejmująca ponad 150 egzemplarzy). Nazwę minikomputera zmieniono na PRS-4 (Programowany RejeStrator) aby obejść obowiązujące w PRL-u rozporządzenie pozwalające na produkcję komputerów jedynie przez ELWRO i Zjednoczenie MERA.

Minikomputer składał się z 16-bitowej jednostki centralnej (CPU), pamięci operacyjnej i kanału wejścia-wyjścia. W kanale wejścia-wyjścia pracowały standardowe karty interfejsu do urządzeń peryferyjnych i pamięci zewnętrznych oraz karty interfejsu kanału przemysłowego. Minikomputer wyposażono standardowo w układ detekcji zaniku napięcia zasilania i restartu, a opcjonalnie w moduł bezpośredniego dostępu do pamięci oraz moduł kontroli parzystości i ochrony pamięci.

Układy jednostki centralnej, karty interfejsu i półprzewodnikową pamięć operacyjną, dostępną od 1984 roku, wykonano w postaci pakietów, w standardzie mechaniki systemu CAMAC i umieszczano w 19-calowej kasecie. Kaseta mieściła do 25 pakietów lokowanych w następujący sposób:

• pozycje 1-16 karty interfejsu,
• pozycje 17,18 opcje jednostki centralnej,
• pozycje 19-23 moduÅ‚y jednostki centralnej,
• pozycja 24 ukÅ‚ady pulpitu sterowania,
• pozycja 25 półprzewodnikowa pamięć operacyjna.

Spis treści 1 Parametry jednostki centralnej 2 Parametry pamięci operacyjnej 3 Urządzenia peryferyjne 4 Pamięci zewnętrzne 5 Standardowe karty interfejsu 6 Karty interfejsu kanału przemysłowego 7 Oprogramowanie 8 Zastosowania 9 Literatura

[edytuj] Parametry jednostki centralnej

• równolegÅ‚a struktura arytmometru,
• 16-bitowe sÅ‚owo maszynowe (+ opcjonalnie 2 bity parzystoÅ›ci),
• 70 rozkazów maszynowych,
• mikroprogramowanie, pozwalajÄ…ce wykonać do 8 rozkazów w jednym cyklu maszynowym,
• 9 rejestrów roboczych (7 rejestrów 16-bitowych i 2 rejestry 1-bitowe), w tym 2 równoprawne 16-bitowe akumulatory,
• adresowanie pamiÄ™ci bezpoÅ›rednie i poÅ›rednie,
• nieograniczona krotność adresowania poÅ›redniego,
• 2 μs cykl maszynowy,
• czas wykonania rozkazu bezadresowego 2 μs,
• czas wykonania rozkazu adresowego (adresacja bezpoÅ›rednia) 4 μs,
• czas wykonania rozkazu adresowego (adresacja poÅ›rednia jednokrotna) 6 μs.

[edytuj] Parametry pamięci operacyjnej

• ferrytowa rdzeniowa albo półprzewodnikowa SRAM nieulotna,
• pojemność pamiÄ™ci ferrytowej od 4k słów (8k bajtów) do 32k słów (64k bajtów),
• pojemność pamiÄ™ci półprzewodnikowej 32k sÅ‚owa (64k bajtów),
• organizacja stronicowa,
• pojemność strony 1k słów (2k bajtów)
• 2 rodzaje stron: zerowa (zero page) o adresach 0-1777(8) i bieżąca (current page),
• ostatnie 64 sÅ‚owa chronione i przeznaczone dla programu wczytujÄ…cego (loadera).

[edytuj] UrzÄ…dzenia peryferyjne

• CT2200 czytnik taÅ›my perforowanej,
• DT105S perforator taÅ›my,
• MERA 7952 monitor ekranowy,
• DZM 180 drukarka znakowa mozaikowa,
• DZM 180 KSR drukarka znakowa mozaikowa z klawiaturÄ…,
• ASR 390 teledrukarka (teletype).

[edytuj] Pamięci zewnętrzne

• PK1 pamięć taÅ›mowa kasetowa,
• SP45DE pamięć dyskowa (dyski elastyczne).

[edytuj] Standardowe karty interfejsu

• KI-420 uniwersalny, dwukierunkowy rejestr 8-bitowy równolegÅ‚y (CENTRONICS),
• KI-430 uniwersalny, dwukierunkowy rejestr 8-bitowy szeregowy, asynchroniczny (RS232C, TTY),
• KI-432 V24 uniwersalny, dwukierunkowy rejestr 8-bitowy szeregowy (modem EC8006),
• KI-440, KI-441 sterownik pamiÄ™ci PK-1,
• KI-442 sterownik pamiÄ™ci SP45DE (dyski elastyczne).

[edytuj] Karty interfejsu kanału przemysłowego

• KI-410 programowany generator przerwaÅ„,
• KI-412 zegar czasu astronomicznego,
• KI-424 uniwersalny pakiet zawierajÄ…cy standardowy ukÅ‚ad współpracy z magistralÄ… wejÅ›ciowo-wyjÅ›ciowÄ…, sÅ‚użący do samodzielnego wykonania specjalizowanego sterownika,
• KI-450 64-wejÅ›cia 2-stanowe, nieprzerywajÄ…ce (4x16-bitów), z separacjÄ… galwanicznÄ… albo bez,
• KI-452 16-wejść 2-stanowych przerywajÄ…cych, z separacjÄ… galwanicznÄ… albo bez,
• KI-460 64-wyjÅ›cia 2-stanowe (4x16-bitów), z separacjÄ… galwanicznÄ… albo bez,
• KI-470 przetwornik czÄ™stotliwość/wartość liczbowa,
• KI-473, KI-474 przetworniki napiÄ™cie/czas,
• KI-480 szybki, kompensacyjny przetwornik A/C,
• KI-482 przetwornik A/C z podwójnym caÅ‚kowaniem,
• KI-483 wzmacniacz z programowanym wzmocnieniem,
• KI-484 multipekser stykowy 16 kanaÅ‚owy,
• KI-486, KI-487 multipleksery analogowe 8 kanaÅ‚owe,
• KI-500A multiplekser rozszerzenia kanaÅ‚u wejÅ›cia-wyjÅ›cia,
• KI-500B sterownik kasety rozszerzenia kanaÅ‚u wejÅ›cia-wyjÅ›cia.

[edytuj] Oprogramowanie

• Asembler (wymagaÅ‚ minimum 4k słów pamiÄ™ci operacyjnej),
• ALGOL (wymagaÅ‚ minimum 8k słów pamiÄ™ci operacyjnej),
• FORTRAN (wymagaÅ‚ minimum 8k słów pamiÄ™ci operacyjnej),
• FORTRAN IV (wymagaÅ‚ minimum 8k słów pamiÄ™ci operacyjnej),
• BASIC (wymagaÅ‚ minimum 8k słów pamiÄ™ci operacyjnej),
• Biblioteka podprogramów,
• BCS podstawowy system operacyjny,
• SOCR79 system operacyjny czasu rzeczywistego, rezydujÄ…cy w pamiÄ™ci operacyjnej,
• BABEL dyskowy system operacyjny,
• Edytor symboliczny,
• Debuggery,
• Programy testujÄ…ce.

[edytuj] Zastosowania

90 egzemplarzy programowanego rejestratora PRS-4 zastosowano w polskim górnictwie węgla kamiennego w następujących modułach systemu dyspozytorskiego MSD-80:

• HADES monitorowania parametrów produkcji (26 kopalÅ„),
• SAK monitorowania zagrożeÅ„ tÄ…paniami pasywnymi metodami sejsmoakustyki (32 kopalnie),
• SYLOK lokalizacji wstrzÄ…sów i okreÅ›lania ich energii (16 kopalÅ„),
• CMC1/2 monitorowania zagrożenia wybuchem metanu (7 kopalÅ„),
• SWWP wczesnego wykrywania pożarów endo- i egzogenicznych (2 kopalnie).

34 minikomputery PRS-4 sprzedano za granicę: 26 do Chin w systemach HADES (6 egzemplarzy), SAK (5 egzemplarzy), SYLOK (5 egzemplarzy) i CMC1/2 (10 egzemplarzy) oraz 8 do Rumunii w systemach HADES. Licencję na wytwarzanie systemów SAK i SYLOK sprzedano Chinom w połowie lat 80. XX stulecia. Był to wtedy jedyny w Polsce przypadek sprzedaży licencji systemu komputerowego. Pozostałe egzemplarze minikomputera PRS-4 zastosowano w górnictwie miedzi, w kombinatach górniczo-hutniczych metali kolorowych, w kolejnictwie, a także w placówkach naukowo-badawczych.

[edytuj] Literatura

• Mokrosz M., Suchy J., Å»ymeÅ‚ka K. "Programowany rejestrator PRS-4 - podstawa automatyzacji kopalni wÄ™gla kamiennego", INFORMATYKA nr 8-9 1982, INDEKS 36124
• Å»ymeÅ‚ka K. "Komputerowe systemy dyspozytorskie w latach 1975-1995", Mechanizacja i Automatyzacja Górnictwa nr 9-10 (303) Katowice 1995, PL ISSN 0208-7446
• Rutkiewicz I. "Na Ziemi i pod ZiemiÄ…", NETWORLD nr7-8/2004 (http://www.idg.pl/artykuly/42329.html)
• Å»ymeÅ‚ka K. "Monitorowanie procesów technologicznych i stanu bezpieczeÅ„stwa w dyspozytorniach polskich kopalÅ„ wÄ™gla kamiennego" Seria: Prace Instytutu Systemów Sterowania, Wydawnictwo Instytutu Systemów Sterowania, Chorzów 2000

Nowy lek na raka prostaty

Nowy lek na raka prostaty- - abirateron - może pomóc tym chorym, u których nie skutkują dotychczasowe metody leczenia - informuje "Journal of Clinical Oncology".

Chiny: miejscowość sprzed 3000 lat

Odkryte w Chinach drewniane pale, będące podstawą rozległych budowli, pochodzą sprzed ponad 3000 lat - donosi serwis internetowy Xinhuanet.

Sposób na alergię na mleko?

Aż 75 proc. dzieci z alergią na mleko krowie toleruje je po silnym podgrzaniu - informuje pismo "Journal of Allergy and Clinical Immunology".

Biuletyn IPN o humorze czasów PRL

"Jakie są podstawy handlu z ZSRR? My dajemy im lokomotywy, a oni zabierają nam węgiel", "Co to jest V-2? Środek wykrztuśny na flegmę angielską", "Dlaczego nie dostajemy wieprzowiny na kartki? Bo ostatnia świnia została volksdeutschem" - te i inne żarty przeczytać można w siódmym numerze "Biuletynu Instytutu Pamięci Narodowej".

Jagody, które wyplenią ziemniaki i pomidory?

Jagody kolcowoju są superzdrowe, ale nielegalny import tych roślin może zaowocować zarazą ziemniaków i pomidorów uprawianych w Wielkiej Brytanii - alarmuje brytyjski dziennik "The Independent".

Linki: Strona g³ówna