Z Wikipedii

Ten artykuł dotyczy stanu w USA. Zobacz też: inne znaczenia tej nazwy.

Pensylwania
Flaga stanowa Pensylwanii Pieczęć stanowa Pensylwanii
Przydomek: The Keystone State
Dewiza: Virtue, Liberty and Independence
Państwo	Stany Zjednoczone
Stolica	Harrisburg
Największe miasto	Filadelfia
Gubernator	Ed Rendell
Powierzchnia  • ogółem  • lądowa  • wodna  • % wodna	na 33 miejscu 119 283 km² 116 074 km² 3 208 km² 2,7 %
Populacja (2000)	na 6 miejscu 12 281 054
Gęstość zaludnienia (2000)	na 10 miejscu 105,80 /km²
Piramida wieku
Wejście do Unii  • kolejność  • data	2 12 grudnia 1787
Strefa czasowa	Eastern: UTC-5/-4
Szerokość geograficzna	39°43'N - 42°N
Długość geograficzna	74°43'W - 80°31'W
Szerokość Długość Wzniesienie  • najwyższe  • średnie  • najniższe	255 km 455 km   979 m 335 m 0 m
ISO 3166-2	US-PA

Pensylwania (ang. Pennsylvania) - stan w północno-wschodniej części Stanów Zjednoczonych, pomiędzy rzeką Delaware a jeziorem Erie.

[edytuj] Historia

Pierwszymi osadnikami europejskimi na terenie obecnego stanu byli Szwedzi, którzy osiedlili się w 1643 roku. Niedługo potem kolonia przeszła pod władzę Holandii, a następnie Anglii.

Właściwym początkiem historii stanu Pensylwania było przyznanie 4 marca 1681 przez króla angielskiego Karola II prawa do założenia nowej kolonii w okolicach przyszłej Filadelfii dla Williama Penna. Penn, który był kwakrem, chciał założyć kolonię w Ameryce dla swoich współwierców, chcących uciec od prześladowań ich wiary w Anglii. Od jego imienia i łacińskiego słowa sylvania znaczącego lasy bierze się nazwa Pennsylvania czyli Lasy Penna.

Penn żył do 1718 i odegrał ogromną rolę w pierwszych dekadach istnienia kolonii, pomimo że był w Ameryce tylko w latach 1682–1684 i 1699–1701. Król dał mu prawie nieograniczoną władzę w nowej kolonii jako jej właścicielowi, ale Penn wprowadził oświecony system rządów demokratycznych i pełną wolność religii (kwakierska Pensylwania i katolicki Maryland były jedynymi koloniami z pełną wolnością wyznania). Dla porównania inne kolonie angielskie były w tym czasie zdominowane przez system arystokratyczny (w Wirginii) lub rządzone przez teokratów (w Nowej Anglii). Można stwierdzić, że Pensylwania była amerykańską kolebką idei, które w następnym stuleciu doprowadziły do stworzenia Konstytucji Stanów Zjednoczonych opartej na ideałach oświecenia, spisanej właśnie w Filadelfii w 1787 roku.

W 1755 roku większość ludności Pensylwanii stanowili Szkoci i Niemcy (łącznie 70%), Anglicy pozostawali w mniejszości (30%)^[1].

Przypisy

[edytuj] Zobacz też

• Język pensylwański

p • d • e

Podział terytorialny Stanów Zjednoczonych

Stany	Alabama • Alaska  • Arizona  • Arkansas  • Connecticut  • Dakota Południowa  • Dakota Północna  • Delaware • Floryda • Georgia • Hawaje • Idaho • Illinois • Indiana • Iowa • Kalifornia • Kansas • Karolina Południowa • Karolina Północna • Kentucky • Kolorado • Luizjana • Maine • Maryland • Massachusetts • Michigan • Minnesota • Missisipi • Missouri • Montana • Nebraska • Nevada • New Hampshire • New Jersey • Nowy Meksyk • Nowy Jork • Ohio • Oklahoma • Oregon • Pensylwania • Rhode Island • Tennessee • Teksas • Utah • Vermont • Wirginia • Wirginia Zachodnia • Waszyngton • Wisconsin • Wyoming Dystrykt Kolumbii
Terytoria zależne	Baker • Guam • Howland • Jarvis • Johnston • Kingman • Mariany Północne • Midway • Navassa • Palmyra • Portoryko • Samoa Amerykańskie • Wake • Wyspy Dziewicze Stanów Zjednoczonych