Z Wikipedii

M3
Dane podstawowe
Państwo	Stany Zjednoczone
Rodzaj	pistolet maszynowy
Historia
Prototypy	1942
Produkcja seryjna	1942 - ??
Wyprodukowano	ok. 680 000 egz.
Dane techniczne
Kaliber	11,43 mm
Nabój	.45 ACP
Magazynek	pudełkowy, 30 naboi
Wymiary
Długość	757/579 mm (z kolbą rozłożoną/złożoną)
Długość lufy	203 mm
Masa
broni	3700 g
Inne
Prędkość pocz. pocisku	280 m/s
Szybkostrzelność teoretyczna	450 strz/min
Zasięg skuteczny	100 m

M3 Grease Gun - amerykański pistolet maszynowy kalibru .45 ACP z okresu II wojny światowej

[edytuj] Historia konstrukcji

Pod koniec lat trzydziestych XX wieku armia amerykańska używała pistoletów maszynowych Thompson M1928A1, broni skomplikowanej działającej na zasadzie odrzutu zamka półswobodnego i drogiej w produkcji. Po wybuchu II wojny światowej opracowano nowy pistolet maszynowy Thompson M1 działający na zasadzie odrzutu zamka swobodnego, ale koszty jej produkcji były nadal wysokie. Wiele krajów biorących udział w wojnie posiadało proste w produkcji pistolety, dlatego gdy do rąk Amerykanów trafiły niemieckie MP 40, oraz brytyjskie STENy rozpoczęto prace nad nową bronią o maksymalnie uproszczonej i taniej konstrukcji.

Nowy pistolet, przyjęty do uzbrojenia w 1942 roku jako M3, opracowali Frederick Sampson (pracownik General Motors, specjalista w zakresie głębokiego tłoczenia) i George Hyde (konstruktor kilku typów pistoletów maszynowych produkowanych w małych seriach w latach trzydziestych). Ze względu na podobieństwo nowej broni do używanej w warsztatach samochodowych smarownicy (ang. grease gun), nazwano ją nieoficjalnie właśnie tym mianem.

Nowa broń w porównaniu z Thompsonem była prostsza w budowie, a tłoczona konstrukcja pozwoliła na masową produkcję. Do zakończenia drugiej wojny światowej wyprodukowano około 646 tysięcy sztuk pistoletów maszynowych M3 i ich zmodernizowanej w 1944 roku wersji M3A1. Produkcję pistoletów maszynowych M3A1 wznowiono w czasie wojny koreańskiej, kiedy wyprodukowano dodatkowo 33200 sztuk.

Jako uzbrojenie pomocnicze załóg pojazdów pancernych M3 były używane do lat 90., a ostatnie egzemplarze znajdowały się na wyposażeniu niektórych jednostek pancernych podczas operacji Pustynna Burza. Ostatecznie w amerykańskich siłach zbrojnych pistolety M3 zostały zastąpione przez karabinki M4, nadal jednak służą jako broń pomocnicza w innych krajach, np. jako broń załóg wozów bojowych i oddziałów specjalnych filipińskiej piechoty morskiej.

[edytuj] Wersje pistoletu maszynowego M3

• M3 - pierwsza wersja seryjna
• M3A1 - wersja zmodernizowana z 1944 roku z wieloma usprawnieniami
  • brak korby do napinania zamka, w zamian zamek napinany palcem wkÅ‚adanym w specjalne wyciÄ™cie
  • wzmocniona sprężyna powrotna w celu unikniÄ™cia zacięć broni
  • wiÄ™ksze okno wylotowe Å‚usek
  • wzmocnione przyrzÄ…dy celownicze
  • wbudowany w kolbÄ™ przyrzÄ…d do Å‚adowania magazynków

[edytuj] Opis konstrukcji

Pistolet maszynowy M3 był indywidualną bronią samoczynną działającą na zasadzie odrzutu zamka swobodnego i strzelającą z zamka otwartego. Mechanizm spustowy nie posiadał przełącznika rodzaju ognia, ale ze względu na niską szybkostrzelność 400-450 strzałów na minutę, przy pewnej wprawie można było strzelać także ogniem pojedynczym. Zamek był napinany korbą umieszczoną z prawej strony mechanizmu spustowego, później zastąpioną specjalnym wycięciem na palec. Zasilanie odbywało się z 30 nabojowych magazynków pudełkowych o charakterystycznym kształcie zwężającym się ku górze. Naboje były ułożone w magazynku dwurzędowo, ale przy samej górze magazynek zwężał się i naboje układały się w jeden rząd. Taki sposób umieszczenia amunicji był dużą wadą broni, gdyż wymagał używania specjalnego przyrządu do ładowania magazynków, a ponadto delikatna ich konstrukcja była bardzo wrażliwa na zanieczyszczenia. W późniejszym okresie stosowano plastikowe przykrywki na górną część magazynka, aby chronić je przed zabrudzeniem, a od wersji M3A1 zintegrowano z kolbą przyrząd do ładowania magazynków. Przyrządy celownicze stałe miały postać muszki i celownika przeziernikowego ustawionego na odległość 100 jardów). Kolba metalowa, wysuwana. Na końcu lufy można było zamocować stożkowy tłumik płomieni lub tłumik dźwięku dla celów służb specjalnych.

[edytuj] Bibliografia

• Roy F. Dunlap — Ordnance Went Up Front Samworth Press (1948).
• Thomas B. Nelson — The World's Submachine Guns TBN Enterprises (1977)
• John Weeks — WWII Small Arms Galahad Boooks (1980).

[edytuj] Linki zewnętrzne

   

Zobacz galeriÄ™ na Wikimedia Commons:
Pistolet maszynowy M3

• Opis pistoletu M3A1 Grease Gun i link do polowej instrukcji obsÅ‚ugi broni (en)
• Opis pistoletu M3, oraz wykaz dodatkowego wyposażenia i części zapasowych (en)
• M3 z tÅ‚umikiem dźwiÄ™ku piechoty morskiej Filipin (en)