Z Wikipedii

Współrzędne: 49°26'07" N 20°42'41" E49.4352778 20.7113889 (Piwniczna-Zdrój)

Piwniczna-Zdrój
Herb Piwnicznej-Zdroju
Województwo	małopolskie
Powiat	nowosądecki
Gmina  - rodzaj	Piwniczna-Zdrój miejsko-wiejska
Założono	1348
Prawa miejskie	1348
Burmistrz	Joanna Leśniak (2006)
Powierzchnia	38,3 km²
Położenie	49° 26'07'' N 20° 42'41'' E
Wysokość	562 m n.p.m.
Ludność (2004)  • liczba ludności  • gęstość	5744 150 os./km²
Strefa numeracyjna (do 2005)	18
Kod pocztowy	33-350
Tablice rejestracyjne	KNS
Położenie na mapie Polski Piwniczna-Zdrój
TERC10 (TERYT)	2121610134
Urząd miejski3 Rynek 20 33-350 Piwniczna-Zdrój tel. (18) 446-40-43; faks (18) 446-41-86 (e-mail)
Strona internetowa miasta

Ratusz

Studnia

Kościół

Piwniczna-Zdrój (do 6 lutego 1998 Piwniczna ^[1]) – miasto w województwie małopolskim, w powiecie nowosądeckim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Piwniczna-Zdrój. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do województwa nowosądeckiego. Przejście graniczne na Słowację. Według danych z 31 grudnia 2004 miasto liczyło 5 744 mieszkańców.

[edytuj] Położenie geograficzne

Piwniczna leży nad rzeką Poprad, na wysokości ok. 450 m n.p.m. Przez miasto biegnie linia kolejowa, ze stacją Piwniczna oraz droga krajowa nr 87 łącząca Nowy Sącz z miejscowym przejściem granicznym.

[edytuj] Historia

Założycielem miasta był król Kazimierz III Wielki, który nadał prawa miejskie w 1348 r. Położenie przy ruchliwym trakcie handlowym na Węgry, liczne przywileje królewskie, spowodowały szybki i dynamiczny rozwój miasta. Już w XVIII wieku Piwniczna posiadała sieć wodociągową. Na przełomie XVIII/XIX wieku wybudowano m.in. szkołę, karczmę, pięć młynów, cysternę na wodę, papiernię i szpital. W latach 1874-1876 wybudowano kolej Nowy Sącz – Muszyna. Przystanek kolejowy w Piwnicznej wybudowano jednak dopiero w 1908 r., gdy miasto przekazało kolei subwencję na ten cel. Pożar miasta w 1876 r. spowodował spalenie drewnianego kościoła i czterdziestu domów. W latach następnych odkryto źródła wód mineralnych, a w 1884 r. pojawili się pierwsi kuracjusze. Piwniczna stała się też wkrótce znanym ośrodkiem letniskowo-wypoczynkowym.

[edytuj] Zabytki

Od czasów lokacji miasta zachował się prawie niezmieniony układ urbanistyczny z czworobocznym rynkiem i wychodzącymi z jego narożników ulicami. W południowej pierzei rynku znajduje się ratusz, którego zalążek powstał już w XIX wieku i pełnił funkcję wartowni. Na wschodniej pierzei znajduje się nowy budynek Gminnego Ośrodka Kultury, z Izbą Regionalną. W pozostałych pierzejach rynku XIX-wieczne domy mieszczańskie.

Na środku rynku znajduje się zabytkowa cysterna z XVII wieku - studnia, która zaopatrywała mieszczan w wodę do użytku codziennego, a później była zbiornikiem przeciwpożarowym.

Naprzeciw widać kościół parafialny pw. Narodzenia NMP, wybudowany w latach 1881-86, z kamienia i cegły, na miejscu starszych świątyń. Jest to kościół bazylikowy z wieżą i dzwonem z 1523 roku. W prezbiterium zwraca uwagę obraz pędzla Bolesława Barbackiego - Św. Józef z Dzieciątkiem.

[edytuj] Kultura i turystyka

Piwniczna to ośrodek turystyczno-wypoczynkowy i sportów zimowych.

Miejsko-Gminny Ośrodek Kultury organizuje bądź współorganizuje coroczne stałe imprezy jak:

• Dni Piwnicznej,
• Jesień Popradzka,
• Zima w Piwnicznej,
• Druzbacka - impreza wojewódzka,
• Przegląd grup kolędniczych.

Piwniczna posiada m.in. ośrodek wczasowy "Iskra", ośrodek turystyczno- uzdrowiskowy "Limba", hotel "Koliba", Pijalnię Wody Mineralnej "Piwniczanka" oraz wiele innych.

W Piwnicznej funkcjonuje od 1965 roku regionalny zespół "Dolina Popradu", który prezentuje kulturę oraz folklor górali nadpopradzkich, tzw. Czarnych Górali. Zespół od początku istnienia wykonał ponad 1000 występów, zdobywając czołowe miejsca na międzynarodowych konkursach, m.in. w Finlandii w 2007 roku.

Miejscowość jest znana głównie z walorów turystycznych, dzięki swoim górskim szlakom. Znaczne urozmaicenie rzeźby oraz czyste powietrze i warunku naturalne sprawiają, iż miejsce to często zostaje wyznaczone jako cel turystyki kwalifikowanej. Coraz częściej rozwija się kolarstwo górskie oraz narciarstwo.

[edytuj] Gospodarka

W przemyśle dominuje wydobycie wody mineralnej; największym przedsiębiorstwem w mieście jest Zakład Butelkowania Naturalnej Wody Mineralnej "Piwniczanka". Ponadto drobny przemysł drzewny i skórzany.

[edytuj] Kontrowersje w sprawie nazwy

Nazwa miejscowości Piwniczna-Zdrój pisana z łącznikiem (dywizem) jest właśnie formą zatwierdzoną urzędowo. Forma nazwy pisana bez łącznika, tzn. Piwniczna Zdrój, jest natomiast formą potoczną.

Więcej na ten temat w artykule: Nazwy miejscowości z członem Zdrój.

[edytuj] Zobacz też

Fiedorówki

[edytuj] Linki zewnętrzne

   

Zobacz galerię multimediów na Wikimedia Commons:
Piwniczna-Zdrój

• Oficjalna strona Piwnicznej-Zdroju

• Mapy: Autopilot • Google Maps • Szukacz • Targeo • Zumi

• Zdjęcia satelitarne: Google Maps • Wikimapia • Zumi

Przypisy

p • d • e

Powiat nowosądecki

Miasta: Grybów • Krynica-Zdrój • Muszyna • Piwniczna-Zdrój • Stary Sącz
Gminy miejskie: Grybów
Gminy miejsko-wiejskie: Krynica-Zdrój • Muszyna • Piwniczna-Zdrój • Stary Sącz
Gminy wiejskie: Chełmiec • Gródek nad Dunajcem • Grybów • Kamionka Wielka • Korzenna • Łabowa • Łącko • Łososina Dolna • Nawojowa • Podegrodzie • Rytro