Portal:Rumunia - Google

Portal:Rumunia

Z Wikipedii

Skocz do: nawigacji, szukaj

Rumunia w Polskiej Wikipedii

Flag of Romania

Rumunia (rum. România) to państwo w południowo-wschodniej części Europy. Graniczy z Mołdawią i Ukrainą na północnym wschodzie, z Węgrami na zachodzie oraz z Serbią i Bułgarią wzdłuż Dunaju (rum. râul Dunăre). Rumunia posiada dostęp do Morza Czarnego dzięki wybrzeżom Dobrudży. W centrum kraju znajduje się znaczna część Karpat.

1 stycznia 2007 Rumunia, wraz z sąsiadującą z nią Bułgarią, dołączyła do Unii Europejskiej.

Artykuł miesiąca

Dworzec Północny w Bukareszcie.

Căile Ferate Române (Koleje Rumuńskie, skrót CFR) to oficjalna nazwa rumuńskich kolei państwowych. Spółka zarządza czwartą co do wielkości siecią w Europie pod względem przewozu pasażerów i towarów. Zarząd spółki mieści się w Bukareszcie, CFR posiada również oddziały terenowe w Klużu, Krajowie, Jassach, Gałaczu i Braszowie.

Czytaj dalej >> | Edytuj >>

Podział terytorialny

Podział administracyjny:

regiony rozwoju (8, utworzone w roku 1998) - judeţe (41, jednostka znana od XIV wieku) - miasta wydzielone (104) - gminy (2686)

Podział historyczny:

Banat - Besarabia - Budziak - Bukowina - Dobrudża - Kriszana - Maramureş - Mołdawia - Siedmiogród - Wołoszczyzna (Muntenia, Oltenia)

Historia

Główne artykuły: Dacja - Dacja rzymska - Wczesne średniowiecze - Późne średniowiecze - Odrodzenie narodowe - Królestwo Rumunii - II wojna światowa - Rumuńska Republika Ludowa - Rumunia po roku 1989


Władcy: Neagoe Basarab - Şerban Cantacuzino - Karol I - Karol II - Aleksander Jan Cuza - Ferdynand I - Stefan Wielki - Alexandru I (Aldea) - Alexandru Suţu - Basarab V - Constantin Brâncoveanu - Dan I - Dan II - Gheorghe Ghica - Mateusz Basarab - Michał Waleczny - Mircza Stary - Mircza II - Mircza III - Moise Vodă - Nicolae Alexandru - Radu I - Radu II Praznaglava - Samuel von Brukenthal - Vlad I Uzurpator - Vlad VI Topielec - Vlad VII Vintilă - Vlad Ţepeş - Tudor Vladimirescu - Władysław II Dan - Decebal - Radu Piękny - Jan Rakoczy I - Jan Rakoczy II - Mihail Kogălniceanu


Politycy: Armand Călinescu - Nicolae Ceauşescu - Victor Ciorbea - Corneliu Coposu - Corneliu Zelea Codreanu - Emil Constantinescu - Ion Duca - Gheorghe Gheorghiu-Dej - Ion Ghica - Ion Iliescu - Mugur Isărescu - Vasile Luca - Ion Gheorghe Maurer - Alexandru Moghioroş - Adrian Năstase - Ana Pauker - Ion Antonescu - Lucreţiu Patrăşcanu - Michał I - Petre Roman - Theodor Stolojan - Corneliu Vadim Tudor - Nicolae Văcăroiu - Radu Vasile - Traian Băsescu


Inne hasła: Księstwo Siedmiogrodzkie - mała ententa - Most Przyjaźni - rewolucja w Rumunii - rumuńska wojna o niepodległość - strajk w zakładach Griviţa - Székelyföld - Wielka Rumunia - Węgierski Okręg Autonomiczny


Listy: królowie Rumunii - hospodarowie Mołdawii - hospodarowie Wołoszczyzny

Geografia

Główne miasta: Bukareszt - Jassy - Kluż-Napoka - Timişoara - Konstanca - Krajowa - Gałacz - Braszów - Ploeszti - Braiła - Oradea - Bacău - Arad - Piteşti - Sybin - Târgu Mureş - Baia Mare - Buzău - Satu Mare - Botoszany - Râmnicu Vâlcea - Suczawa - Piatra Neamţ - Drobeta-Turnu Severin - Focşani - Târgu Jiu - Tulcza - Târgovişte - Reşiţa - Bistriţa - Slatina - Hunedoara - Vaslui - Călăraşi - Giurgiu - Roman


Główne rzeki: Ardżesz - Arieş - Bârlad - Bârsa - Bistriţa - Cerna - Cibin - Cisa - Dunaj - Geoagiu - Ialomiţa - Jiu - Moldova - Mureş - Olt - Prut - Râul Negru - Siret - Sebeş - Someş - Strei - Târgului - Târnava - Târnava Mare - Târnava Mică - Vişeu


Krainy fizycznogeograficzne: Delta Dunaju - Góry Banackie - Góry Făgăraş - Góry Rodna - Karpaty - Predeal - Prislop - Wyżyna Transylwańska


Szczyty: Curcubăta - Moldoveanu


Ochrona przyrody: rumuńskie Parki Narodowe

Zalążek miesiąca

Kriszana na mapie Rumunii.

Kriszana (rum. Crişana) to region historyczny w zachodniej części Rumunii, niekiedy uznawany za część Transylwanii. Leży na terenie okręgów Bihor i Arad. Główne miasta to Oradea, Arad i Salonta. Zamieszkuje ją oprócz Rumunów liczna mniejszość węgierska.

Czytaj dalej >> | Edytuj >>

Kultura i język

Herb Rumunii

Symbole narodowe: flaga Rumunii - herb Rumunii - hymn Rumunii


Język: język rumuński - języki wschodnioromańskie - język mołdawski - język węgierski - język niemiecki - język rosyjski - romanofonia - dialekty rumuńskie


Uniwersytety: Uniwersytet Bukaresztański - Uniwersytet Nauk Przyrodniczych i Weterynarii w Bukareszcie - Uniwersytet Babeş-Bolyai w Klużu-Napoce - Uniwersytet w Jassach - Uniwersytet w Krajowie


Religia i święta: prawosławie - katolicyzm - grekokatolicyzm - protestantyzm - baptyzm - islam - święta religijne w Rumunii - święta narodowe w Rumunii


Artyści, poeci, muzycy: Wasyl Alecsandri - Corneliu Baba - Wiktor Brauner - Constantin Brâncuşi - Paul Celan - Maria Cebotari - Alexandru Ciucurencu - Henri Catargi - Sergiu Celibidache - Horia Damian - George Dima - Mihai Eminescu - George Enescu - Karol Filtsch - Alexandru Phoebus - Nicolae Grecu- Nicolae Grigorescu - Marcel Janco - Alexandru Istrati - Iosif Isser - Eugène Ionesco - Alexandra Maria Lara - Dinu Lipatti - Ştefan Luchian - M.H.Maxy - Peter Maffay - Gellu Naum - Georg Maurer - Oskar Pastior - Ion Pacea - Theodor Palady - Gheorghe Petraşcu - Aurel Popp - Ciprian Porumbescu - Camil Ressu - Matei Tamforea - Mattis Teutsch - Nicolae Tonitza - Tristan Tzara - Anatol Vieru - Aglaja Veteranyi


Pisarze, historycy: Erhard Andrée - Wolf von Aichelburg - Nicolae Bălcescu - Emil Cioran - Ion Budai-Deleanu - Dimitrie Cantemir - Miron Costin - Constantin Daicoviciu - Hans Bergel - Mircea Eliade - Constantin Giurescu - Dimitrie Gusti - Bogdan Petriceicu Haşdeu - Nicolae Iorga - Samuel Micu-Klein - Mihail Kogălniceanu - August Treboniu Laurian - Ion Neculce - Oskar Paulini - Vasile Pîrvan - Mihail Sadoveanu


Główne mniejszości narodowe: Niemcy - Węgrzy - Serbowie - Szeklerzy - Żydzi - Romowie


Kulinaria: kuchnia rumuńska - wina rumuńskie

Informacje techniczne

Jak można pomóc?
Wystarczy, że napiszesz bądź uzupełnisz jakikolwiek artykuł związany z Rumunią. Każda pomoc się przyda - dużo zostało do zrobienia!


Wskazówki edycyjne i inne: jak napisać doskonały artykuł - linki wewnętrzne - poradnik autora Wikipedii - prawa autorskie


Zalążki artykułów związanych z Rumunią oznaczaj jako {{Rumunia stub}}. Ułatwi to innym Wikipedystom dostęp do nich.

Pozostałe portale na polskiej Wikipedii


840 osób biegiem uczciło 64.rocznicę Powstania Warszawskiego
Dominika Stawczyk (KB Entre.pl Warszawa) i Bogusław Andrzejuk (Podlasie Białystok) zwyciężyli w XVIII Nocnym Biegu Powstania Warszawskiego, który miał rekordową obsadę. Dystans 10 km na terenie Akademii Wychowania Fizycznego Józefa Piłsudskiego pokonało aż 840 osób.
Polskie koszykarki przegrały z Francją
Reprezentacja Polski koszykarek przegrała z Francją 61:77 w drugim dniu międzynarodowego turnieju w Strasbourgu. W niedzielę, w ostatnim spotkaniu turnieju, Polki zmierzą się z Kanadą.
Heidfeld: w tym Robert jest ode mnie lepszy
- Obecny sezon jest dla nas niezwykle udany - mamy na koncie trzy znaczące osiągnięcia: pierwsze najszybsze okrążenie, pierwsze pole position i pierwsze zwycięstwo - powiedział w wywiadzie dla jednej z niemieckich gazet Nick Heidfeld, kierowca BMW Sauber.
ME w klasie 29-er: Polacy nie obronili tytułu
Brytyjczycy triumfowali w zakończonych w holenderskim Medemblik żeglarskich mistrzostwach Europy w klasie 29-er. Polska załoga Łukasz Przybytek (DKŻ Dobrzyń), Krzysztof Mongird (YK Stal Gdynia) zajęła ósme miejsce.
Lubelskie szczypiornistki mistrzyniami Europy szkół wyższych
Słuchaczki Wyższej Szkoły Społeczno-Przyrodniczej im. Wincentego Pola w Lublinie zostały mistrzyniami Europy szkół wyższych w piłce ręcznej.
Linki: Strona gwna