Z Wikipedii

Punkt materialny (masa punktowa) to ciało fizyczne obdarzone masą, ale mające tak małe rozmiary, że w opisie matematycznym zjawiska dane ciało można potraktować jak punkt geometryczny. W zależności od problemu, jako punkt materialny można traktować np.:

• elektron krążący po orbicie wokół jÄ…dra.
• kamieÅ„ rzucony pod pewnym kÄ…tem do powierzchni Ziemi – jego rozmiary sÄ… nieistotne w porównaniu z odlegÅ‚oÅ›ciÄ… jakÄ… przebÄ™dzie i dokÅ‚adnoÅ›ciÄ… pomiarów.
• Ziemia poruszajÄ…ca siÄ™ po orbicie wokół SÅ‚oÅ„ca – jej wymiary sÄ… nieistotne w porównaniu z promieniem orbity.

Redukcja ciała do punktu materialnego ma istotne znaczenie dla prostoty opisu ruchu danego ciała. Masa punktowa w fizyce to idealizacja ciała lub układu ciał, w której wymiary układu można pominąć w porównaniu z odległościami, które pokonuje. Wtedy można przyjąć, że cała masa układu jest skupiona w środku masy układu. W przypadku jednorodnego ciała kulistego, jeżeli nie obraca się ono, masa punktowa jest nie tylko idealizacją, ponieważ takie ciało zachowuje się tak jak masa punktowa.

Pojęcia punkt materialny używa się również w kinematyce w przypadku ciała o dowolnym kształcie, jeżeli jest bryłą sztywną i nie wykonuje obrotów. Wygodnie jest wówczas analizować np. ruch dowolnego wyróżnionego punktu tego ciała, któremu przypisujemy całą jego masę, niż opisywać ruch ciała jako całości.

Podobnie w dynamice, gdy rozpatrujemy siły, które powodują tylko translację, można bryłę sztywną zredukować do punktu. Punktem tym jest środkiem masy danej bryły.