Z Wikipedii

Ten artykuł dotyczy Warszawy. Zobacz też: inne znaczenia tego słowa.

Rakowiec - (niem. Krebsdorf) część Ochoty (dzielnicy Warszawy). Obejmuje kwadrat pomiędzy ulicami: al.Żwirki i Wigury, ul. Grójecką, Banacha i torami kolejowymi.

Rakowiec w dzielnicy Ochota

Wieś Rakowiec na mapie z 1705 r., w prawym górnym rogu droga na Grójec

[edytuj] Historia

Przed przyłączeniem do dzielnicy Ochota Rakowiec był wsią o korzeniach sięgających średniowiecza. Często zmieniał właścicieli, w połowie XVIII wieku został podarowany przez księżnę Izabelę Lubomirską szpitalowi Św. Rocha, który władał tym terenem aż do roku 1920. W latach 1889-92 na terenie Rakowca wybudowano punkt oporu Twierdzy Warszawa - Fort Tscha-M. Obecnie jest to rejon ulic Grzeszczyka i Korotyńskiego. Dopiero w 1930 r. postanowiono zbudować tam osiedle mieszkaniowe - WSM Rakowiec.

Korzenie osiedla sięgają aż na Żoliborz. Tam 11 grudnia 1921 r. została założona Warszawska Spółdzielnia Mieszkaniowa. Dokonali tego działacze wywodzący się z robotniczej spółdzielczości spożywców i związkowcy z tzw. klasowych związków zawodowych. Niektórzy byli członkami KPP (Komunistyczna Partia Polski) inni PPS (Polska Partia Socjalistyczna).

Projektanci założyli, że budować będą tanie mieszkania dla robotników "skazanych dotychczas na wyzysk kamieniczników", jak mawiano. Mieszkania te miały mieścić się w blokach. Ich wielkość miała być ograniczona najwyżej do 3 izb. W wyposażeniu tylko podstawowe urządzenia sanitarne, z bieżącą wodą, ale mieszkanie z własnym ogrzewaniem. Grzanie zapewniały piece kaflowe umieszczone w pokoju. Kuchnia węglowa ogrzewała pośrednio także inne pomieszczenia. Co najważniejsze, miały to być słoneczne lokale. Nie było mowy o budowie ciemnych oficyn jak w przedwojennych kamienicach, ani ponurych suteren.

W 1929 roku osiedle na Rakowcu miał zaprojektować zespół architektów z awangardowego ugrupowania artystycznego "Praesens". Działali tam m.in. małżonkowie Helena i Szymon Syrkus, architekci. Im powierzono opracowanie projektu osiedla, które powstało w latach 1932-1935. Wybudowano 6 dwupiętrowych bloków. W każdym było 48 mieszkań dwuizbowych (powierzchnia 32-35 m²) z małą toaletą i dość dużym przedpokojem. Te WSM-owskie bloki to "wysepki zorganizowanego życia i współżycia w morzu antagonistycznej zabudowy". Stanęły - jako pierwsze w Warszawie - prostopadle do ulicy (Pruszkowskiej), w myśl hasła: "frontem do słońca, a nie do rynsztoku". Dodatkowo wybudowano tzw. Dom Społeczny w którym mieściła się nowoczesna i dobrze wyposażona pralnia, suszarnia, lekarskie gabinety internistyczny i stomatologiczny oraz przedszkole i duża sala widowiskowa. Po wojnie w sali widowiskowej w każdą środę było tzw. Kino Objazdowe. Bilet wstępu kosztował 4 zł. Teren osiedla był ogrodzony siatką, a furtki zamykane o godz. 22. Każdy z mieszkańców, jeśli tylko miał taką ochotę, mógł uprawiać przynależny do mieszkania ogródek o pow. 1 ara i łowić ryby w ogólnodostępnym stawie osiedlowym. W latach 50. do stawu spuszczono ścieki z niedalekiego Państwowego Gospodarstwa Rolnego (PGR) (przed wojną - AGRIL) i tak skończyły się połowy. Pod koniec lat 60. staw został pozbawiony trzcin i tataraków, a w to miejsce jego brzegi wyłożono kamieniami i betonem. W parterze bloku nr 5 był sklep spożywczy działający przed wojną na zasadach zbliżonych do dzisiejszych organizacji Non Profit i z tej racji absolutnie bezkonkurencyjny, a po wojnie zarządzany przez WSS "Społem".

W latach 60. przy ul. Trojdena powstało osiedle "Rakowiec" projektu Oskara Hansena, Zofi Hansen,Zasława Malickiego i Mariana Szymanowskiego, przewidziane na około 3000 mieszkańców. Od 1961 r. wybudowano tu dużo tak zwanych "płytowców" i "pudełek", obecnie budynki te tynkuje się na kolorowo. W rejonie byłych Fortów powstały już nowoczesne osiedla.

[edytuj] Kultura

Przy ulicy Wiślickiej (8) znajduje się Dom Kultury Rakowiec. Jest to siedziba m.in. Dziecięcego Zespołu Wokalnego "Gong", zespołów tanecznych "Rocks" i "Puls" oraz Teatrzyku Dziecięcego i młodzieżowego zespołu teatralnego "Raki";,jest tam też Sala Widowiskowa, w której wyświetlane są filmy i wystawiane przedstawienia. W Domu prowadzone są zajęcia językowe, gra na różnych instrumentach, oraz zajęcia kulturystyczne.

Co 4 niedzielę w ciągu roku szkolnego odbywa się "Artystyczna Niedziela z Mamą i Tatą" - zabawy rodzinne dla dzieci i młodzieży wraz z rodzicami.

[edytuj] Życie

Na terenie fortu Rakowiec zrobiono park dla dzieci; w wolnym czasie można również wyjść na spacer po parku Zasława Malickiego ciągnącym się od ulicy Żwirki i Wigury do ulicy Pawińskiego. Dużo zieleni znajduje się w miejscach zabudowanych.

Na Rakowcu znajdują się:

• dwie parafie:
  • Opatrzności Bożej (ulica Dickensa)
  • Zwiastowania Pańskiego (ulica Gorlicka) (granica na ulicy Korotyńskiego),
• żłobek (ul. Sanocka),
• sześć przedszkoli (ul. Baleya, ul. Korotyńskiego, ul. Trojdena, ul. Pruszkowska, ul. Dickensa i ul. Okińskiego (przedszkole integracyjne)
• trzy szkoły podstawowe (ul Gorlicka, ul. Jasielska, ul. Majewskiego).

[edytuj] Zobacz też

• Historia obszaru służewskiego

[edytuj] Linki zewnętrzne

• Artykuł w "Ochotniku" nt. Historii architektury Rakowca, str. 5
• Artykuł w "Ochotniku" poświęcony Zasławowi Malickiemu - powojennemu architektowi Rakowca, str. 8