Ren (pierwiastek)
Z Wikipedii
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Dane ogólne | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Nazwa, symbol, l.a.* | Ren, Re, 75 | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Własności metaliczne | metal przejściowy | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Grupa, okres, blok | 7 (VIIB), 6, d | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Gęstość, twardość | 21020 kg/m3, 7 | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Wygląd |  |
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Kolor | srebrzystobiały | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Własności atomowe | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Masa atomowa | 186,207 u | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Promień atomowy (obl.) | 135 (188) pm | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Promień kowalencyjny | 159 pm | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Promień van der Waalsa | bd | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Konfiguracja elektronowa | [Xe]4f145d56s² | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| e- na poziom energetyczny | 2, 8, 18, 32, 13, 2 | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Stopień utlenienia | -1,+1,+2,+3,+4,+5,+6,+7 | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Własności kwasowe tlenków | średnio kwasowe | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Struktura krystaliczna | heksagonalna | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Własności fizyczne | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Stan skupienia | stały | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Temperatura topnienia | 3459 K (3186 °C) | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Temperatura wrzenia | 5869 K (5596°C) | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Objętość molowa | 8,86×10-6 m³/mol | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Ciepło parowania | 715 kJ/mol | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Ciepło topnienia | 33,2 kJ/mol | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Ciśnienie pary nasyconej | 3,24 Pa (3453 K) | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Prędkość dźwięku | 4700 m/s (293,15K) | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Pozostałe dane | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Elektroujemność | 1,9 (Pauling) 1,46 (Allred) |
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Ciepło właściwe | 137 J/(kg*K) | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Przewodność właściwa | 5,42×106 S/m | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Przewodność cieplna | 47,9 W/(m*K) | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| I Potencjał jonizacyjny | 760 kJ/mol | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| II Potencjał jonizacyjny | 1260 kJ/mol | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| III Potencjał jonizacyjny | 2510 kJ/mol | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| IV Potencjał jonizacyjny | 3640 kJ/mol | |||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Najbardziej stabilne izotopy* | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
Tam, gdzie nie jest zaznaczone inaczej, |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| *Wyjaśnienie skrótów: l.a.=liczba atomowa wyst.=występowanie w przyrodzie, o.p.r.=okres połowicznego rozpadu, s.r.=sposób rozpadu, e.r.=energia rozpadu, p.r.=produkt rozpadu, w.e.=wychwyt elektronu |
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
Ren (Re, łac. rhenium) - pierwiastek chemiczny z grupy metali przejściowych w układzie okresowym. Nazwa pochodzi od nazwy rzeki Ren.
Istnienia tego pierwiastka metodami spektroskopowymi dowiedli Walter Noddack, Ida Tacke i Otto Berg w 1925 r.
W formie czystej, pierwiastek ten jest srebrzystym błyszczącym metalem o dużej twardości. Metaliczny ren przypomina platynę (gęstość 21,09 g/cm³). Po wyżarzeniu staje się miękki i kowalny. Po obróbce uszlachetnia stopy metali, znacząco zwiększając ich twardość i odporność na korozję. Zaliczany jest do metali szlachetnych. Roztwarza się tylko w kwasach utleniających: kwasie azotowym i gorącym, stężonym kwasie siarkowym.
Ren występuje w skorupie ziemskiej w ilości 4×10-4 ppm. W przyrodzie występuje wyłącznie w stanie rozproszonym, głównie w molibdenicie, kolumbicie i łupkach miedzionośnych. Światowe zasoby renu szacuje się na maks. 17 tys. ton, największe występują w Chile, USA, Kanadzie, Kazachstanie, Rosji, Uzbekistanie i Peru; w Polsce ren występuje jako domieszka w złożach miedzi w okolicach Legnicy. Największy producent renu to Chile (firma Molymet wytwarza 21 ton rocznie), zaraz za nią - Kazachstan (8,5 tony rocznie); w Europie jedynym producentem renu z własnych źródeł jest polska spółka KGHM Ecoren (ok. 300 kg w 2006, w planach do kilku ton; głównie w postaci renianu(VII) amonu).
Zastosowanie renu:
- stopy odporne na wysokie temperatury
- w przemyśle lotniczym (monokrystaliczne łopatki silników odrzutowych, turbiny silników i osłony pojazdów)
- do produkcji termopar, elementów grzewczych, styków elektrycznych, elektrod, elektromagnesów, lamp próżniowych i rentgenowskich, żarówek błyskowych, powłok metalicznych
- katalizatory w takich reakcjach jak: metateza, epoksydacja (metylotrioksoren), dihydroksylacja, w produkcji wysokooktanowych benzyn bezołowiowych i inne.
[edytuj] Technologia i proces produkcyjny
W Polsce technologię pozyskiwania związków renu ze ścieków z huty miedzi opracowano w KGHM Ecoren i Instytucie Metali Nieżelaznych w Gliwicach. Metoda wykorzystuje technologie hydrometalurgiczne - otrzymywanie metali z rud, koncentratów i innych surowców za pomocą roztworów odpowiednio dobranych związków chemicznych.
Technologia składa się z dwóch, zasadniczych części, realizowanych w oddzielnych instalacjach. W początkowej fazie ściek jest filtrowany, a następnie przepuszcza się go przez kolumny wypełnione żywicą jonowymienną. Właśnie w nich odbywa się ważny etap całego procesu: „wyłapywanie" jonów renu. Następnie prowadzone jest wymywanie renu. W efekcie stężenie pierwiastka w roztworze znacznie wzrasta . Dopiero taki wzbogacony roztwór (eluat renowy) stanowi surowiec do produkcji renianu(VII) amonu (nadrenianu amonu, NH4ReO4), a w dalszej kolejności metalicznego renu.[1]
[edytuj] Rynek
Ren należy do najdroższych metali. W roku 2007 notowano stały wzrost jego ceny. We wrześniu 2007 wynosiła ona 7,5 tys. dolarów za kg. Popyt na ren i wzrost jego ceny związane są m.in. z prognozowanym dwukrotnym wzrostem zamówień na dostawę samolotów odrzutowych w lotnictwie cywilnym (z poziomu około 700 sztuk w 2004 roku do przewidywanych 1400 sztuk w 2010 roku) oraz rosnącym popytem na ropę naftową przy jej wysokich notowaniach. Wg doniesień prezentowanych na konferencji „Minor Metals & Rare Earths” (Hong Kong, wrzesień 2007) nie znaleziono dotąd opłacalnych ekonomicznie substytutów renu.
Przypisy
(Ac) aktyn · (Am) ameryk · (Sb) antymon · (Ar) argon · (As) arsen · (At) astat · (N) azot · (Ba) bar · (Bk) berkel · (Be) beryl · (Bi) bizmut · (Bh) bohr · (B) bor · (Br) brom · (Ce) cer · (Cs) cez · (Cl) chlor · (Cr) chrom · (Sn) cyna · (Zn) cynk · (Zr) cyrkon · (Ds) darmsztadt · (Db) dubn · (Dy) dysproz · (Es) einstein · (Er) erb · (Eu) europ · (Fm) ferm · (F) fluor · (P) fosfor · (Fr) frans · (Gd) gadolin · (Ga) gal · (Ge) german · (Al) glin · (Hf) hafn · (Hs) has · (He) hel · (Ho) holm · (In) ind · (Ir) iryd · (Yb) iterb · (Y) itr · (I) jod · (Cd) kadm · (Cf) kaliforn · (Cm) kiur · (Co) kobalt · (Kr) krypton · (Si) krzem · (Xe) ksenon · (La) lantan · (Li) lit · (Lr) lorens · (Lu) lutet · (Mg) magnez · (Mn) mangan · (Mt) meitner · (Md) mendelew · (Cu) miedź · (Mo) molibden · (Nd) neodym · (Ne) neon · (Np) neptun · (Ni) nikiel · (Nb) niob · (No) nobel · (Pb) ołów · (Os) osm · (Pd) pallad · (Pt) platyna · (Pu) pluton · (Po) polon · (K) potas · (Pr) prazeodym · (Pm) promet · (Pa) protaktyn · (Ra) rad · (Rn) radon · (Re) ren · (Rh) rod · (Rg) roentgen · (Hg) rtęć · (Rb) rubid · (Ru) ruten · (Rf) rutherford · (Sm) samar · (Sg) seaborg · (Se) selen · (S) siarka · (Sc) skand · (Na) sód · (Ag) srebro · (Sr) stront · (Tl) tal · (Ta) tantal · (Tc) technet · (Te) tellur · (Tb) terb · (O) tlen · (Th) tor · (Tm) tul · (Ti) tytan · (Uub) ununbium · (Uuh) ununhexium · (Uuo) ununoctium · (Uup) ununpentium · (Uuq) ununquadium · (Uut) ununtrium · (U) uran · (V) wanad · (Ca) wapń · (C) węgiel · (H) wodór · (W) wolfram · (Au) złoto · (Fe) żelazo
Pierwiastki niezsyntezowane: (Uus) ununseptium · (Uue) ununennium · (Ubn) unbinilium · (Ubu) unbiunium · (Ubb) unbibium · (Ubt) unbitrium
| 840 osób biegiem uczciło 64.rocznicę Powstania Warszawskiego |
|
Dominika Stawczyk (KB Entre.pl Warszawa) i Bogusław Andrzejuk (Podlasie Białystok) zwyciężyli w XVIII Nocnym Biegu Powstania Warszawskiego, który miał rekordową obsadę. Dystans 10 km na terenie Akademii Wychowania Fizycznego Józefa Piłsudskiego pokonało aż 840 osób.
|
| Polskie koszykarki przegrały z Francją |
|
Reprezentacja Polski koszykarek przegrała z Francją 61:77 w drugim dniu międzynarodowego turnieju w Strasbourgu. W niedzielę, w ostatnim spotkaniu turnieju, Polki zmierzą się z Kanadą.
|
| Heidfeld: w tym Robert jest ode mnie lepszy |
|
- Obecny sezon jest dla nas niezwykle udany - mamy na koncie trzy znaczące osiągnięcia: pierwsze najszybsze okrążenie, pierwsze pole position i pierwsze zwycięstwo - powiedział w wywiadzie dla jednej z niemieckich gazet Nick Heidfeld, kierowca BMW Sauber.
|
| ME w klasie 29-er: Polacy nie obronili tytułu |
|
Brytyjczycy triumfowali w zakończonych w holenderskim Medemblik żeglarskich mistrzostwach Europy w klasie 29-er. Polska załoga Łukasz Przybytek (DKŻ Dobrzyń), Krzysztof Mongird (YK Stal Gdynia) zajęła ósme miejsce.
|
| Lubelskie szczypiornistki mistrzyniami Europy szkół wyższych |
|
Słuchaczki Wyższej Szkoły Społeczno-Przyrodniczej im. Wincentego Pola w Lublinie zostały mistrzyniami Europy szkół wyższych w piłce ręcznej.
|