Retoromanie
Z Wikipedii
 |
Ten artykuł wymaga uzupełnienia źródeł podanych informacji. Aby uczynić go weryfikowalnym, należy podać przypisy do materiałów opublikowanych w wiarygodnych źródłach. |
Retoromanie - grupa niewielkich naródów zamieszkujących teren Alp i ich podnóże, we Włoszech (głównie region Friuli-Wenecja Julijska) i w Szwajcarii (głównie kanton Gryzonia). Dane o ich liczbie wahają się od 550 do 800 tys. osób. Posługują się wieloma dialektami retoromańskimi (friulskim, ladyńskim i romansz), uznawanymi niekiedy za odrębne języki.
Retoromanie uważają się za zromanizowanych potomków starożytnych, rdzennych mieszkańców rejonu Alp - Retów (stąd nazwa) i zmieszanych z nimi Celtów. W większości wyznają katolicyzm.
Na Retoromanów składają się trzy grupy:
- Friulowie (ok. 600.000) - stanowiący ponad 80% wszystkich Retoromanów, zamieszkujący region Friuli-Wenecja Julijska w północno-wschodnich Włoszech,
- Ladynowie (ok. 35.000) - we włoskim Tyrolu
- Romanie (ok. 60.000) - w południowo-wschodniej Szwajcarii (kanton Gryzonia).
W XX w. wśród Retoromanów pojawiło się poczucie własnej odrębności narodowej.
[edytuj] Zobacz też:
- języki retoromańskie: język romansz, język ladyński, język friulski
- Friulowie, Ladynowie, Romanie
- Retowie
| Spór prezydenta z premierem - "Panowie, wam totalnie odbija!" |
|
Weekend w polskiej polityce mijał pod znakiem sporu prezydenta z premierem w sprawie delegacji na szczyt Unii Europejskiej w Brukseli. Na jego zakończenie temat dalej drążyli politycy. Ostro spór ocenił poseł PSL Eugeniusz Kłopotek, który powiedział w TVN24 do Lecha Kaczyńskiego i Donalda Tuska: Panowie, wam totalnie odbija!
|
| "Jan Paweł II jest wzorem wychowawcy" |
|
Dzień Papieski każe nam pochylać się nad tematem wychowania człowieka, pracy Boga nad człowiekiem i człowieka nad człowiekiem - powiedział bp Piotr Jarecki podczas mszy w kościele św. Anny. Uroczysta msza z okazji VIII Dnia Papieskiego odbyła się pod przewodnictwem abpa Kazimierza Nycza.
|
| SLD będzie bronić prof. Wolszczana |
|
Profesor Aleksander Wolszczan, światowej sławy astronom, zapowiedział rezygnację z pracy w Polsce, po doniesieniach "Gazety Polskiej" o tym, że profesor miał współpracować przez wiele lat z kontrwywiadem PRL. Nie chcą z tym się pogodzić posłowie Sojuszu Lewicy Demokratycznej, którzy zamierzają bronić dobrego imienia Wolszczana - informuje serwis tvp.info.
|
| Listonosze chcÄ… uznania pogryzienia za chorobÄ™ |
|
Choroba zawodowa to najczęściej wynik szkodliwych warunków pracy, wynikająca z otoczenia pracy. Mogą ją powodować hałas, nieodpowiednie oświetlenie, zapylenie, promieniowanie, związki chemiczne, zwiększone obciążenie psychiczne i fizyczne, itp. Czy jednak za szkodliwe warunki pracy powodujące chorobę zawodową można uznać pogryzienie przez psa? Tak, jeśli dotyczy to listonoszy - wynika z materiału "Faktów" TVN.
|
| Podkarpacie: wyłowiono zwłoki dwóch chłopców |
|
Zwłoki dwóch chłopców w wieku 7 i 9 lat wydobyto z basenu przeciwpożarowego w Jasionce koło Rzeszowa.
|