Salmonella
Z Wikipedii
| Ten artykuł wymaga uzupełnienia źródeł podanych informacji. Aby uczynić go weryfikowalnym, należy podać przypisy do materiałów opublikowanych w wiarygodnych źródłach. |
| Salmonella | |
Salmonella typhimurium w barwieniu metodÄ… Grama |
|
| Nazwa systematyczna | |
| Salmonella | |
| Cechy | |
| Kształt | pałeczki |
| Barwienie metodÄ… Grama | ujemne |
Salmonella – rodzaj bakterii z rodziny Enterobacteriaceae, grupujący Gram-ujemne względnie beztlenowe (fermentujące glukozę) o morfologii pałeczek. Bakterie te są średniej wielkości, zwykle zaopatrzone w rzęski. Należą do bakterii względnie wewnątrzkomórkowych - rezydują w komórkach zarażonego organizmu.
Spis treści |
[edytuj] Podział
Rodzaj Salmonella podzielony jest na dwa gatunki: S. enterica oraz S. bongori. Pierwszy z gatunków podzielony jest na setki serotypów. Jeden z nich, Salmonella enterica subspp. enterica obejmuje bakterie najczęściej izolowane od ludzi i zwierząt stałocieplnych. Dodatkowo rodzaj Salmonella, ze względu na duże zróżnicowanie podzielony został na grupy oraz typy serologiczne. Podstawą do podziału jest zróżnicowanie antygenów somatycznych (antygen O) i rzęskowych (antygen H). Obowiązujący schemat podziału pałeczek Salmonella na gatunki, podgatunki oraz typy serologiczne (serotypy) nazywany jest od nazwisk jego twórców, schematem Kauffmana-Whitea. Do głównych serotypów należą:
- S. enteritidis, S. typhimurium, S. virchow, S. hadar - bakterie wywołujące zapalenie jelita cienkiego i grubego. W Polsce najczęstsza przyczyna bakteryjnych zatruć pokarmowych. Najczęściej zmiany chorobowe ograniczają się do przewodu pokarmowego, lecz możliwe jest uogólnienie się procesu chorobowego, posocznica, zakażenie narządów wewnętrznych, stawów.
- S. typhi - wywołujący dur brzuszny
- S. paratyphi - wywołująca dury rzekome
[edytuj] Nazewnictwo
Zgodnie z obecnie obowiązującymi zasadami, nazwę gatunku, podgatunku piszemy kursywą, natomiast nazwę typu serologicznego czcionką zwykłą, z dużej litery. Np. Salmonella enterica spp. enterica ser. Enteritidis rozumiany, jako rodzaj: Salmonella, gatunek enterica podgatunek enterica typ serologiczny Enteritidis, można skróćić do formy: Salmonella Enteritidis.
[edytuj] Chorobotwórczość
Czynnikami chorobotwórczymi rodzaju Salmonella są:
- antygeny (polisacharydy znajdujące się w ścianie komórkowej):
- somatyczny (antygen O) - będący endotoksyną
- wirulencyjny (antygen Vi) - właściwości antyfagocytarne
- inwazyny - białka powodujące przyleganie i penetrację komórek nabłonkowych jelita
- czynniki uodparniajÄ…ce bakterie na fagocytozÄ™ (neutralizujÄ…ce aktywne rodniki tlenowe)
[edytuj] Patogeneza
| Niektóre informacje zawarte w artykule wymagają weryfikacji. Zajrzyj na stronę dyskusji, by dowiedzieć się, jakie informacje budzą wątpliwości. |
Liczne pałeczki Salmonella są chorobotwórcze dla człowieka i zwierząt; wywołują ostre zatrucia pokarmowe. W sprzyjających warunkach (ciepło, wilgoć, obecność białka) mogą żyć poza organizmem żywym przez kilka miesięcy. Przemysłowa hodowla drobiu i przetwórstwo żywności przyczyniły się w ostatnich latach do wzrostu zachorowań na salmonelozy na całym świecie.
U ludzi bakterie te wywołują najczęściej dolegliwości żołądkowo-jelitowe nazywane potocznie zatruciem pokarmowym. Objawy chorobowe, występujące zwykle po 18-24 godzinach od zakażenia, to: bóle brzucha, gorączka, biegunka, czasami nudności i wymioty. Po przebyciu choroby pałeczki mogą być wydalane z kałem przez kilka tygodni lub miesięcy bez jakichkolwiek objawów chorobowych.
Do zakażenia może dojść przez żywność zanieczyszczoną odchodami zakażonych zwierząt (najczęściej drobiu, myszy, szczurów), przez produkty żywnościowe pochodzące od zwierząt zakażonych (jaja, mięso, mleko), od zakażonych zwierząt (kurczęta hodowane w domach) i ludzi wydalających pałeczki z kałem, zarówno chorych, jak i zdrowych (nosicieli).
Najczęstszym nośnikiem pałeczek są produkty zawierające surowe jaja (majonezy, kremy, lody, zupy dla niemowląt i in.) oraz rozdrobnione przetwory mięsne, galaretki, pasztety, pierogi.
[edytuj] Profilaktyka
| Niektóre informacje zawarte w artykule wymagają weryfikacji. Zajrzyj na stronę dyskusji, by dowiedzieć się, jakie informacje budzą wątpliwości. |
Mimo wszechobecności pałeczek Salmonelli zachorowaniom można zapobiec przez:
- mycie rąk po wyjściu z ubikacji i przed przygotowaniem posiłków
- utrzymywanie w czystości naczyń, sprzętów kuchennych i samej kuchni
- przechowywanie żywności w niskiej temperaturze
- zapobieganie rozmrażaniu i ponownemu zamrażaniu żywności
- wydzielenie miejsca w lodówce na surowy drób, mięso i jaja tak, aby nie stykały się z innymi produktami
- całkowite rozmrażanie drobiu, mięsa, ryb i ich przetworów przed przystąpieniem do smażenia, pieczenia, gotowania
- poddawanie żywności działaniu wysokiej temperatury (gotowanie, pieczenie, duszenie), które jest najłatwiejszym sposobem niszczenia zarazka (smażenie jest mniej skuteczne)
- mycie jaj przed rozbiciem skorupki
- parzenie we wrzątku przez 10 sekund jaj używanych do wyrobu potraw i deserów, nie poddawanych działaniu wysokiej temperatury, unikanie lodów i ciastek pochodzących od nieznanych wytwórców i przygodnych sprzedawców.
Przeczytaj też zastrzeżenia dotyczące pojęć medycznych na Wikipedii!
Wikiprojekt: Nauki medyczne • Portal: Nauki medyczne
| Angola: Pierwsze wybory od 16 lat |
W wyborach, w zniszczonej 27-letnią wojną domową Angoli, może wziąć udział nawet 8,3 miliona spośród ponad 16 milionów obywateli kraju. Nic więc dziwnego, że obserwatorzy z Unii Europejskiej określili organizację wyborów mianem "katastrofalnej".
|
| Ukraina w NATO "kiedy przyjdzie na to czas" |
NATO zaproponuje Ukrainie członkostwo, gdy będzie "do niego gotowa i kiedy przyjdzie na to czas", przekonywał w Kijowie amerykański wiceprezydent Dick Cheney. Zapewnił też, że żadne państwo nie może wskazywać Ukrainie, czy powinna ona wejść do Sojuszu, czy nie.
|
| Irak kupi F-16 |
36 myśliwców F-16 planuje kupić od Amerykanów rząd Irak - poinformował dziennik "Wall Street Journal". W lipcu Bagdad zawarł kontrakt na kupno broni o wartości ponad 10 mld dolarów.
|
| Dziesiątki ofiar wybuchów w chińskich kopalniach |
Kolejne tragiczne wypadki w chińskich kopalniach. 27 górników zginęło w wyniku wybuchu metanu w kopalni na północnym-wschodzie Chin. Niedługo potem, kolejnych 10 ofiar zebrała katastrofa w kopalni w Syczuanie, w środkowej części kraju.
|
| Amerykanie bombardujÄ… Pakistan |
Pięć osób zginęło, a kilka zostało poważnie rannych amerykańskim ataku rakietowym na pograniczu Pakistanu z Afganistanem. - Amerykanie twierdzą, że ofiary były uzbrojone - relacjonuje z Afganistanu reporter TVN24 Tomasz Kanik. To już druga amerykańska akcja w Północnym Waziristanie.
|
W wyborach, w zniszczonej 27-letnią wojną domową Angoli, może wziąć udział nawet 8,3 miliona spośród ponad 16 milionów obywateli kraju. Nic więc dziwnego, że obserwatorzy z Unii Europejskiej określili organizację wyborów mianem "katastrofalnej".
NATO zaproponuje Ukrainie członkostwo, gdy będzie "do niego gotowa i kiedy przyjdzie na to czas", przekonywał w Kijowie amerykański wiceprezydent Dick Cheney. Zapewnił też, że żadne państwo nie może wskazywać Ukrainie, czy powinna ona wejść do Sojuszu, czy nie.
36 myśliwców F-16 planuje kupić od Amerykanów rząd Irak - poinformował dziennik "Wall Street Journal". W lipcu Bagdad zawarł kontrakt na kupno broni o wartości ponad 10 mld dolarów.
Kolejne tragiczne wypadki w chińskich kopalniach. 27 górników zginęło w wyniku wybuchu metanu w kopalni na północnym-wschodzie Chin. Niedługo potem, kolejnych 10 ofiar zebrała katastrofa w kopalni w Syczuanie, w środkowej części kraju.
Pięć osób zginęło, a kilka zostało poważnie rannych amerykańskim ataku rakietowym na pograniczu Pakistanu z Afganistanem. - Amerykanie twierdzą, że ofiary były uzbrojone - relacjonuje z Afganistanu reporter TVN24 Tomasz Kanik. To już druga amerykańska akcja w Północnym Waziristanie.